‘Boeren en arbeiders krijgen beiden te weinig’

De economie loopt als een tierelier. Er is ruimte voor meer loon voor de werknemers, maar ze krijgen het niet.Zelfs de zuinige Nederlandsche Bank betreurt dat. Hogere lonen betekent hogere bestedingen. En dat geeft de economie extra smeerolie.“Ik ken nog een groep die meer zou moeten verdienen”, zegt Hans cynisch.”De melkprijs is wel hoger, maar nog te laag. Bij een sterke economie moeten wij meer verdienen. Ook om wat vet op de botten te krijgen om slechte tijden te overleven.”Hetzelfde probleem“Onze eigen schuld”, vindt Hanna.”Boeren en arbeiders hebben hetzelfde probleem. De vakbonden zijn zo afgetakeld dat ze geen vuist meer kunnen maken. Daarom zijn er geen hoge looneisen. Hun achterban is veel te klein geworden. Bovendien denken ze niet gelijk. In bedrijfstakken waar robots en automatisering de banen overnemen, kijkt men wel uit luid schreeuwend een vuist te maken. Men is al lang blij dat men zijn baan houdt.”‘We zijn een zwakker groep geworden’“Bij de boer is situatie vergelijkbaar wat macht betreft”, vervolgt ze. “Wij zijn verbrokkeld met de LTO, de sectorvakbonden en andere groeperingen. We denken verschillend en praten met even zoveel monden. We zijn een zwakke groep geworden. Men luistert niet naar ons. Terwijl de markt best een paar cent meer wil betalen voor ons product.”‘Gansch het raderwerk staat stil, als uw arm dat wil’Ware woorden. Vroeger was niet alles beter, maar wat betreft gezamenlijkheid wel. De vakbonden hadden succes met de strijdkreet ‘Gansch het raderwerk staat stil, als uw arm dat wil’. Ze bereikten resultaat. In de landbouw was er het machtige Groene Front, dat veel voor de boeren heeft bereikt. Veelgeprezen concurrentieEn nu zijn we beland in de trieste situatie dat de arbeiders, nu werknemers, wel meer loon kunnen krijgen, maar geen eenheid vormen om ervoor te vechten. Hetzelfde beeld zien we bij de boer. Een verbrokkelde organisatie zonder kracht en vele partijen die onze producten verwerken en op de markt brengen. En samen de strijd verliezen bij de supermarkten, die gaan voor de laagste aanbieder. Dit noemen we dan de veelgeprezen concurrentie. Gelooft u daar in?