Akkerbouw draait ‘normaal’ in eerste kwartaal 2020

De coronacrisis is nog niet zichtbaar in de financiële resultaten van de akkerbouw het eerste kwartaal van 2020. Dat blijkt uit de liquiditeitsmonitor, die voortkomt uit samenwerking tussen Wageningen Economic Research (WER), Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en ABN Amro. Vanaf het tweede kwartaal komen de gevolgen van de coronacrisis naar voren in de cijfers, is de verwachting.De stand op de lopende rekening van akkerbouwbedrijven was aan het eind van het eerste kwartaal 2020 met € 50.000 vrijwel identiek aan vorig jaar. In het eerste kwartaal wordt er doorgaans meer ontvangen dan uitgegeven; bewaarproducten worden verkocht en afgeleverde producten uitbetaald. Toename op lopende rekening iets lager dan vorig jaarIn het eerste kwartaal was de toename op de lopende rekening (saldo van af- en bijschrijvingen) iets lager dan in 2019. Per saldo was € 21.600 bijgeschreven op de rekening-courant, € 7.800 minder dan in het eerste kwartaal van 2019 door de lagere ontvangsten voor de gewassen. Het prijsniveau voor de oogst van 2018 lag hoog door het krappere aanbod door de droogte. In het eerste kwartaal van 2020 was er gemiddeld wel ruimte om extra af te lossen op leningen. Verschillen groeienDe verschillen tussen akkerbouwers nemen toe. Aan het eind van het eerste kwartaal was zowel de groep bedrijven die meer dan € 25.000 euro in het rood staat als de groep die € 25.000 euro in de plus staat, groter dan dan hetzelfde kwartaal het jaar ervoor. Van de bedrijven in de groep die fors rood stonden in 2019, bleef het overgrote deel ook in 2020 tot die groep behoren. Van de groep die meer dan € 25.000 euro in de plus stond in 2019 is 12% afgezakt tot onder de nul.Hoewel het eerste kwartaal van 2020 dus nog ‘normaal’ verliep, gaat de coronacrisis zeker niet onopgemerkt aan de Nederlandse akkerbouwers voorbij. Een duidelijk voorbeeld zijn de telers van fritesaardappelen die nog aardappelen in de bewaring hebben. Het Ministerie van Landbouw heeft een regeling van € 50 miljoen in voorbereiding om de liquiditeitstekorten van getroffen telers te beperken. Veel ondernemers betalen de komende 6 maanden geen aflossingen en soms ook geen rente aan hun bank. Dat helpt tijdelijk om liquiditeitstekorten op te lossen. Het eerder betalen van de GLB-gelden zal pas in het derde kwartaal effect hebben.Problemen nog niet voorbijDaarmee zijn de problemen niet voorbij, want de gemiste fritesaardappelafzet heeft weerslag op de suikerbietenprijs voor oogst 2020. Het verlies dat fritesproducent Aviko verwacht te draaien, wordt immers doorberekend in de bietenprijs van moederbedrijf Cosun. Daar komt bij dat volle koelhuizen met frites prijsdruk geven op de nieuwe oogst. Dat zal effect hebben op de arealen in 2021. Het verbod op kiemremmer CIPC vanaf 1 juli 2020 doet nog een schep bovenop de problemen. En dan is het nieuwe seizoen ook nog uitzonderlijk droog begonnen. Akkerbouwers moeten veel moeite doen om het zaaizaad en pootgoed goed in de grond te krijgen. Na een natte winter is de grond keihard, waardoor extra bewerkingen nodig zijn. Dat geeft extra slijtage aan machines en kost meer diesel dan normaal. Beregeningsinstallaties worden vroegtijdig veelvuldig ingezet om de opkomst van gewassen veilig te stellen, wat ook zorgt voor extra kosten. Al deze factoren drukken de liquiditeit dit voorjaar.