WUR: 25-40% minder stikstofuitstoot met ‘vakmanschap’

Nederlandse melkveehouders kunnen hun stikstofemissie met 25 tot 40% verlagen, zonder dat het hen geld kost.Dat stelde de Wageningse veehouderijonderzoeker Gerard Migchels tijdens een stikstofdebat op de WUR-campus afgelopen week, zo schrijft WUR-tijdschrift Resource.Mee weidegang is een van de maatregelen die kunnen leiden tot extra stikstofreductie. - Foto: Lex SalverdaWeidegang en mest verdunnenMaatregelen die kunnen leiden tot deze reductie zijn meer weidegang en mest verdunnen met water. Dat stelt ook hoogleraar Nutriëntenmanagement en Bodemvruchtbaarheid aan de WUR Oene Oenema als mogelijke maatregelen in een recent opgestelde Factsheet Stikstofbronnen.Voorbeeld: Proeftuin VeenweidenAls voorbeeld noemt Migchels de Proeftuin Veenweiden. Daar realiseerden de deelnemende melkveebedrijven in vier jaar tijd een ammoniakreductie van 25% met bovengenoemde maatregelen. De stikstofreductie nam verder toe bij boeren die de koeien eiwitarm voer gaven en minder kalveren aanhielden. Volgens Migchels leveren de maatregelen onderaan de streep ook nog een klein voordeel op. Eerder onderzoek van Migchels – in Overijssel bij melkveehouders rond Natura2000-gebieden – kwam op vergelijkbare resultaten uit. “Deze praktijkproeven zijn echter nooit vertaald naar adviezen en richtlijnen voor alle Nederlandse melkveehouders”, aldus Migchels.Drijfmest uitbannen is een kostbare maatregel, want boeren moeten daarvoor hun stal aanpassen. Maar het levert wel een ammoniakbesparing op van 30%‘Stikstofwinst’ vaak onzekerBoeren weten vaak niet hoeveel stikstofwinst ze nog moeten – of kunnen – boeken, volgens Migchels. Volgens de onderzoeker zijn er collectieve afspraken gemaakt, maar die afspraken zijn niet vertaald naar individuele bedrijven. Boeren kunnen hun ammoniakemissie inmiddels meten met sensoren en de Kringloopwijzer. Door bedrijfsgegevens te combineren met gegevens van de melkfabriek en de voerleverancier, zijn de stikstofverliezen op het bedrijf goed in te schatten en te minimaliseren, volgens Migchels. Zo kunnen boeren hun ammoniakprestatie aantonen bij de overheid. En dat is relevant voor de ‘gele diensten’ die de WUR-onderzoeker voorziet: een beloning aan boeren door de overheid bij terugdringen van ammoniakuitstoot. “Dat lijkt me een slimmere uitgave dan voor veel geld boerderijen bij natuurgebieden uitkopen.”Lange termijn: mest en urine scheiden én extensiverenStikstofreductie op de lange termijn vraagt volgens Migchels om het scheiden van mest en urine. Oftewel: drijfmest uitbannen. “Dat is een kostbare maatregel, want boeren moeten daarvoor hun stal aanpassen. Maar het levert wel een ammoniakbesparing op van 30%.” Frequent schoonmaken van stalvloeren helpt ook al om de emissie te reduceren, blijkt uit de factsheet van Oene Oenema.Ook houdt Migchels rekening met een afname van de veestapel. Volgens hem is er rond Natura2000-gebieden alleen nog plek voor extensieve en natuurinclusieve veehouders. Maar minder vee per hectare zou dan ook moeten resulteren in lagere kosten.Minder krachtvoer en beter mineralenmanagementDe Wageningse stikstofhoogleraar Wim de Vries sluit zich aan bij Migchels. Met minder krachtvoer en een beter mineralenmanagement zijn ammoniakemissies te reduceren. Wel voegt de Vries toe dat de veestapel moet krimpen als men de mineralenkringloop in Nederland wil sluiten.