‘Wisselende geluiden op agrarische vastgoedmarkt’

De gemiddelde grondprijs steeg, maar verkoop complete landbouwbedrijven verliep moeizaam.Al vele jaren presenteren wij als NVM halfjaarlijks de nieuwste feiten, cijfers en ontwikkelingen op de agrarisch en landelijke vastgoedmarkt in Nederland. De gegevens daarvoor kwamen van onze makelaars en taxateurs die dagelijks op het platteland hun werk doen en de agrarische markt van haver tot gort kennen. Ik ben er trots op dat we deze markt nu nog beter in kaart brengen door de krachten te bundelen met Wageningen Economic Research en het Kadaster. Ieder halfjaar publiceren wij de laatste stand van zaken in ons Agrarisch & Landelijk Vastgoedbericht, waarvan onlangs de eerste editie verscheen. ‘De lage rente trekt investeerders aan’.Stijging gemiddelde grondprijsWat zagen we in 2016 gebeuren op de agrarische en landelijke vastgoedmarkt in 2016? De transactieprijzen voor landbouwgrond zijn gestegen en dan vooral voor akkerbouwgrond. Dat komt door de lage rente die investeerders aantrekt, die met de aankoop van landbouwgronden en het verpachten hiervan een hoger rendement realiseren dan wanneer ze hun geld op een spaarrekening stallen. De gemiddelde agrarische grondprijs is in 2016 met 5% gestegen, ten opzichte van het jaar ervoor. De prijs per hectare is vorig jaar uitgekomen op € 57.900; in 2015 bedroeg deze nog € 55.200. De grondprijzen voor bouwland nemen meer toe dan voor grasland. Dit komt voort uit het gegeven dat de verdiencapaciteit in de akkerbouw gunstiger is dan in de melkveehouderij. ‘Transacties van complete melkveehouderijen kwamen afgelopen jaar maar moeizaam tot stand’.Onzekerheid fosfaatreductieplanMelkveehouders beleefden namelijk alweer een jaar met veel onzekerheden, met name over het fosfaatrechtenstelsel. Dit leidde ertoe dat transacties van complete melkveehouderijen afgelopen jaar maar moeizaam tot stand kwamen. Met de fosfaatreductieregeling en stoppersregeling is het onvermijdelijk dat een aantal melkveehouderijen zal moeten inkrimpen of zelfs sluiten. Aan de andere kant is het zo, dat als melkveehouders wel kunnen uitbreiden en dus meer koeien gaan kopen, ze ook meer grond aankopen. Dit is het resultaat van het stelsel van grondgebonden groei. Daarom zie ik voor de melkveesector de nodige lichtpuntjes in 2017.Lees ook: Meer melkvee- en akkerbouwbedrijven te koopMeer transactiesOnze NVM-makelaars verzorgden het afgelopen jaar 272 transacties van complete agrarische bedrijven. Dat zijn er 31 meer dan in 2015. De geluiden op de agrarische vastgoedmarkt waren in 2016 echter wisselend. Sommige agrarische sectoren presteerden goed, zoals de akkerbouw- en (glas)tuinbouwsector. Daarentegen zagen we in de pluimveesector en de varkenshouderij in dit opzicht weinig verbetering. De varkenshouderijsector trok eind 2016 weliswaar aan, maar in het vastgoed is deze positieve ontwikkeling nog nauwelijks terug te zien.‘Er is meer interesse in woonboerderijen’.Verkoop woonboerderijen trekt aanHet landelijk vastgoed deed het in 2016 goed. Weliswaar liet de paardensector een stabiel beeld zien, maar de markt van woonboerderijen in het buitengebied volgde in grote lijnen de positieve ontwikkeling op de Nederlandse woningmarkt. Hoewel het niveau van vóór de crisis nog niet bereikt is, is er over het algemeen meer interesse in woonboerderijen. Dit heeft zijn uitwerking op onder andere het toegenomen aantal transacties, hogere prijzen en een betere verkoopsnelheid. Ik verwacht dat deze trend dit jaar zal doorzetten.