Voergift stapsgewijs omhoog voor maximale groei

Stefan ter Haar werkt aan optimale groei voor zijn vleesvarkens zonder dat andere cijfers achteruitgaan. De varkens groeien bijna een kilo per dag.Als Stefan ter Haar een afdelingsdeur opentrekt, gaat er even een golf van schrik door de afdeling, maar het is al snel rustig. De vleesvarkens zien er goed uit; schoon, mooie kleur en goede conformatie, ook bij deze jonge varkens. Ze zullen het zelf niet beseffen, maar deze varkens groeien bijna 1.000 gram per dag.Stefan ter Haar (25) heeft in maatschap met zijn ouders in Geesteren (Gld.) een varkensbedrijf met 400 zeugen, 2.800 vleesvarkens (voor 1.600 nog in aanbouw) en 15 hectare land. 84% zit in het Beter Leven-concept.Inzetten op hogere groeiSamen met adviseur Herjan Klein Leetink van ForFarmers is vorig jaar ingezet op het verhogen van de groei. Dat is altijd interessant, maar zeker bij hogere varkensprijzen. “We zaten altijd al rond de 850 tot 900 gram groei per dag”, schetst de varkenshouder.Met een, zoals Klein Leetink het noemt, ‘messcherpe EW-conversie en een maximaal aantal varkens in het Beter Leven-concept’ wilde ter Haar niet te veel op de kop zetten. “Juist bij Beter Leven word je snel afgestraft als de varkens te veel spek hebben.”In de startfase bleef de voergift maximaal om te profiteren van jeugdgroeiDaarom kozen ze voor gecontroleerd en stapsgewijs kijken wat er met de voergift kan. Elk kwartaal zijn de resultaten beoordeeld en als het goed was, werd de voergift wat verhoogd. In een jaar tijd steeg die voor de zwaarste varkens van circa 2,7 kilo naar 3,0 kilo. In de startfase bleef de voergift maximaal om te profiteren van jeugdgroei. Ook het voer is niet aangepast.De voergift is het afgelopen jaar telkens met kleine stapjes verhoogd. Dat resulteert in een groei van bijna een kilo per dag.Volgens advies van Topigs Norsvin zou de voergift nog iets hoger mogen, maar daar zijn ondernemer en adviseur wel terughoudend in. Want juist lage voerkosten per kilo groei is een belangrijke parameter voor Ter Haar.De aanpak blijkt succesvol; de resultaten tonen dat de groei de afgelopen 4 kwartalen telkens steeg. In het tweede kwartaal (gecorrigeerd) tikt deze bijna de kilo per dag aan. Daarbij blijft de EW-conversie scherp op 2,42. Die ligt zelfs lager dan in de periodes ervoor.Daardoor nemen ook de voerkosten per kilogram niet toe. Daarbij past wel de kanttekening dat de ondernemers aan het overschakelen zijn van TN20 naar TN70 en inmiddels is circa de helft van de vleesvarkens afkomstig van deze zeug. Ter Haar verwacht daardoor een extra boost voor de efficiëntie van vleesaanzet.De varkens krijgen eenvoudig voer met 1.10 EW in de start en 1.08 EW op het einde. De voerkosten per kilo groei zijn scherp.‘Rust en regelmaat’Dat de varkenshouder een hoge groei kan realiseren bij een lage EW-conversie, komt niet uit de lucht vallen. Al jaren werken de jonge ondernemer en zijn ouders eraan om het maximale uit het bedrijf te halen.“Rust en regelmaat”, antwoordt Ter Haar op de vraag wat hun aanpak nu zo kenmerkend maakt. En vooral consequent zijn bij alles wat ze doen. Ook gezondheid krijgt veel aandacht.Dat begint in de kraamstal en gaat door na het spenen tot de opleg in de vleesvarkensstal. De laatste jaren ligt de focus met name in de biggenstal, omdat het bedrijf al jaren een wat hogere streptokokkendruk heeft. Om die reden is recent overgestapt van 2 naar 3 fasen voederen in de opfokstal. “De installatie kon dat al, alleen moesten we het nog in gebruik nemen.”Samen met adviseur Herjan Klein Leetink van ForFarmers (rechts) wordt de vinger aan de pols gehouden hoe de varkens presteren.De eerste week krijgen de biggen hetzelfde voer als in de kraamstal. Ze gaan dan over naar voer gericht op darmgezondheid en krijgen de laatste weken een eenvoudig en goedkoop groeivoer. Op die manier combineren ze een gezond voerpakket tegen lage kosten, aangezien de meeste kilo’s er in de laatste weken doorgaan.Het scheelt natuurlijk dat we een gesloten bedrijf zijn en biggen dus niet op de vrachtwagen hoevenHet is overigens opvallend dat de vleesvarkens geen last van streptokokken hebben. Naast aandacht in de opfok speelt waarschijnlijk een vlekkeloze opleg ook een rol, zodat de dieren geen last van stress hebben.Waterkwaliteit krijgt eveneens aandacht, onder andere met aanzuren in de beginfase. “Het scheelt natuurlijk ook dat we een gesloten bedrijf zijn en de biggen dus niet op een vrachtwagen hoeven.”Aan de andere kant gaat op dit bedrijf ook het ondereind naar de eigen stal, waar gespecialiseerde vleesvarkensbedrijven juist hoge eisen kunnen stellen aan de biggen die ze ontvangen.Op een centrale plek kan Ter Haar per afdeling wat toevoegen aan het drinkwater. De eerste weken zuurt hij het drinkwater aan.Kilo binnen handbereikMet 992 gram groei per dag in het tweede kwartaal komt de kilo groei binnen handbereik. Het derde kwartaal is doorgaans lastig vanwege de warmte en lagere voeropname. Tot nu toe valt het mee, maar de zomer is nog niet voorbij. De varkenshouder en adviseur hebben goede hoop in het vierde kwartaal het magische getal te bereiken.“Dan is er als het goed is ook nog wat compensatiegroei vanuit de warme periode”, aldus Klein Leetink. Hij benadrukt daarbij wel dat een hoge groei geen doel op zich is, maar altijd in samenhang met de andere resultaten aan het hoogste rendement moet bijdragen.De aansturing van de CDI-installatie gebeurt vanaf het kantoortje in de stal. Mogelijk wordt de voergift nog wat verder verhoogd.Het is afwachten of er na de zomer nog meer geplust gaat worden met de voergift. Het optimum lijkt bereikt, maar mogelijk zit er nog steeds wat ruimte. De focus ligt dan ook op de ingebruikname van de nieuwe vleesvarkenslocatie voor 1.600 varkens, zo’n 3 kilometer van het bedrijf. “We hopen daar minimaal dezelfde resultaten te kunnen realiseren.”Voor meer informatie over de meerwaarde van varkens wegen, lees ook dit Boerderij-artikel.