Vernieuwing Brabantse stalsystemen gaat naar 2024

Brabantse boeren moeten definitief per 1 januari 2024 nieuwe stalsystemen op hun bedrijf geïnstalleerd hebben als hun huidige stalsystemen verouderd zijn. Een motie om het mogelijk te maken om met minder dieren te voldoen aan de emissienormen werd aangenomen.Provincie Noord-Brabant beschouwt stalsystemen van 20 jaar – bij rundvee – en 15 jaar in alle andere gevallen, als verouderd. Provinciale Staten (PS) namen vanavond, vrijdag 27 november, de aangepaste Interim omgevingsverordening (IOV) aan. Hierdoor is de aanvankelijke ingangsdatum van 1 oktober 2022 komen te vervallen. Uiterlijke aanvraagdatum vervallenHet vorige college van Gedeputeerde Staten (GS) had al eerder met de deadline geschoven, in eerste instantie was dat januari 2022. Daarvoor zou uiterlijk op 1 januari 2021 een vergunbare aanvraag voor de nieuwe stalsystemen moeten worden ingediend bij de provincie. Die uiterlijke aanvraagdatum van 1 januari 2021 stond ook in de vorige Interim omgevingsverordening. In de nieuwe IOV is de termijn voor het indienen van een aanvraag vervallen. “Ondernemers zijn zelf goed in staat te bepalen wanneer zij hun vergunningaanvraag doen”, aldus landbouwgedeputeerde Elies Lemkes. Al eerder liet Lemkes weten boeren meer ondernemersruimte te willen geven. Overigens voegde de landbouwgedeputeerde er gelijk aan toe dat er wel een stimulans is ingebouwd om boeren te ‘verleiden’ op tijd een aanvraag in te dienen. “Als boeren voor 1 januari 2023 de aanvraag doen moeten ze voldoen aan de nu geldende eisen. Als ze later hun aanvraag indienen gelden de eisen van het moment van vergunningverlening”, aldus Lemkes. Moeite met opschuiven datumVooral partijen ter linker zijde van het politieke spectrum in PS hebben moeite met het generiek opschuiven van de uiterste datum voor nieuwe stalsystemen, omdat voor verschillende sectoren die al wel aanwezig zijn. Er zou alleen een uitzondering moeten zijn voor sectoren waar nog geen geschikt en goedgekeurd stalsysteem beschikbaar is. Hun kritiek vond echter niet voldoende steun binnen PS om tot een wijziging in de nieuwe IOV te leiden.Op de vraag van Statenleden of er wel voldoende capaciteit is om de hoeveelheid vergunningaanvragen te verwerken liet Lemkes weten daar vertrouwen in te hebben. “Het is een grote opgave. We hebben er naar gekeken. Door systemen anders in te richten en capaciteit uit te breiden moet het kunnen lukken”, zegt de gedeputeerde. Helemaal zeker bleek Lemkes niet van haar zaak, want ze voegde er aan toe: “Ik kan alleen geen garantie geven.” _{Lees verder onder het kader.} Minder dieren houdenEen motie om het mogelijk te maken om met minder dieren te voldoen aan de emissienormen werd met algemene stemmen aangenomen. Elies Lemkes zegde toe te zullen onderzoeken of het mogelijk is dat (stoppende) bedrijven, in plaats van te investeren in een nieuw stalsysteem, kunnen volstaan met het verkleinen van de veestapel om zodoende aan de emissie-eisen te voldoen. Hoe deze motie precies wordt ingevuld moet nog geen blijken. Het college van GS buigt zich er over.Aanpassing term bedrijfsniveau in bedrijfslocatieniveauEen andere belangrijke aanpassing in de nieuwe IOV is het vervangen van de term bedrijfsniveau in bedrijfslocatieniveau – de stal. Volgens Lemkes geeft dit boeren meer ruimte om een afgewogen beslissing te nemen. In de kritiek vanuit PS dat dit boeren in de verleiding brengt hun investeringen uit te stellen deelt Lemkes niet. Ze is van mening dat boeren verantwoorde ondernemers zijn die weten wat ze doen en beseffen dat ze op 1 januari 2024 gewoon aan de eisen moeten voldoen.Uitzondering natuurinclusieve veehouderijVoor natuurinclusieve veehouderijen wordt een uitzondering gemaakt. Volgens GS voldoen deze bedrijven, door een combinatie van maatregelen en de extensieve bedrijfsvoering met het totale bedrijfsconcept, waarschijnlijk wel aan de reductie-eisen uit de IOV. Er gelden wel een aantal voorwaarden, zoals een lage veebezetting per hectare (grondgebondenheid), het voldoen aan de voorwaarden van de provinciale subsidieregeling voor natuurinclusieve landbouw.Bedrijven met biologische bedrijfsvoeringHet amendement vanuit PS om ook biologische bedrijven een uitzonderingspositie te geven haalde het niet. Lemkes had deze ook afgeraden. Lemkes: “Biologische bedrijven voldoen niet aan alle eisen waaraan natuurinclusieve bedrijven wel aan moeten voldoen. Mochten er toch biologische bedrijven zijn die wel aan alle eisen voldoen kunnen we de hardheidsclausule toepassen, dat is maatwerk.” Een motie om dat toch gelijk te schakelen werd verworpen.HandhavingAls blijkt dat boeren op 1 januari 2024 hun stalsystemen niet hebben aangepast zal er snel gehandhaafd worden zegt Lemkes naar aanleiding van een vraag over de controle. Lemkes: “We zullen in zulke gevallen de boer eerst de kans geven de zaak op orde te brengen. Als na hercontrole dat nog steeds niet het geval is zullen we gaan handhaven.” Op een vraag of dergelijke bedrijven dan gesloten zullen worden ging Lemkes niet in.Het voorstel van GS voor de nieuwe IOV werd uiteindelijk met 35 stemmen voor en 20 tegen aangenomen door PS.