‘Vergeet bij gewasbescherming de chemie niet’

Gewasbescherming schuift op naar minder chemie. Grote vraag is hoe straks het laatste puntje chemie wordt ingevuld. Als je kijkt naar hoe het met neonicotinoïden is gegaan en hoe het met glyfosaat dreigt te gaan, dan voorspelt dat niet veel goeds.In alle toekomstvisies over welke kant het op moet met gewasbescherming, is IPM een sleutelbegrip. Dit Integrated Pest Management (= geïntegreerde plaagbestrijding = geïntegreerde gewasbescherming) wordt voorgesteld als een piramide: Aan de brede basis staat ’goede landbouwkundige praktijk’; daarboven komt ’monitoring’, dan: ’mechanische bestrijding’, en daar weer boven komt ’biologische bestrijding’;als daarvan niks heeft gewerkt, en een teelt serieuze schade dreigt op te lopen, blijft helemaal bovenaan in de piramide het puntje ’chemie’ over. Chemie dus alleen in het uiterste geval. Alleen als noodgreep bij calamiteiten.Strokenteelt voor stimulering natuurlijke plagenDie piramidebenadering van ziekten en plagen is op zich niet nieuw. Het nieuwe zit ’m vooral in de grotere nadruk op de onderkant. De teelt van resistente rassen staat al jaren aan de basis van gezonde gewassen. Nieuw in het onderzoek, maar ook al op praktijkbedrijven, is de strokenteelt om natuurlijke plaagbestrijding te stimuleren.Al decennia lang worden ook schadedrempels (monitoring), waarschuwingssystemen en dergelijke gehanteerd om de vraag ‘wel of niet spuiten’ te beantwoorden. Doel is zo min mogelijk spuiten.Schoffelen en wieden sneller en nauwkeurigerWat betreft mechanische aanpak maken schoffelen en wieden qua snelheid en nauwkeurigheid grote technische ontwikkelingen door. Het duurt niet lang meer voordat betaalbare, goed werkende onkruidrobots zelfstandig hun werkjes doen.
Nog een stapje hoger in de piramide zien we grote vorderingen op het gebied van laagrisicomiddelen, biologische middelen, plantversterkers, plantenextracten, groene middelen en middelen op basis van micro-organismen. Veel nieuwe middelen rammelen aan de poort. Het Ctgb werkt hard om ze zo snel mogelijk door de toelatingsprocedure te loodsen.Zorgelijk is hoe het kleine puntje chemie bovenin de piramide wordt ingevuldKortom, veel ontwikkelingen, waarbij die piramidebenadering van ziekten en plagen als zodanig niet zo nieuw is. Zolang steeds ook naar de economische duurzaamheid van het akkerbouwbedrijf wordt gekeken, is er weinig mis mee dit pad verder te bewandelen.Wel zorgwekkend is hoe het kleine puntje chemie helemaal bovenin de piramide wordt ingevuld. In twee opzichten: Om ze bij nood, of gebrek aan alternatief, te kunnen inzetten, moet er wel iets in zitten. Als je kijkt naar hoe het met de neonicotinoïden is gegaan en hoe het met glyfosaat dreigt te gaan, dan voorspelt dat niet veel goeds;telers zouden er alleen bij echte nood naar moeten grijpen. Dat wordt nog wat. Wie gaat bepalen wanneer dat het geval is?Lees meer hierover in Boerderij 25, editie Akkerbouw, in het thema Gewasbeschermingsmiddelen. Of ga naar Boerderij digitaal.