Stoeptegels spuiten en bemesten

Met pulserende spuitdoppen kan een spuitmachine op stoeptegelniveau doseren. Wat is er te koop en wat kun je ermee?De pulserend werkende spuitdop wordt gebruikt als methode om met een constante druk, en dus ook constante druppelgrootte spectrum, de liters per minuut, te variëren. Het principe is eenvoudig: staat de dop maar de helft van de tijd open, dan spuit de dop ook maar de helft van het aantal liters. Staat de dop maar een kwart van de tijd open, dan is de afgifte ook maar een kwart. Door het percentage van de tijd dat de dop open staat variabel te maken, is ook de afgifte van de dop variabel. Openen en sluiten gebeurt met een elektromagnetisch bediende afsluiter die met een hoge frequentie van minstens tien keer per seconde kan openen en sluiten. Door de frequentie hoog genoeg te kiezen ontstaat toch een egaal spuitbeeld. Tot zover het principe. In het jargon wordt pulserend spuiten aangeduid als PWM-techniek dat staat voor Pulse Width Modulation. Vrij vertaald: het variëren van de openingstijd van de doppen._{Lees verder onder foto}PWM-techniek staat voor Pulse Width Modulation. Vrij vertaald: het variëren van de openingstijd van de doppen.Buitenlandse oorsprongVooral in Australië, Zuid-Amerika en Noord-Amerika is PWM al een tiental jaren in gebruik. Het begon al in 1998 met Case IH die inmiddels al vrijwel niks anders meer levert. De redenen dat de PWM-techniek in die landen enorme opgang heeft gemaakt zijn de hoge rijsnelheid, vaak tussen 20 en 30 kilometer per uur, en veel bochtige percelen. Met PWM-techniek blijft de dosering per hectare tijdens het wisselen van rijsnelheid constant omdat de tijdsduur van openen en sluiten van de doppen pijlsnel wordt aangepast aan de rijsnelheid. Volgt een spuitmachine een bocht dan ontstaan er enorme over- en onderdoseringen. PWM-techniek regelt traploos de afgifte per dop waardoor die de dosering per vierkante meter ook in bochten constant kan houden. En dat met behoud van druppelgroottespectrum omdat de spuitdruk steeds constant is.Plaatsspecifiek spuitenIn Nederland is er toenemende belangstelling om plaatsspecifiek de afgifte te variëren. Wil je per dop de afgifte met behoud van druppelgroottespectrum variëren, dan is PWM-techniek dé oplossing. Agrifac en BBleap hebben die techniek het verst doorontwikkeld en kunnen doppen individueel aansturen en daardoor op stoeptegelniveau de afgifte variëren. Teejet kan ook per dop variëren, maar stelt dat het gps-systeem daarin bepalend is. Bijvoorbeeld een Trimble TMX-2050-scherm kan tot 256 doppen aansturen. Raven kan maximaal zestien secties aansturen en John Deere stuurt alleen de hele spuitboom, maar kan wel individueel in- en uitschakelen. Amazone beperkt zich met AmaSpot tot PWM-techniek op basis van cameragedetecteerde groene massa in secties van vier doppen en maximaal 24 meter spuitboombreedte.De techniek en de kostenSchakelt een dop 10 keer per seconde en de rijsnelheid is 1 meter per seconde (3,6 km/h) dan is de machine steeds 10 centimeter verder wanneer de dop schakelt. Verdubbelt de rijsnelheid, dan verdubbelt die afstand. Verdubbel je de rijsnelheid én de frequentie, dan blijft die afstand gelijk. John Deere schakelt tussen 15 en 30 Hz, BBleap, Agrifac en Rometron passen de frequentie aan de rijsnelheid aan. BBleap schakelt met maximaal 40 Hz, Agrifac tot 100 Hz. Rometron heeft tot 200 Hz geschakeld, maar stelt dat 40 tot 50 Hz de praktijk is. Bij Teejet is de frequentie vast op 20 Hz, Raven kan inmiddels tot 60 Hz werken, maar stelt ook dat 20 HZ doorgaans voldoende is.Wat het kost?Als prijsindicatie voor een PWM-systeem noteert Delvano ruwweg € 260 per dop, Horsch noemt voor een Raven-systeem tussen € 20.000 en € 25.000 voor 40 meter spuitboom met doppen per 25 centimeter. Voor 39 meter werkbreedte en 25 centimeter doppen noteert Agrifac € 22.300, wil je die ook met taakkaarten aansturen dan komt er nog € 20.000 bij. BBleap noteert € 36.500 voor 37 meter en 50 centimeter doppen, inclusief kantdoppen. Met 25 centimeter doppen komt 37 meter op € 54.000.Beperkte dopkeuzePWM-techniek werkt niet in combinatie met luchtinjectiedoppen waardoor veel doppen van de DRD-lijst vervallen. De Lechler AD-dop is de dop waar in Nederland de PWM-techniek vaak mee wordt uitgerust. Dat is een 90 graden dop met 50% driftreductie en relatief grof spuitbeeld. Gecombineerd met verlaagde spuitboomhoogte en 25 centimeter dopafstand én luchtondersteuning is de spuittechniek dan toegelaten voor 97,5% driftreductie. Gecombineerd met een Wingssprayer is de veel fijnere Teejet 110-02 of 110-015 dop te gebruiken voor PWM-techniek en behaalt dan 99% driftreductie. Hoewel nog niet iedereen overtuigd is dat de combinatie van Wingssprayer en PWM-techniek goed zal werken vanwege de afstand tussen de afsluiter en de spuitdop. Voor driftreductie blijft de spuitdop, gecombineerd met techniek leidend. De wet ziet PWM-techniek als het openen of sluiten van een dop en dat is toegestaan en staat los van driftreductie. DLO-onderzoeker Jan van de Zande bevestigt dat PWM-techniek het druppelgroottespectrum van een dop, mits die geschikt is voor PWM-techniek, niet of nauwelijks beïnvloedt._{Lees verder onder foto}Agrifac liet in februari op een besneeuwd perceel een spuitmachine heel gedetailleerd met rode bietensap de Mona Lisa en een tekst in de sneeuw spuiten. Zo plaatsspecifiek kan het doseren. Een volgende stap is om cameragestuurd planten individueel te bespuiten. - Foto: Wilbert BijzitterKlaar voor de toekomstIn Nederland draaien al enkele machines met PWM-techniek en dit jaar komen er nog meer bij. Agrifac heeft meerdere machines in de praktijk. Horsch levert dit jaar een zelfrijder en een getrokken machine af met PWM-techniek van Raven en zet nog twee machines als demo in. Delvano heeft een zelfrijder met PWM-techniek van Teejet verkocht en John Deere leverde de eerste zelfrijder met haar eigen PWM-techniek in combinatie met een Wingssprayer. Het Nederlandse BBleap draaide vorig jaar proef, onder andere in aardappelen en levert dit jaar ook meerdere systemen aan eindgebruikers. Enkele telers hebben al ervaring opgedaan met het spuiten volgens taakkaarten. In de tulpen gebeurt dat onder andere om de dosering aan te passen aan de hoeveelheid biomassa. Die is weer sterk gerelateerd aan het ras en aan de maat van de bollen. In de beddenteelt wordt PWM-techniek toegepast om bijvoorbeeld een pad apart te spuiten of een aparte dosering te geven.Nog niet alle gebruikers of aspirant-gebruikers van PWM-techniek passen de techniek toe om vergaand plaats- of zelfs plant specifiek te spuiten maar verwachten in de toekomst wel meer die kan op te gaan. Een aantal investeert in PWM-techniek om wanneer ze meer plaatsspecifiek willen spuiten, een machine te hebben die dat dan ook kan. Ook een vloeibare bemesting is met PWM-techniek aan de hand van een taakkaart heel nauwkeurig en zelfs op stoeptegelniveau toe te passen. Cameratechniek om planten te herkennen en daar de spuitdop op aan te sturen en zelfs planten individueel te spuiten is een andere toepassing waar veel van wordt verwacht en waar PWM-techniek geschikt voor is. ‘Klaar voor de toekomst’ is een veelgehoorde opmerking van de bedrijven die nu in PWM-techniek hebben geïnvesteerd.