‘Schmidt beslist de stemming over glyfosaat’

De Duitse landbouwminister Christian Schmidt koos zijn eigen weg bij de discussie over de toelating van glyfosaat. Hij trotseerde de tegenstand in Duitsland en stemde voor toelating, waarmee hij het voorstel van de Europese Commissie aan de vereiste meerderheid hielp.Is Christian Schmidt, de Duitse minister van landbouw, een held of een onbetrouwbaar sujet? Het antwoord op die vraag hangt meer af van het kamp waarin degene verkeert die het antwoord geeft, dan van Schmidt zelf.Veler verrassingDe christendemocraat Schmidt (CSU) was altijd al voorstander van toelating van onkruidbestrijder glyfosaat. Maar als minister had hij zich tot maandag steeds onthouden van stemming, omdat de (vorige) Duitse regering het daarover intern niet eens was. Toch besloot hij maandag tot veler verrassing steun te geven aan het voorstel van de Europese Commissie om de glyfosaat voor vijf jaar toe te staan. Als de Duitse steun er niet was geweest, had Europees Commissaris Vytenis Andriukaitis weliswaar een meerderheid voor zijn voorstel (17 lidstaten van de 28), maar die vertegenwoordigden gezamenlijk niet de vereiste 65% van de bevolking. Daarmee zou het voorstel onvoldoende steun hebben gehad om ongeschonden het beroepscomité te doorlopen en dan had de bal weer bij de Europese Commissie gelegen.De voorstem van Christian Schmidt leidde tot protesten van activisten in Duitsland eerder deze week. Foto: ANPIn Duitsland kwam de voorstem van Schmidt als een verrassing. De sociaaldemocratische SPD kon haar ergernis niet onderdrukken. De SPD is tegen de toelating van glyfosaat, ook al zeggen de Duitse instituten dat het middel bij normaal gebruik veilig is. Er gingen stemmen op om de prille besprekingen over regeringsdeelname door de SPD in een nieuwe coalitie maar weer af te zeggen. Schmidt zei daarover dat de vorming van een nieuwe regering in Duitsland niet afhangt van de toelating van glyfosaat.Heft in eigen handen houdenDe vraag is waarom Schmidt maandag – naar verluid zonder overleg met bondskanselier Angela Merkel – koos het EU-voorstel te ondersteunen. Het zou heel goed zijn dat hem en anderen in het beroepscomité is voorgelegd dat de Europese Commissie haar eigen koers zou volgen als de lidstaten niet tot een beslissing zou komen. Die koers was in elk geval gericht op toelating – eenvoudig omdat de Europese regels dat vereisen. Wellicht heeft Schmidt bij dat vooruitzicht – net als andere lidstaten – gedacht dat het beter is het heft in handen te houden. En mogelijk was hij ook gevoelig voor het argument van de Europese Commissie, dat de lidstaten niet moeten klagen over ‘Brussel’ als ze zelf in gezamenlijkheid niet tot beslissingen kunnen komen.Schouten zegt in elk bericht over glyfosaat dat er alternatieven moeten worden ontwikkeld, dat groene en microbiologische middelen de voorkeur hebben en dat het gebruik van glyfosaat pas een laatste optie isSchouten: alternatieven zoekenDe Duitse landbouwminister zei in de loop van deze week in een interview met Bild Zeitung dat hij met milieuminister Barbara Hendricks (SPD) in gesprek gaat om te zien hoe het gebruik van middelen met glyfosaat in Duitsland meer aan banden kan worden gelegd. Dat lijkt aardig parallel te lopen met de insteek van de Nederlandse landbouwminister Carola Schouten, die in elk bericht over glyfosaat zegt dat er alternatieven moeten worden ontwikkeld, dat groene en microbiologische middelen de voorkeur hebben, en dat het gebruik van glyfosaat pas een laatste optie is.Alternatief voor glyfosaat ligt op de plankEen kleine groep van Franse, Italiaanse en Belgische chemische bedrijven heeft het alternatief voor onkruidbestrijder glyfosaat op de plank liggen. Dat meldt de Brusselse website Politico.
Italië en Frankrijk hebben aangekondigd het gebruik van glyfosaathoudende middelen vanaf 2020 te verbieden, ook al laat de Europese Unie de werkzame stof voor de komende vijf jaar toe.
Sinds 2015 werken Franse, Belgische en Italiaanse bedrijven samen aan een nieuw middel, dat glyfosaat kan vervangen. De werkzame stof zou zijn gebaseerd op nonaanzuur of pelargoonzuur, (C9H18O2) een stof die van nature in sommige plantensoorten voorkomt.Producent van het middel is het Franse bedrijf Jade, dat een volle dochter is van het Belgische Belchom Crop Protection. Jade een deal heeft gesloten met het Italiaanse bedrijf Novamont over de distributie ervan. Volgens experts is het middel niet zo effectief als glyfosaat, omdat het de wortels niet aantast, zegt Politico.