‘Pompen of verzuipen zonder brede weersverzekering’

Het wil nog steeds niet vlotten met de brede weersverzekering, al neemt de belangstelling toe.Gisteren ben ik met mijn dochter naar het Wouda-gemaal in Lemmer geweest. Ze studeert iets met water en wilde het gemaal graag in werking zien, en of ik mee wilde. Dat scheelde meteen in haar kosten. Het is een groot gebouw naast het Margrietkanaal, aan het IJsselmeer, opgericht in de stijl van de Amsterdamse school, met een grote fabriekspijp. Geregistreerd UNESCO werelderfgoed en eigenlijk een museum. Toen het gebouwd werd, in 1917, was het IJsselmeer nog Zuiderzee, met eb en vloed, vandaar dat er aan de zeekant nog grote sluisdeuren voor zitten, ook uit 1917, om het gebouw tegen stormvloeden te beschermen. Indrukwekkende ervaringBinnen een machinekamer waar stoom wordt gemaakt met zware stookolie. En zes enorme stoompompen, die in geval van wateroverlast in de Friese boezem aangezet kunnen worden. Het is dus een museum dat in geval van calamiteiten zijn functie nog gewoon uitoefent, 4.000 kuub per minuut kan vanuit Friesland het IJsselmeer worden ingepompt. Dat gebeurt een enkele keer per jaar, en daarnaast voor het leuk in de voorjaars- en herfstvakantie. Het was een indrukwekkende ervaring om die pompen in volle werking te zien. De nippels en andere onderdelen worden doorlopend gesmeerd met koperen oliekannen. Het lijkt ergens een beetje raar dat we in geval van calamiteit op een museumgemaal terugvallen, maar het werkt, in elk geval tot op heden. Foto: Henk RiswickHet is nog lang geen herfstvakantie; het gemaal was in werking omdat er in Friesland wateroverlast dreigde. Sinds Sint-Maarten door een orkaan getroffen is, regent het ook in Nederland, uit solidariteit waarschijnlijk. Om die wateroverlast voor te zijn werd het waterpeil in Friesland verlaagd. Ik neem aan dat andere waterschappen in andere gebieden hetzelfde aan het doen zijn, want het is nog lang niet over met de regen. Afgelopen zaterdag 50 millimeter, de eerste herfststorm, en daarna wisselvallig.Brede weersverzekeringIk voel alweer aankomen dat het een hele toer wordt om de aardappels en bieten uit de natte grond te krijgen, zeker in het Noorden en in Noord-Holland. De discussie over de brede weersverzekering zal dan zeker weer oplaaien. Ik ben zelf een erge risicomijder, ik ben niet voor niets ambtenaar in plaats van boer geworden. Maar was ik boer, ik zou zo’n verzekering hebben afgesloten en voor de zekerheid had ik misschien al mijn gewassen in augustus geoogst. De meeste boeren oogsten hun aardappels en bieten niet in augustus, maal veel later, om meer kilo’s en meer suiker te krijgen, maar met alle risico’s van dien. En de meeste boeren verzekeren zich niet, in 2016 waren er dik 1.700 deelnemers aan de brede weersverzekering. Degenen die niet meedoen lopen zelfs een dubbel risico, omdat de overheid minder genegen is schade te vergoeden bij verzekerbare risico’s.