Onderzoeksagenda POV geeft handvatten

Eind dit jaar sluit de Onderzoeksagenda 2017-’21. Met de gedane voorzetten en opgestelde checklisten kan en moet de sector de komende jaren aan de gang.De Producenten Organisatie Varkenshouderij (POV) stelde in 2017 een Onderzoeksagenda op met vijf onderwerpen waar tot 2020 extra aandacht aan besteed moest worden. Dit is in gelijke mate betaald door POV-leden, ketenpartijen en het ministerie van LNV. Nu de looptijd van de Onderzoeksagenda 2017-’20 bijna voorbij is, kan de POV via de recent verkregen Algemeen Verbindend Verklaring de laatste financiële horde nemen, namelijk het innen van de bijdrages van varkenshouders die geen POV-lid zijn. Daartegen is nog weerstand, maar over de inhoud van de Onderzoeksagenda gaat het commentaar vrijwel niet.Vijf werkgebiedenDe Onderzoeksagenda is opgedeeld in vijf werkgebieden: informatiestromen en data. vitaliteit biggen, verantwoord omgaan met staarten, castratie en berengeur, en verminderen van antibioticagebruik. Bij informatiestromen en data zijn veel aanzetten gedaan, maar er is geen onderzoeksgeld aan besteed. Fokkerij-organisaties en slachterijen hebben dit thema opgepakt. De technieken en mogelijkheden zijn er, het is nu de taak aan ketenorganisaties om deze op te pakken, in te voeren en er meerwaarde uit te halen. Geld naar vier itemsOp de andere vier thema’s is wel onderzoeksgeld ingezet en zijn er concrete acties ontwikkeld. Vitaliteit van biggen is een prioriteit van de sector. Wageningen Universiteit (WUR) heeft de succesfactoren in beeld gebracht die leiden naar een hogere bigoverleving. Met de checklist bigvitaliteit is een direct voor de varkenshouder bruikbare tool ontwikkeld waarmee inzicht in de verbeterpunten op het bedrijf te verkrijgen is. Drie protocollenDaarnaast zijn drie protocollen opgesteld waarmee bedrijfsprocessen, huisvesting en voeding samen met de dierenarts en voeradviseur aangepakt kunnen worden. De gezamenlijke aanpak heeft er de afgelopen jaren toe geleid dat de bigvitaliteit verbeterd is en er ook stappen zijn gezet om deze lijn op lange termijn door te trekken. De uitval onder biggen tot spenen daalde bijvoorbeeld in 2019 van 13,4% naar 12,2%.Stoppen couperenVoor het stoppen met het couperen van staarten is geen eenduidig plan waarmee elke varkenshouder succesvol kan werken. De POV heeft met WUR een netwerk opgezet waarin tien bedrijven met deskundigen en erfbetreders samenwerken om de succesfactoren in beeld te krijgen. Daarnaast is een welzijnscheck ontwikkeld op basis van wetenschappelijke en -praktijkkennis om bedrijven door te lichten op verbeterpunten. De check gaat verder dan alleen bijtgedrag, het geeft een brede kijk op het verbeteren van diergezondheid en -welzijn. Deze welzijnscheck is vanaf juli 2020 opgenomen in de IKB’s en uiterlijk 31 december moet elk bedrijf deze ingevuld hebben.Vervolg in CoViVaNu de Onderzoeksagenda ten einde loopt, rijst de vraag wat het vervolg is? De POV werkt aan een onderzoeksagenda voor 2021. De onderzoeksthema’s op het gebied van diergezondheid en dierwelzijn zijn onder andere ondergebracht bij de Coalitie Vitale Varkenshouderij (CoViVa). Binnen de Coalitie werkt de POV samen met sectorpartijen Rabobank, Vion, Agrifirm, ForFarmers, Topigs Norsvin en het ministerie van Landbouw. Binnen Coviva zijn vijf ambities vastgesteld in ‘Robuuste en gezonde varkens in een diervriendelijke houderij’. Onder andere PRRS, antibioticumgebruik, zorg voor jonge dieren en ingrepen komen hier aan de orde. Naast deze thema’s wordt onderzoek ingezet op het gebied van markt en ketens, mest, emissies en klimaat in varkensstallen.Mesten van beren en antibioticagebruikDe afgelopen jaren is sterk ingezet op het afmesten van beren. Daardoor wordt nu minstens twee derde van de mannelijke biggen al niet meer gecastreerd. Daarnaast is napijnbestrijding sinds juli 2020 verplicht bij biggen die wel gecastreerd worden. De POV blijft met ketenpartners onderzoek doen naar de succesfactoren en de mogelijkheden én onmogelijkheden in de markt, zoals onderzoek en ontwikkeling van detectie van berengeur aan de slachtlijn. Daarnaast werkt de POV aan internationale afstemming van regels rondom verdoofd castreren.Reductie van 61%De varkenshouderij heeft sinds 2009 een reductie van het antibioticagebruik behaald van 61%. Toch blijven er aandachtspunten, die opgepakt zijn in de Onderzoeksagenda. Een plan van aanpak is ontwikkeld voor bedrijven die langdurig in het rode gebied van de Autoriteit Diergeneesmiddelen (SDa) staan. Vanuit de Onderzoeksagenda is ook het ZLTO-project Optimaliseren Diergezondheid Varkenshouderij gefinancierd. Daarin worden varkenshouders twee jaar door een ondernemerscoach begeleid.