Nieuw grondgebied

Het is al diep in de nacht en nog steeds zit ik te lezen. 'Het nieuwe land' heet het boek dat voor me ligt. Het verhaal van een polder die perfect moest zijn.Geschreven door Eva Vriend, geboren en opgegroeid als boerendochter in de Noordoostpolder. Haar opa was één van de gelukkigen die in 1952 hier een boerderij kreeg. Waarom hij wel en zoveel anderen niet? Die vraag is haar zoektocht naar een stukje ontstaansgeschiedenis van de polder.”Alles in Flevoland is van tevoren bedacht”,  schrijft ze, “geen slootje is spontaan gegraven. Tot op de laatste centimeter is de inrichting uitgetekend, letterlijk met de liniaal. De grootte van de kavels, de afstanden tussen de boerderijen, de omvang van de dorpspleinen, ze zijn allemaal weloverwogen. En op dezelfde manier zijn ook de bewoners, zoals mijn grootouders van beide kanten, langs de meetlat gelegd.”Het gaat over de grootste en meest verregaande selectieprocedure die de Nederlandse overheid ooit voor nieuw grondgebied heeft uitgevoerd. Eva duikt in de archieven en praat met mensen. Al vroeg in haar boek valt de naam Lindenbergh: “De godfather van de selectie, de man in pak die mijn grootvader op drift joeg, de man die alle polderbewoners in die eerste jaren kenden. Gesprekken vielen stil als hij binnenkwam: Bram Lindenbergh.”Ineens ben ik terug in mijn kindertijd en hoor ik mijn vader praten. Mijn vader, die vanuit Brabant hiernaartoe was gekomen om als pionier greppels te graven en in barakken woonde, in de hoop een boerderij te krijgen. Mijn vader sprak altijd over “Meneer Lindenbergh”. Ik herinner me dat hij vertelde dat hem in die pionierstijd een baan werd aangeboden op kantoor. Dat zou een eer zijn, maar mijn vader weigerde, omdat hij “niet gekomen was om slippendrager van meneer Lindenbergh te zijn, maar om boer te worden!” Mijn vader overleed plotseling toen ik 20 was, vele vragen heb ik hem nooit kunnen stellen. Waarom kreeg hij wel een boerderij en zoveel anderen niet? Het boek van Eva telt 300 pagina’s, ik ben op bladzijde 98….