‘Klimaatmiljoenen voor de landbouw’

Het klimaatplan voor de landbouw lijkt het politieke steekspel goed te hebben doorstaan.Het kabinet pakt de uitgestoken hand van de land- en tuinbouw aan. Er komt boter bij de vis. De klimaattafel landbouw opperde in maart om bovenop de opdracht van 3,5 Mton reductie in 2030 een extra taakstelling van 2,5 Mton broeikasgassen te zetten. Op voorwaarde dat daarvoor ook serieus geld komt. Dat is er: ruim € 1 miljard voor klimaatregels.Dik boekwerk met plannen en cijfersHet kabinet maakte vrijdag het klimaatakkoord bekend. Het is een dik boekwerk met beleidsplannen en cijfers. Iedereen moet aan de bak. De ministersploeg haakt voor de land- en tuinbouw voor 95% aan bij het conceptakkoord dat de landbouwtafel onder leiding van Pieter van Geel eerder opstelde. Belangrijk is dat de budgetten in de veehouderij en in de glastuinbouw worden verdubbeld.Opgekochte productierechten komen niet terug op de marktVoor de veenweidegebieden wordt het zelfs meer dan verdubbeld naar € 276 miljoen. Nieuw is dat hiervan € 100 miljoen wordt uitgetrokken om te stoppen, verplaatsen of om te schakelen. Eenzelfde bedrag is voor boeren en natuur rondom Natura 2000-gebieden beschikbaar. Het mes snijdt aan twee kanten: én reductie van broeikasgassen én van stikstof. Dat laatste komt met de recente PAS-uitspraak bijzonder goed uit. Extra miljoenen komen er ook voor sanering van de varkenshouderij. Hier was nog € 120 miljoen uit het regeerakkoord van over. Daar komt nu weer € 70 miljoen bij. En zonder dat inkrimping van de veestapel als doel op de agenda staat, hebben de klimaatplannen wel dit effect. De opgekochte productierechten komen niet terug op de markt.Akkoord goed te verterenOndanks de klimaatscepsis hier en daar is dit akkoord voor de landbouw goed te verteren. Terecht merkt minister Carola Schouten op dat de plannen, mét de miljoenen, helpen om klimaatbestendig te boeren. Voor boeren zit er ook een keuze in om aan te haken. Vrijwilligheid dus. Tegelijkertijd is dit een angel: als te weinig veehouders instappen, raakt de taakstelling uit beeld. Hier ligt een opdracht voor alle betrokkenen. Van Geel is hierover duidelijk: “Een boer moet een reden hebben om iets doen. Er moet een verdienmodel achter zitten.”Gaat de boer investeren in klimaatmaatregelen?Het klimaatplan voor de landbouw lijkt het politieke steekspel goed te hebben doorstaan. Vanuit de maatschappij was er de druk om hard in te grijpen. Schouten heeft veel euro’s weten los te peuteren bij haar collega van financiën. Vanuit de politiek is het een royaal gebaar: een miljard overheidsgeld naar klimaatmaatregelen door boeren. Tegelijkertijd weet iedereen: de ondernemer zal hiervoor zelf nog veel grotere investeringen moeten doen. Op bedrijfsniveau zijn subsidies slechts een aanvulling op daadwerkelijk gemaakte kosten. De vraag is of de boer dat gaat doen, zonder een stevige stok achter de deur.