‘Immorele veehouders of immoreel systeem’

We moeten toe naar een moreel herontwerp van de dierlijke productie, stelt Bart Gremmen.In onze samenleving staat de landbouw steeds meer onder druk. Problematische voorbeelden uit de veehouderij zijn: koeien die jaarlijks meer dan 10.000 kilo melk produceren en zo te veel van hun lichaam vragen, zeugen die meer biggen ter wereld brengen dan waarvoor ze spenen hebben of dieren die in grote aantallen in brandgevaarlijke stallen leven. Binnen de veehouderijsystemen zijn systeemfouten ontstaan die moeilijk zijn te herstellenDit is niet de schuld van immorele veehouders, maar van immorele onderdelen van veehouderijsystemen. Binnen deze systemen zijn in de loop van de tijd systeemfouten ontstaan die moeilijk zijn te herstellen. De twee belangrijkste ethische benaderingen hebben het tij niet kunnen keren en staan machteloos. Enerzijds is er de dier-ethiek. Deze ethiek richt zich, met principes van intrinsieke waarde en integriteit, op individuele dieren. Echter, in een stal met 30.000 kippen kun je afzonderlijke dieren niet kennen en is dus een individuele aanpak per kip praktisch onmogelijk.Wat ontbreekt, is een ethiek gericht op veehouderijsystemenAnderzijds is er de milieu-ethiek. Die gaat over dieren in de natuur en sluit dus aan bij de visie van burgers die zeggen dat je in de veehouderij moet uitgaan van de natuurlijke leefsituatie van dieren. Ook daar kun je in de veehouderij niet mee uit de voeten.Moreel herontwerpLos van de strenge milieueisen is het ethisch onwenselijk om landbouwhuisdieren onnodig te laten lijden door natuurlijke omstandigheden zoals extreem weer, ziektes, honger en dorst. Waar het aan ontbreekt, is een ethiek die gericht is op veehouderijsystemen.We hebben behoefte aan een ethiek waarmee we dierlijke productiesystemen als geheel kunnen beoordelen en daarmee de vinger kunnen leggen op immorele aspecten van deze systemen.Een aantal immorele aspecten is prima op te lossen, maar dat kost wel veel geldDenk bijvoorbeeld aan het doden van eendagshaantjes of het afknippen van varkensstaartjes. We moeten toe naar een moreel herontwerp van de dierlijke productie.Door gezamenlijk randvoorwaarden te formuleren, voorkom je voor een groot deel negatieve oordelen achteraf van publiek of maatschappelijke organisaties, die spreken van immorele veehouders. Een aantal immorele aspecten is prima op te lossen, maar dat kost wel veel geld. Dat hoeft niet zo’n punt te zijn als we de kosten en baten in de productieketens herverdelen.