‘Geen einde verhaal na pachtuitspraak fosfaatrecht’

De uitspraak van de rechter in de kwestie fosfaatrechten en pacht is gunstig voor de verpachters. Maar het is nog niet het einde van het verhaal, vindt een teleurgestelde Alfred Jansen.De Pachtkamer heeft zich definitief uitgesproken over fosfaatrechten. Helaas een uitspraak die slecht uitpakt voor de pachter. Zowel financieel als emotioneel, want het is een financiële aderlating en een klap in het gezicht. Ondanks dat de pachtkamer van mening is dat zij naar redelijkheid en billijkheid heeft gehandeld. Overdracht fosfaatrechtenHet eerste discutabele punt is het kader dat bepaalt of een verpachter recht heeft op de overdracht van de fosfaatrechten. Het is te begrijpen dat er een beoordelingskader nodig is, maar rationeel gezien zou dat moeten aansluiten bij de investering die de pachter en verpachter hebben gedaan om het bedrijf blijvend te ontwikkelen. Naast de voorwaarde van reguliere pacht, wordt er een grens aangehouden van 15 hectare (per verpachter) of een gebouw ingericht voor melkvee. Omdat de pachtkamer dit kader niet goed heeft onderbouwd, leidt dit tot de nodige onduidelijkheid.Fosfaatrechten los van grond verkopenDe pachtkamer oordeelt dat de fosfaatrechten zijn verbonden met de grond en gebouwen. Op basis daarvan worden fosfaatrechten deels toegekend aan de verpachter. Echter op het moment dat het pachtcontract is beëindigd, dan is de verpachter vrij om de fosfaatrechten los van de grond of gebouwen te verkopen. Het zou consequent en redelijk zijn geweest als de fosfaatrechten verbonden blijven aan het bedrijf. Dat is immers het argument van de verpachters. Afroming fosfaatrechtenDe Pachtkamer heeft niet goed nagedacht over de praktische invulling van het arrest. Immers, bij iedere overdracht worden de rechten met 20% gekort en je moet geregistreerd zijn als melkveebedrijf. Voor de verpachter betekent dit dat er per saldo nog 32% overblijft (bij een toewijzing van 50%), en hij zal dan ook een melkveebedrijf moeten oprichten. Mijn verwachting is dat hiervoor in de praktijk een oplossing wordt gevonden, maar dat zal wel voor de nodige discussies gaan zorgen.Investering in melkquotum wordt gebagatelliseerdMelkquotumEen andere omissie in de uitspraak is dat er geen rekening wordt gehouden met het melkquotum dat de pachter heeft gekocht. Het was redelijk en billijk geweest dit in ieder geval toe te wijzen aan de pachter. In plaats daarvan wordt de investering in melkquotum gebagatelliseerd.LTO heeft het standpunt dat de fosfaatrechten voor de pachter zijn. Verpachters mogen dit uiteraard betwisten, maar wat je nu ziet is dat er veel onrust is ontstaan bij de pachters. Dat vinden wij zeer ongewenst. Bovendien is met deze uitspraak de wedstrijd nog niet gelopen. Om onduidelijkheid in de toekomst te voorkomen zullen wij ervoor pleiten dat in het nieuwe pachtstelsel alle gebruiksrechten voor de pachter zijn. Wij adviseren pachters dit nu al op te nemen in nieuwe pachtcontracten.Beëindiging van een pachtbedrijfDe verpachters hebben de eerste helft gewonnen, maar door de onduidelijke spelregels en de onrust die dit heeft veroorzaakt bij de pachters, is het maar de vraag hoe de tweede helft gaat verlopen. De beëindiging van een pachtbedrijf gaat het beste in goed overleg. Want over bijvoorbeeld de waarde van gebouwen en vergunningen zal ook tot een redelijke oplossing moeten worden gekomen. Ook op dit gebied zal het nieuwe pachtstelsel de pachter beter moeten ondersteunen, zodat een overdracht soepel kan verlopen. En beide partijen met een goed gevoel kunnen beginnen aan de derde helft.