Een ton op de bank

Een vuistregel in de Amerikaanse, grondloze melkveehouderij is: in tijden van toenemende volatiliteit zowel bij opbrengstprijzen als kostprijzen met 1.000 koeien een miljoen aan liquiditeit te bezitten. Nu zijn wij geen Amerika, maar gebrek aan cash is er wel.Doe maar een rondje verkopers van benodigdheden voor melkveebedrijven en dan weet je wat er gaande is. Het geld komt niet, vertraagd of in stapjes binnen. Er moeten bedrijven bijgefinancierd worden zonder dat er geïnvesteerd is en dat is zorgelijk. De melkprijs is zo gek nog niet en zal uitkomen op 36 eurocent. Daar kan het niet aan liggen, kijk eens wat we in 2009 beurden. Het zijn nu de kosten en dan met name voer, die veroorzaken dat er weinig marge is.Straks, in 2015, wordt er 10% meer gemolken en bij dat extra melken in het quotumvrije tijdperk wordt er niet gekeken naar de kostprijs. De banken voorspellen meer dan 10% melk, de zuivelvisie is meer dan 10% en de geënquêteerde boeren hebben dat dit voorjaar, toen er nog wel marge was, nog eens bevestigd. De stallen zijn er, de verwerkingscapaciteit van de zuivel is er dan en het zin van de boeren is er en het mag nu. Met het quotumtijdperk konden Nederlandse boeren niet omgaan, nagenoeg altijd boete betaald en de werkelijke kosten zijn een veelvoud daarvan. De vrijheid van melken zal haar eigen dynamiek meebrengen. De extra Nederlandse melk kan Europees of verderop gemakkelijk verwaard worden, wanneer er vraag is. Nationale beperkingen van bedrijfsgebonden productie beginnen pas na 18.000 liter per ha.De toenemende volatiliteit van opbrengst- en kostprijs is de nieuwe vijand van “vrij” melken. Het grote aantal koeienboeren dat nu financieel moeizaam door de tijd gaat, heeft te weinig vet op de ribben, te weinig buffer. De grilligheid van de vrije markt gebiedt meer marge te plannen dan dat we de laatste 30 jaar hebben gedaan.