‘Droogte én overstromingen in Bolivia’

De verschillen binnen Bolivia zijn groot. Hier te nat, daar te droog. Een slecht seizoen betekent hier dat veel akkerbouwers er de brui aan moeten geven.Het is misschien wel het belangrijkste gespreksonderwerp onder akkerbouwers wereldwijd: het weer. Een teveel aan regen, een tekort, beide zijn desastreus, zo hebt u zelf weer kunnen ervaren afgelopen teeltseizoen. Bolivia kampt op dit moment met de ergste droogte in 25 jaar. In de grote steden La Paz en Cochabamba is er een gebrek aan drinkwater. Voor de kerst stonden er dagelijks lange rijen voor de watertanks, uit de kranen in huis kwam soms drie dagen geen water. De telers van quinoa in het noorden en midden van het land wachtten tevergeefs op de regens, om te gaan zaaien. Wat er wel gezaaid is, is ongelijk opgekomen en staat nu veel te laag. Aardappelplanten bloeien her en der, maar ook die oogst zal tegenvallen. Dramatische opkomst door droogte. - Foto's: Jenneke van VlietOogstverliezen van 70-80%In het zuiden – waar niets anders wil groeien dan quinoa – zaaiden de boeren wel in, maar vervolgens verdroogden de planten. Winderosie deed er nog een schepje bovenop; kleine plantjes kwamen onder een laag zand terecht. Bolivia verwacht oogstverliezen van 70-80% voor dit belangrijke exportgewas!Koeien overleven de droogte soms niet. Ze gaan dood door een gebrek aan ruwvoer. Doden bij overstromingenBolivia heeft een grillig landschap met grote hoogteverschillen. ‘Gemiddeld’ is er in het land grote droogte. Maar er zijn altijd plekken waar het lokaal wel genoeg regent. Of juist te veel. Er vallen zelfs doden bij overstromingen. Toen de beroemde Dakar-race van auto’s en motoren begin januari door Bolivia trok, viel er bovendien in één week net zoveel regen als er normaal in een maand zou moeten vallen. Een ander probleem is de onvoorspelbare hagel die flinke planten alsnog kan verwoesten. Boerengemeenschappen hebben hiervoor vaak een yapu mallku, een dorpsbewoner die als taak heeft om de velden af te lopen en bij dreigende hagelbuien rook te maken, om het gevaar af te weren. Niet altijd effectief, gezien de schade.Ook bij ons thuis stonden bakken met water klaar.Banen liggen niet voor het oprapenHoewel Bolivia nog veel meer boeren heeft dan Nederland, betekent zo’n slecht seizoen ook hier dat velen er de brui aan moeten geven. De grond is weinig waard in de verkoop. De mensen trekken naar de steden of naar Argentinië om daar werk te zoeken. Ook daar liggen de banen niet voor het oprapen. De mannen sluiten zich aan bij het groeiende leger van taxichauffeurs. De vrouwen beginnen op straat een klein winkeltje waar ze snoepjes per stuk en zakjes water verkopen.