‘Dringend maatregelen nodig voor herstel insectenstand’

Er zijn dringend maatregelen nodig om de insectenstand te herstellen, betoogt Selçuk Akinci. In onderstaande brief aan Brabantse bestuurders zet hij de maatregelen uiteen: dring gebruik bestrijdingsmiddelen terug en herstel kleinschalig landschap.De berichten over de achteruitgang van de insectenstand worden steeds alarmerender. Zo blijkt uit recent Duits-Nederlands onderzoek dat het aantal insecten in 27 jaar met 76% is afgenomen. Het drama treft niet alleen onze insecten. Als gevolg van de afnemende insectenpopulatie hebben ook de vogels die insecten eten het zwaar. De laatste drie decennia zijn in Noordwest-Europa al meer dan 400 miljoen vogels verdwenen.Oorzaken van afname insectenDe afname van het aantal insecten heeft veel oorzaken. Een belangrijke directe oorzaak is het gebruik van bestrijdingsmiddelen, met name door de landbouw. Een tweede belangrijke oorzaak is het verlies van leefgebieden, onder andere door het verdwijnen van het kleinschalige agrarische landschap als gevolg van de schaalvergroting in de landbouw.‘Uw overheden hebben mogelijkheden om een bijdrage te leveren aan het oplossen van deze ecologische crisis’Als insecten verdwijnen zou dit een ecologische catastrofe betekenen. Niet alleen voor de natuur, maar ook voor de landbouw, vanwege de centrale rol die insecten spelen in de bestuiving van gewassen. Uw overheden hebben echter mogelijkheden om een bijdrage te leveren aan het oplossen van deze ecologische crisis.U kunt daarvoor onder andere de volgende maatregelen nemen:1.Beperk het gebruik van bestrijdingsmiddelen.De provincie kan op korte termijn via de provinciale milieuverordening, dan wel andere regelgeving (zoals de Verordening Ruimte), het gebruik van bestrijdingsmiddelen verder aan banden leggen; Gemeenten kunnen in bestemmingsplannen spuitvrije zones/gebieden opnemen;Waterschappen kunnen nagaan in hoeverre in Keuren en andere regelgeving gebruik van bestrijdingsmiddelen is te beperken;Bovenal kunt u het gebruik van bestrijdingsmiddelen op uw pachtgronden via de pachtcontracten verbieden. De overheden hebben in Nederland een derde van alle gronden in zijn bezit en kan hier dus grote impact hebben.2.Herstel het kleinschalige agrarische landschap.U kunt veel sterker dan voorheen inzetten op behoud, versterking en herstel van kleinschalige landschappen; De provincie kan in de provinciale omgevingsvisie nadrukkelijk aandacht besteden aan de waarden van het kleinschalig landschap in de geest van ‘Mozaïek Brabant’;Datzelfde geldt voor de gemeentelijke structuurvisies en bestemmingsplannen. Stel regels op voor de kwaliteitsverbetering van het landschap en de bescherming ervan;U kunt de bevoegdheid gebruiken die de nieuwe Wet Natuurbescherming u geeft om waardevolle landschappen te beschermen.3.Ga anders om met groenbeheer.In het groenbeheer van stedelijk en landelijk gebied kan worden gekozen voor circulair maaien. Dit betekent dat een berm of slootkant niet in één keer volledig wordt gemaaid, maar dat er stukken blijven staan waar insecten zich in kunnen verschuilen;De leefomgeving van insecten kan worden verbeterd door het bevorderen van een goed en gevarieerd bomenbestand. Het gaat dan zowel om het aantal bomen, als ook de spreiding over de gemeente en de verscheidenheid in soorten;Door bladafval van bomen in de herfst niet overal direct af te voeren, maar daar waar mogelijk enige tijd te laten liggen, wordt de habitat voor insecten en spinnen uitgebreid. Bijkomend positief effect is dat hiermee ook de bodemsamenstelling wordt verbeterd, door toevoeging van organische stoffen. Ook de aanleg van bloemrijke bermen, groenstroken en keverbanken vergroot het leefgebied van insecten.Wij roepen u daarom op om deze maatregelen voortvarend in te zetten om de massale insectensterfte te stoppen, door het gebruik van bestrijdingsmiddelen zo ver mogelijk terug te dringen en kleinschalig landschap te behouden en herstellen.Lees ook de blog van de voorzitter van de NAV: ‘Dramatische afname van insecten – wat nu?’ en het artikel: Bewijs in alarmerend insectenonderzoek rammelt.