‘Consument moet meebetalen aan landbouwtransitie’

Een verdienmodel voor klimaat en kringlooplandbouw ligt binnen handbereik. Laat consumenten in de winkel meebetalen aan de landbouwtransitie. € 2 per kilo vlees levert € 1 miljard per jaar op, waarvan de helft rechtstreeks naar de boer kan. Dat is € 20.000 per veehouder.Het kabinet presenteerde op 28 juni het klimaatakkoord, met daarin bijna € 1 miljard voor de landbouw tot 2030. LTO-voorzitter Marc Calon zei echter als reactie: “Ik zet geen handtekening totdat ik zeker ben dat de financiering rondkomt.” Eenzelfde reactie gaf LTO eerder al toen de kabinetsvisie op kringlooplandbouw naar buiten kwam. Op BNR Nieuwsradio zei Calon: “De land- en tuinbouw staan voor een enorme investeringsopgave van € 11 miljard in de komende 10 jaar om aan de klimaatdoelen te voldoen; € 6,5 miljard is onrendabel ondanks een subsidie tot circa € 3 miljard. Schouten verdient alle lof dat zij € 1 miljard meer los wist te krijgen bij Financiën, maar er is nog steeds sprake van een tekort van € 3,5 miljard. Boeren tekenen geen ongedekte cheques. We gaan pas tekenen als we zeker weten dat we kunnen leveren.”Duurzaamheidsbijdrage op vlees van € 2 per kiloHet tekort waar Calon over spreekt, van € 350 miljoen per jaar van 2020 tot 2030, kan op diverse manieren nog gevonden worden. Hopelijk onderzoekt LTO Nederland ook de optie van een duurzaamheidsbijdrage op vlees van € 2 per kilo, waarbij net als bij een CO₂-taks wordt betaald voor de externe kosten die een product veroorzaakt. In het geval van kip, varkensvlees en rundvlees, bedragen deze externe kosten volgens onderzoeksbureau CE minimaal € 2 en maximaal € 5 per kilo. Het aardige is dat deze maatregel al de steun heeft van 40 organisaties, waaronder diverse bedrijven, maar ook de Dierenbescherming, Greenpeace en Natuur & MilieuVlees 16-28% duurderVlees ligt nu in het supermarktschap voor € 7 tot € 12 per kilo en zou dan 16-28% duurder worden. Vlees voor de export blijft onbelast; slachterijen en vleesimporteurs zouden de € 2 per kilo vlees voor de Nederlandse markt moeten afdragen, zoals frisdrankproducenten en importeurs dat nu ook doen voor de frisdrankaccijns. Deze heffing kan in 2021 ingevoerd worden en levert minstens € 1 miljard op per jaar, waarvan de helft elk jaar beschikbaar komt voor de Nederlandse landbouw: € 350 miljoen per jaar voor klimaat en 150 miljoen € voor kringlooplandbouw. Dat is gemiddeld € 11.000 per jaar voor 45.000 landbouwbedrijven of € 20.000 per jaar voor 25.000 veehouderijen. Hopelijk onderzoekt LTO Nederland ook een duurzaamheidsbijdrage voor vlees, zegt Jeroom Remmers. Net als bij een CO2-taks wordt dan betaakld voor de externe kosten die de productie van vlees met zich meebrengt. - Foto: ANPMaatregel heeft steun van 40 organisatiesHet aardige is dat deze maatregel al de steun heeft van 40 organisaties, waaronder diverse bedrijven, maar ook de Dierenbescherming, Greenpeace en Natuur & Milieu. LTO hoeft dus deze zomer alleen nog maar bij het kruisje te tekenen en voilà, het tekort van € 350 miljoen voor klimaatmaatregelen in de landbouw is geregeld, bijvoorbeeld voor carbon credits bij koolstofopslag in bodems. Daarnaast blijft € 150 miljoen over voor stimulering van kringlooplandbouw, waaronder meer eigen eiwitproductie en biologische landbouw. Boeren vragen terecht om een beter verdienmodel voor duurzaamheidsprestaties. Wij bieden de Nederlandse veehouders dit op een presenteerblaadje aanMomenteel onderzoeken CLM en CE welke onrendabele klimaatmaatregelen uit het klimaatakkoord uitgekeerd zouden kunnen worden uit het fonds dat gevuld wordt door duurzaamheidsbijdragen van consumenten. Boeren vragen terecht om een beter verdienmodel voor duurzaamheidsprestaties. Wij bieden de Nederlandse veehouders dit op een presenteerblaadje aan. Hoe vaak is het voorgekomen dat ngo’s aanbieden jaarlijks gemiddeld € 20.000 per jaar per veehouder te subsidiëren voor klimaat en duurzaamheid? Diverse modellen voor betalingHet mooie is dat er diverse modellen zijn om Nederlandse consumenten € 2 per kilo vlees extra te laten betalen: via de politiek kan een accijns ingevoerd worden (een duurzaamheidsbijdrage op vlees), maar het kan ook via een privaatrechtelijke afspraak. In het Klimaatakkoord staat hierover: de ondertekenaars van dit deelakkoord zullen, op uitnodiging vanuit LTO Nederland, binnen bestaande mededingingsregels, voor 1 januari 2020 een plan uitwerken dat partijen structureel verdienmodellen voor duurzame grondstoffen en voedingsmiddelen uit productie vanuit landbouw en/of landgebruik identificeren en zo mogelijk uitwerken. In dit plan wordt onder meer aandacht besteed aan de versterking van de positie van de boer en tuinder in de keten en benutting van instrumenten als de Wet duurzaamheidsinitiatieven. Deze wet biedt onder voorwaarden de mogelijkheid dat private partijen onderlinge afspraken maken over een prijsverhoging per kilogram product, als de opbrengst daarvan wordt gebruikt voor duurzaamheidsmaatregelen. Dus een afdracht van € 2 per kilo vlees door Nederlandse slachterijen en vleesimporteurs voor de Nederlandse consument, is ook een mogelijkheid. De opbrengsten uit deze afdracht, kunnen ook gestort worden in een privaatrechtelijk beheerd fonds duurzame landbouw, met bestuurders uit de voedselketen, overheid, banken en maatschappelijke organisaties.