Coalitie Natuurmonumenten voor ‘volhoudbare landbouw’

Natuurmonumenten presenteerde vandaag een plan van 25 punten voor verbetering van natuur, landschap en biodiversiteit in Nederland.Onder de titel ‘Maatschappelijk regeerakkoord, Agenda voor een groen en gezond Nederland’ is het onder de aandacht gebracht van de onderhandelaars van het nieuwe kabinet en de Kamerfracties. Het staat vol mooie woorden als ‘natuurinclusieve landbouw’, ‘volhoudbare landbouw’ en ‘nieuwe efficiëntie’. Opvallend enthousiasme is er voor de Marker Wadden. De natuurorganisatie is erin geslaagd om 13 organisaties – geen van alle collega-natuurorganisaties – aan te laten haken. Vanuit de landbouw scharen LTO Nederland, BoerenNatuur en het Louis Bolk Instituut zich achter een pleidooi voor ‘volhoudbare landbouw’. Ze willen bundeling van kennis en krachten en een integrale visie van de regering daarop. Ook de natuurinclusieve landbouw wordt genoemd, en de noodzaak van een eerlijke beloning voor maatschappelijke landbouw door boeren. Gematigde benadering in landbouwhoofdstukDe formulering van het landbouwhoofdstuk is erg gematigd. “Het is van belang van de agrariërs en de rest van de samenleving om ervoor te zorgen dat emissies naar water en lucht van meststoffen, gewasbescherming, amoniak en broeikasgassen zoveel mogelijk worden beperkt.” Er is behoefte aan ‘nieuwe efficiëntie’, is verder de boodschap. Dat houdt in dat agrariërs zo produceren dat de samenleving waardering houdt en een goede prijs betaalt. NatuurnetwerkIetwat pikanter is een pleidooi voor snellere uitvoering van het Nationaal Natuurnetwerk, de opvolger van de Ecologische Hoofdstructuur. Daar moet een tandje bij, vindt Natuurmonumenten, samen met enkele andere organisaties. Maar dit hoofdstuk is niet ondertekend door de landbouworganisaties. Bewust niet. Die weten hoe gevoelig dit ligt bij de achterban. De EHS heeft een roerige geschiedenis. Staatssecretaris Bleker schrapte er uiteindelijk flinke delen van, waarna een volgend kabinet er weer wat aan breide. Het project zou in 2027 klaar moeten zijn, maar heeft vertraging opgelopen. De situatie is per provincie verschillend, want die hebben er sinds enkele jaren de regie over. Marker WaddenEen opvallend project is de aanleg van de Marker Wadden, de nieuwe natuurbestemming voor het Markermeer. De eerste fase is al begonnen, de aanleg van kunstmatige eilandjes in het meer. Iedereen lijkt hier enthousiast over. Te beginnen bij Hans de Boer, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW, een van de sprekers op het Voorjaarsforum van Natuurmonumenten, vrijdag in Amersfoort. ‘Daar ligt 80.000 hectare middenin Nederland. Ik droom wel eens dat je dat zou kunnen verbinden met de Oostvaardersplassen. Een geweldig natuurpark in hart van Nederland, tot op de drempel van Amsterdam. Prachtig zou dat zijn. Nu is het dood water. Het kost € 600 miljoen. Dat is een peulenschil. Het moet gewoon gebeuren. Het is goed voor Nederland, goed voor de economie en goed voor de natuur.’Hans Wijers: ‘Impuls geven aan biodiversiteit’Voorzitter Hans Wijers van Natuurmonumenten: ‘’Met de Marker Wadden geven we niet alleen een impuls aan de biodiversiteit, maar ook aan nieuwe bouwtechnieken die onze kenniseconomie versterken.’ Wijers stelt vast dat het bedrijfsleven de overheid ver voorbij is gestreefd in de omslag naar duurzaamheid. Dat komt doordat ondernemers verder vooruitkijken dan politici. “Je kunt als bedirjf alleen overleven als je relevant bent voor de samenleving.”Zelfs LTO-voorzitter Marc Calon is ook voorstander van de Marker Wadden. Geen spoor van spijt bij de landbouwvoorman dat de landbouw niet meedoet bij de nieuwe bestemming van de ooit beoogde Markerwaard. ‘Er is geen extra landbouwgrond nodig’, zegt hij desgevraagd kort en duidelijk. Zelfs LTO-voorzitter Marc Calon is ook voorstander van de Marker Wadden. Geen spoor van spijt bij de landbouwvoorman dat de landbouw niet meedoet bij de nieuwe bestemming van de ooit beoogde Markerwaard.Natuurinclusieve landbouwMarc Calon is groot voorstander van natuurinclusieve landbouw – het samengaan van landbouw en natuur op landbouwbedrijven en een nieuw toverwoord in de wereld van agrarische natuur. “In Nederland zijn we sterk in regels en subsidies. Maar dan is er ook controle nodig. Dat werkt niet goed. We moeten ophouden alles in hokje te stoppen: landbouw, natuur. De hekken moeten weg. Zowel fysiek als in onze hersens. En een beetje relaxed zijn. Beetje loslaten en accepteren dat het ook wel eens mis kan gaan.”Verbazing over kloof tussen boeren en natuurbeschermersDe LTO-voorzitter lijkt daarmee aardig op één lijn te zitten met directeur Marc van den Tweel van Natuurmonumenten. Van den Tweel: “Ik heb me in mijn werk over weinig zo verbaasd als over de kloof tussen boeren en natuurbeschermers.” Hij put zich uit in complimentjes voor de agrarische sector: “Boeren zorgen voor ons eten, laten we hen daar om te beginnen dankvaar voor zijn. En laten we ook erkennen dat de agrarische sector bestaat uit hardwerkende vakmensen die onmisbaar zijn voor onze samenleving en economie.” De kritiek komt zorgvuldig verpakt: “Laten we ook gezamenlijk constateren dat de route van intensivering zijn keerzijde heeft, dat de grenzen zijn bereikt.” Hij wil samen met boeren ‘werken aan een vitale sector’. die opereert binnen milieugrenzen. ‘Laten we ons samen hard maken voor een transitie naar natuurinclusieve landbouw. Waarbij de boer een eerlijke vergoeding krijgt voor de maatschappelijke diensten die hij levert.’LTO omarmt natuurinclusieve landbouwCalon omarmt de natuurinclusieve landbouw en herhaalt zijn inmiddels bekende standpunt over de rooie kaarten voor boeren die het niet goed doen en ‘vette straffen voor vervuilers’. Overbemesting houdt zich niet aan hekken. We moeten ophouden met generieke normering, we moeten naar kringlopen. En dan vette straffen voor wie de vervuilt. Evenzo moet je emissie naar grondwater en ziekmakend stof niet willen. Vervuilers moet je aanpakken. Over natuurdoelen zegt hij: “Het probleem is heel vaak niet geldgebrek, maar regeltjes.”Calon over natuurdoelen: ‘Het probleem is heel vaak niet geldgebrek, maar regeltjes’.