Bouwadviseur Henk Altena: ‘Bouw vraagt beter doordacht plan’

Plannen voor een renovatie of nieuwe stal vragen tegenwoordig een lange adem van een ondernemer, vaak duurt de ontwerpfase ook langer dan verwacht, stelt Henk Altena, bouwadviseur bij Rombou: “Maar dat moet geen probleem zijn omdat je met een goed doordachte ontwerpfase later niet zo snel voor verrassingen komt te staan wat betreft aanpassingen achteraf. We hebben best veel plannen en lopende projecten. Het duurt wel even voordat een plan uitgewerkt en vergund is en er tot bouwen over gegaan kan worden.Het proces begint breed met naast wensen van de ondernemer ook aandacht voor onder andere de maatlat duurzame varkenshouderij, financierbaarheid, eventuele subsidiemogelijkheden, toekomstige welzijnseisen, klimaat- en energiebeheersing, emissiearme technieken en brandveiligheidsvoorschriften.”

Bij gemeentes is tegenwoordig minder kennis aanwezig over de veehouderij en er wordt meer uitbesteedt aan omgevingsdiensten. Maakt dat het proces lastiger?“Het is juist goed dat de vergunningverlening steeds meer bij omgevingsdiensten komt te liggen. De materie wordt steeds complexer en de omgevingsdiensten hebben meer experts in dienst. In een vergunningtraject hebben we graag veel overleg met die instanties voor een vlottere vergunningverlening. Soms is het wel lastig dat er niet direct een antwoord op onze vragen is omdat ook de omgevingsdienst niet alle wijzigingen meteen in praktische kennis kan omzetten.”Waar liggen voor varkenshouders uitdagingen?“Het wordt steeds lastiger om op één locatie een groot bedrijf te hebben, terwijl dat wel prettig werkt in verband met looplijnen en dergelijke. Maar vanuit de maatschappij is er steeds meer weerstand tegen een grote bedrijfsomvang, die lijn is ingezet en zal zeker zo blijven. Voor bedrijven met groeiplannen wordt een tweede of derde locatie reëel.”Komt er meer welzijn in de toekomstige stallen?“De ondernemer wil zeker investeren in welzijn. Vrijloopkraamhokken zijn nu bij vrijwel alle plannen de norm. De uitvoering verschilt alleen per stalinrichter. Je ziet ook wel dat stalinrichters traditionele kraamhokken aanbieden met verruimingsmogelijkheden.”Bij vleeskuikens wordt nu ingezet op uitloop, is dat bij vleesvarkens in de nabije toekomst ook denkbaar?“Dat is niet te zeggen. We zijn bijvoorbeeld al naar één vierkante meter per vleesvarken gegaan, de tendens is wel naar meer ruimte. Maar laat uitloop en dergelijke bij biologische houderij en kleinere concepten, daar hebben ze het goed geregeld met een meerprijs. Als het uit de markt komt, dan is er ook bereidheid om ervoor te betalen. Maar een ondernemer moet dat wel garantie voor een hogere prijs op langere termijn hebben.”Is er eigenlijk nog voldoende aanbod aan stalinrichting?“Er zijn voldoende partijen waarbij je ziet dat een varkenshouder toch graag regionaal kijkt en verschillende opties naast elkaar legt die het meest op elkaar lijken. Een bouwbedrijf hoeft niet perse regionaal te zijn, maar voor stalinrichting en zeker installaties blijft een ondernemer liever dicht bij huis. Zeker uit het oogpunt op eventuele storingen.”Verandert de stallenbouw?“In de kraamhokken zie je nu de keus voor vrijloopkraamhokken. Bij de dragende zeugen komt de keuze voor kleinere groepen met gedoseerde voeding meer opkomen. Zomers koelen, warmteterugwinning en de toepassing van een warmtepomp staan momenteel duidelijk in de belangstelling, niet alleen bij nieuwbouw maar ook bij bestaande stallen. Bij nieuwbouw wordt aan de buitenzijde steeds meer gebruik gemaakt van prefab betonpanelen. Sandwichpanelen is kostentechnisch interessant maar dat zie je toch veel minder. Varkenshouders kijken toch ook naar de robuustheid en levensduur van de stal bij de keus voor bouwmaterialen.”