Agrarische roots hielpen Pieter Hoff aan wereld-idee

Op zijn vijftigste zei leliekweker Pieter Hoff de boerderij vaarwel. Hij besloot een oplossing te zoeken voor de wereldwijde verdroging. Het resultaat, de Growboxx, is gebaseerd op Hollandse agro-kennis. “Ik ben slechts de spin in het web”, zegt de tot Nationaal Icoon verkozen ondernemer bescheiden.De basis van het succes ligt in Noord-Holland. In de lessen die zijn opa hem leerde over capillaire werking, in de akkers rond het dorpje Hem tussen Hoorn en Enkhuizen. Wel vijftien gewassen verbouwde zijn vader er op het gemengde bedrijf. Later verhuisde de familie naar Brabant om zich te specialiseren in lelies. En dertien jaar geleden begon Pieter Hoff zijn speurtocht naar de Growboxx. Afgelopen oktober kwam er erkenning.Waarom zoveel poeha rond een, wat een medewerker van Hoff heeft genoemd, ‘waterdichte slimme emmer’? Het antwoord is simpel. Waar bij herbebossing tot nu toe 95% van de bomen sterft, laat de Growboxx, gemaakt van oud papier (hetzelfde materiaal als een eierdoos), 90% van de geplante boompjes overleven. Bovendien helpt de doos de aangroei van onderbegroeiing of groenteteelt. Voor arme, droge, rurale gebieden is dat wereldwijd ‘revolutionair’, zegt Hoff.Pieter Hoff. - Foto's: GroasisHoe ontstond het idee voor uw bedrijf Groasis?“In 1987 verkochten we onze boerderij in West-Friesland om op het zand van Noord-Brabant een leliekwekerij te beginnen. Uiteindelijk hadden we verkoopkantoren tot in China en Ecuador. Gedurende die exportjaren kwam ik erachter dat de hele wereld druppelbevloeiing gebruikt. Dat lijkt zuinig en efficiënt, maar het is juist verschrikkelijk inefficiënt. Op talloze plekken zakt het grondwater. De Verenigde Naties verwachten in 2025 in wel 48 landen waterstress, dus een direct tekort aan water.”Waarom is het inefficiënt?“Een wijnstok gebruikt vijftien liter per dag in druppeltjes. Als je er langs loopt, lijkt dat bijna niks. Maar 15 liter per dag voor 2.500 stokken/ha, is 4 kubieke meter per hectare per dag. Dan moet er al 600 millimeter regen vallen voor 150 groeidagen. Die millimeters infiltreren nooit allemaal, want druppelbevloeiing maakt je grond zwart en heet. Dat geeft veel verdamping en verzilting. Het gevolg is dat je deficit uit het grondwater komt en je waterpeil zakt.”Dus u zocht een oplossing?“Ik was bezorgd. Op mijn vijftigste bleek dat mijn kinderen het bedrijf niet wilden overnemen. Toen dacht ik: we verkopen de boel en ik probeer dit probleem op te lossen. Hoe kun je planten in droge gebieden, zonder druppelbevloeiing, toch laten overleven? Ik heb ontelbare fouten gemaakt, want ik was geen boomkweker. Maar ik had gelukkig wel veel teeltkennis, omdat we vroeger zoveel verschillende gewassen verbouwden.”Waarom bracht die oude kennis uitkomst?“Toen ik nog kind was, leerde mijn opa me over capillaire werking. Wij mochten in West-Friesland tijdens het planten niet op de grond lopen, alles gebeurde op planken. Een stap op de vochtige voorjaarsgrond maakte een harde ‘steen’ die geen water meer transporteerde. Opa was daar superstreng mee. Onze Growboxx houdt dat capillair, die miljoenen kleine kanaaltjes in de grond, in stand. Binnen één jaar groeien boomwortels 3 meter diep.”Waar komt uw vinding op neer?“Het is een afgesloten bak in de grond waar je een boomstek in plant. De bak vangt regenwater op met zijn deksel. Daarnaast geeft condensatie vocht in de bak. De wortels worden gestimuleerd zelf water te vinden, maar verdrogen nooit. In 2011 heb ik patent aangevraagd op een wegwerpbak. Het revolutionaire is dat we voor ecosysteemherstel gelijk vier plantjes onderbegroeiing meeplanten. In rurale gebieden kunnen dat groentes zijn.”Was het vallen en opstaan?“Natuurlijk. Het is nieuwe materie. Ik moest verzinnen welke oplossing zou kunnen werken. Vervolgens zocht ik daar de specialisten bij. Eerst liet ik bakken maken van ijzer. Later van polypropyleen. Nu van oud papier. In de loop der jaren heeft het geleid tot een vaste groep leveranciers. Zij helpen me problemen oplossen die ik zelf niet kan ontrafelen. Het spirituele idee voor de uitvinding is van mij. Maar ik ben meer spin in het web, dan dat ik alles zelf bedenk.”Is er interesse voor de combinatie met groente?“Jazeker. In 2016 deden we 52 proeven in 33 landen. Eén ervan bij Palm Springs in Californië. Een superhete plek. En 7% luchtvochtigheid. Toch leverde de beste Growboxx 50 kilo tomaten op, met 86% minder waterverbruik dan normaal. Dit is interessant voor landen met droge, arme, rurale gebieden. Zoals Mexico; dertig miljoen rurale families met een klein areaal. Zonder kapitaal om bron of pomp te betalen. Maar met een jaar groenteteelt, halen ze de Growboxx eruit. En ze hebben een boom erbij.”Wat is de impact van de verkiezing tot Nationaal Icoon?“Die is enorm. We krijgen onvoorstelbaar veel buitenlandse aanvragen. Het ministerie van EZ biedt veel steun. En ambassades zijn heel actief. Zij zien dit als uitgelezen kans om de Nederlandse agrarische sector te verkopen. Onlangs mocht ik het Congres in Mexico toespreken, waar we een enorm herbebossingsproject doen. Pieter Hoff zou zo’n kans nooit krijgen, maar het Nationaal Icoon van Nederland krijgt die kans wel.”Hoe gaat het met de opdrachten?“Goed. Onze technologie biedt ook andere Nederlandse bedrijven kansen. Wij hebben straks vier zaden per bak nodig. Dat worden Nederlandse zaden, want wij gaan voor nationaal product. We hebben kunstmest nodig en kennis. Nederlandse bedrijven kunnen ons als kapstok gebruiken om nieuwe markten te betreden.”Doet Nederland het qua waterverbruik beter?“We klagen vaak. Maar wij zijn het eerste land ter wereld waar alle waterbronnen zijn genummerd, waar we met vergunningen werken, en waar je opgeeft hoeveel je gebruikt. Ik vind dat fantastisch. Ik ben zelfs trots op ons ambtenarenapparaat. Want we zijn ongelooflijk bij de tijd. Dit is superbelangrijk voor de toekomst. Zeker als ik dat vergelijk met de verkwisting in andere landen.”Growboxx: Nationaal IcoonOp 18 oktober werd het bedrijf Groasis van Pieter Hoff uitgeroepen tot Nationaal Icoon van Nederland. De voormalig leliekweker uit Steenbergen (Noord-Brabant) kreeg de prijs uit handen van minister Henk Kamp van Economische Zaken. “Armoede, voedseltekort en dorre gronden zijn een levensgroot probleem. Pieter Hoff van de Growboxx heeft een totaalconcept gemaakt waarmee de lokale bevolking uit de voeten kan”, aldus Kamp.