Adviseurs

Alles wijst erop dat de flat rate niet geregionaliseerd gaat worden; snelle invoering is dan geen optie.Allerlei adviseurs zijn nu bezig om provincies en gemeenten bij te praten over het toekomstige landbouwbeleid. Een enkele keer zit ik ook bij zo'n bijeenkomst, soms met kromme tenen. Zo hoorde ik laatst een adviseur glashard beweren dat Nederland niet zonder Europese hectaretoeslag kan omdat de prijs van landbouwgrond hier zo hoog is. Terwijl elke landbouweconoom weet dat de relatie andersom is: de grondprijs is hoog mede vanwege die toeslagen. Toch had de duurbetaalde adviseur een beetje gelijk, ook al besefte hij dat zelf niet. Het duurt jaren voor lagere hectaretoeslagen in de prijs van landbouwgrond zijn verwerkt. Dat is iets waarmee Bleker de komende tijd in de onderhandelingen over het nieuwe Europese landbouwbeleid rekening moet houden.Het meest in het oog springende element in de huidige voorstellen vanuit Brussel is de flat rate. U krijgt nu nog een hectaretoeslag die gebaseerd is op wat u ooit teelde. Voor graan- en maisgrond levert dat een lager bedrag op dan voor grond waar fabrieksaardappelen op werden geteeld. Kalvermesters krijgen een hoog bedrag, varkensmesters helemaal niets. Met een flat rate wordt dat gelijk getrokken. Gemiddeld is de toeslag per hectare in Nederland nu €600, voor heel wat bedrijven is het meer dan €800. Dat gaat in de voorstellen dalen, waarschijnlijk naar gemiddeld €350.In het verleden heb ik gemeld dat er volgens de voorstellen verschillen tussen regio's mogen zijn. Bleker zou dus een fabrieksaardappelregio en een kalvermesterijregio kunnen maken. Inmiddels is me duidelijk dat het ministerie niet aan regionaliseren denkt. Er is wat aan gerekend en de conclusie was dat aparte regio's – fabrieksaardappelregio's, kalverregio's of spruitjesregio's – niet haalbaar zijn. Er zitten te veel andersoortige bedrijven en hectares in zo'n gebied. Bloementelers op de Veluwe of melkveehouders in de Veenkoloniën zouden ineens spekkoper zijn. Kalverhouders en telers van fabriekers zouden er omgekeerd nauwelijks baat bij hebben.Niemand zegt het – het is verkiezingstijd – maar een aantal categorieën boeren gaat er dus zwaar op achteruit. Voor een bedrijf van 100 hectare misschien wel meer dan €50.000. Bleker heeft gezegd dat hij in Nederland de flat rate snel wil invoeren, 2015 is zelfs genoemd. In combinatie met een sterke daling van de toeslag lijkt me dat een slecht plan. Zelfs 2019, het eindjaar in de Brusselse voorstellen, is dan nog redelijk dichtbij. De bedrijven en de grondmarkt moeten zich immers kunnen aanpassen. Anders kan over een jaar of wat een andere groep adviseurs weer veel geld verdienen aan herbestemming van leegstaande boerderijen.