‘Aardappelen uit zaad weinig effect op pootgoedsector’

Uit zaad aardappelen telen heeft nadelen ten opzichte van de teelt uit knollen. Daarom verwacht Agrico weinig invloed van de nieuwe veredelingsmethode van Solynta op de Nederlandse pootgoedsector.Veredelingsbedrijf Solynta stelt dat het succesvol phytophthora-resistentie heeft ingebouwd in diploïde aardappelen. In vier jaar verwacht het bedrijf met commercieel interessante aardappelrassen op de markt te komen. Zaad daarvan kan dan worden gekocht om verder te vermeerderen.Pootgoedhandelshuis Agrico denkt dat deze ontwikkeling weinig invloed gaat hebben op de Nederlandse pootgoedsector. Zaad heeft een grote achterstand in grondbedekking ten opzichte van pootgoed, zegt directeur Sjefke Allefs van Agrico Research. “Daardoor haal je met zaad niet de potentiële eindopbrengst van een gewas dat uit knollen is geteeld. Pootgoed benut de lichtinstraling gedurende het groeiseizoen beter.”Veel kennis nodigDaarnaast vergt het telen van aardappelen uit zaad (TPS: True Potato Seed) veel kennis. Allefs: “Afnemers die zaad gebruiken voor de teelt van pootgoed om het volgende seizoen consumptieaardappelen te telen, moeten daarvoor wel de kennis hebben. Dit is een realistische optie in bijvoorbeeld Israël, maar niet in Algerije, Saudi-Arabië, Egypte, enzovoort.”De grootste afzetmarkten voor de Nederlandse pootgoedsector zijn die voor traditionele exportrassen (Spunta) en fritesgeschikte rassen (Agria, Fontane, Innovator). Allefs: “Wij hebben in dertig jaar veredeling van diploïde aardappelen nooit diploïden gezien die de grofte halen die voor deze markten essentieel is. Ook de uniformiteit van de knollen bij TPS-aardappelen is voorlopig veel minder dan bij een gewas dat is geteeld uit op maat gesorteerd pootgoed. Het aandeel fritesgeschikt of wasserijgeschikt is bij een zaadgewas beduidend lager.”‘Diploïde kweekwerk heeft geen meerwaarde opgeleverd’Agrico past ook diploïde veredeling toe, zegt Allefs. “We kweken sinds 1985 met ongeveer 10% van onze capaciteit op diploïd niveau. Ondanks de langzame maar gestage vooruitgang, heeft het diploïde kweekwerk geen meerwaarde opgeleverd ten opzichte van tetraploïde veredeling. Er zijn geen belangrijke commerciële rassen uit voortgekomen. Voor het onderzoek aan merkers en voor het snel tot cultuur brengen van wilde aardappelsoorten met nieuwe eigenschappen, zoals in ons ras Alouette, heeft het diploïdeprogramma wel zijn waarde.”Volgens Allefs is de veredelingsmethode van Solynta ook in de jaren tachtig al geprobeerd. “Het idee om hybride aardappelrassen te kweken is al meerdere malen opgepakt in de vorige eeuw, maar die initiatieven hebben nergens toe geleid. Een scenario kan zijn dat de diploïde rassen in bepaalde delen van de wereld in bepaalde marktsegmenten voet aan de grond krijgen.”‘Verdringing pootgoedsector zal zeer geleidelijk gaan’Zelfs als veredelaars van aardappelen uit zaad hun belofte waarmaken, zal de verdringing van de pootgoedsector zeer geleidelijk gaan, stelt Allefs. “Er zijn zeker vijftien onderscheidbare marktsegmenten. Zaadvermeerderde aardappelrassen zullen niet in één klap beschikbaar komen voor alle marktsegmenten. Afnemers van pootgoed gaan nooit radicaal overstag. Daarvoor zijn de inputkosten veel te hoog.”