Zoek dekking, ‘peacekeepers’ in town!

Zogenaamde peacekeepers met wapens en Rambo-auto’s maken dat onze jongens en meisjes als deel van het probleem worden gezien. De oplossing? Praten.We hebben een nieuw kantoor in Kandahar in zo’n mooie futuristische, glazen flat met uitzicht over Showk Meidan, een van de belangrijkste pleinen in Kandahar. De weg gaat vandaar richting Kabul en het vliegveld en wordt daarom ook wel de bommenhoofdweg genoemd, omdat hier meestal de konvooien van Navo- en politievoertuigen worden aangevallen.Net een filmAls je voor het raam staat, is het net een film. Eindeloos veel Toyota Corolla’s, riksja’s, vrachtwagens in alle soorten en maten, ezelkarren, brommers en door paarden getrokken wagens passeren het plein. Wanhopige burka’s met schoolkinderen aan de hand proberen daar doorheen te komen, soms met de hulp van een Afghaanse politieman die de stroom ook maar amper kan bedwingen.Canadese ‘herbouwwerkers’ met mortierwerpers en mitrailleurOpeens klinkt in de verte een sirene en blèrende claxons. Iedereen stopt en staat stil. Een bedreigende stoet van futuristisch ogende pantserwagens stuift voorbij. Bij sommige steekt een koepeltje omhoog met mortierwerpers en camera’s erop, dat venijnig ronddraait om alles in de gaten te houden. Bij andere voertuigen is iets dat op een menselijke vorm lijkt achter een mitrailleur, waarop Rambo jaloers zou zijn, te zien. Dat zijn dus de Canadese ‘vredesbewakers en herbouw werkers’ die van A naar B door de stad racen met 80 kilometer per uur en met gillende sirenes.
Niemand haalt ze hier als bevrijders binnen zoals Nederland in 1945 deed: er worden geen bloemen naar ze gegooid, laat staan dat de lokale blommen op de spatborden plaats nemen om hun helden binnen te halen zoals in Nederland in 1945 (er is overigens ook weinig plek om op deze voertuigen te zitten: teveel antennes en schiettuig).Onder vuurIk heb te doen met al die jonge mannen en vrouwen bij de strijdkrachten, die te horen kregen dat ze de Afghanen gingen helpen bij de wederopbouw en de vrede te bewaren en die nu opeens ontdekken dat ze onder vuur genomen worden en geen onderdeel van de oplossing maar onderdeel van het probleem zijn! Wat is er fout gegaan?Doe iets ontwapenendsIk werd vóór het Nederlandse leger naar Uruzgan ging, benaderd door een Cimic-officier om eens te komen praten over wat ik er allemaal van dacht; want per slot van rekening had ik sinds januari 2003 door het zuiden van Afghanistan gebanjerd. Ik heb hem toen aangeraden om iets ‘ontwapenends’ te doen. Toen hij mij verbaasd en vragend aankeek, heb ik voorgesteld om de eerste 100 militairen in shalwar kameez, met rood-wit-blauwe vlag en alle andere parafernalia op hun mouwen, op klompen met een houten tulp in de loop van het geweer Terin Kowt in te laten marcheren. Het zou een signaal zijn geweest dat Nederland iets anders van plan was dan de Amerikaanse ‘terroristenjagers’, die al deuren intrappend tijdens nachtelijke raids rondgingen en nog steeds gaan om Afghaanse mannen, verdacht van sympathie met de ‘anti-government elements’, af te voeren naar Guantanamo Bay of de Baghram-gevangenis. Helaas paste dat natuurlijk niet binnen de reglementen (die klompen zullen wel niet een TNO-certificaat hebben gehad) en werden ook de Nederlanders onderdeel van ‘het bezettingsleger’, in de ogen van de Pashtuns, en zo werden ze dus onderdeel van het probleem. Ach, waarschijnlijk hadden die klompen ook niet veel uitgemaakt.Oplossing: thee drinken en pratenWat is de weg uit deze val? Heel veel thee drinken en praten. Bush heeft zich altijd met hand en tand verzet tegen praten met de ‘terrorists’, daarbij alle groeperingen op één grote hoop vegend. Bepaalde groepen binnen de Taliban kunnen onderdeel van de oplossing uit deze val worden. Verder is het ook belangrijk om de geopolitieke aspecten mee te nemen uit wat we nu toch echt wel een oorlog kunnen noemen.Grenzen met Pakistan zo lek als een mandjeAan het begin van de Nederlandse missie was er al een officier die er eens uitfloepte: ‘zolang de grenzen zo lek zijn en ze bij bosjes uit Pakistan blijven binnenkomen, blijft het dweilen met de kraan open’. En gelijk had hij. Maar dat was op dat moment niet wat de geallieerden in Den Haag, Washington of Kabul wilden horen.Praten over pratenKarzai heeft al veel langer gepraat over amnestie voor bepaalde groepen en ook over het praten zelf, het met elkaar om de tafel of op de mat gaan. Gelukkig verandert de houding nu en wordt er gepraat over praten. Dat praten kan de Taliban nu doen vanuit een machtige positie, want ze hebben iedereen een poepje laten ruiken van wat je met een Kalasjnikov, knutselbommen en het meest belangrijke, een heilige overtuiging, kunt bereiken. Hoe eerder hoe beter, dat praten!Foto: Anton van Engelen