Zetor Crystal verrast veeleisende gebruiker

In het algemeen heeft Zetor nog steeds de reputatie een ‘goedkope fabrikant uit het Oosten’ te zijn. Maar de tijd heeft niet stilgestaan bij de trekkerbouwer in het Tsjechische Brno. Naast het ‘basisrantsoen’ serveert Zetor met de Crystal voortaan ook een menu voor de gebruiker met meer eisen. Een trekker die ons in meerdere opzichten verrast tijdens de test, meestal aangenaam.Voor Zetor-kenners is het geen nieuws, maar voor de wat sceptischer lezer geeft een blik onder de motorkap al de eerste verrassing. Hier ligt namelijk een Deutz-zescilinder TCD6.1L6, zoals we die ook uit bijvoorbeeld de Fendt 700-serie en de Deutz-Fahr 6-serie kennen. En dat merk je niet alleen aan de rustige loop van de Crystal, maar ook aan de echt indrukwekkende souplesse en vasthoudendheid van de motor in de praktijk. 107 kW bij de aftakasremZetor zelf schaalt het topmodel Crystal 170 HD (er is ook een 150 HD) in op een maximaal motorvermogen van 163 pk (120 kW volgens ECE-R 24) inclusief alle bijbehorende nevengebruikers. Ook voor het aftakasvermogen staat er een indicatie in de handleiding: achter moet er volgens de fabrikant 101,6 kW uit rollen. En inderdaad meet het DLG-testcentrum een maximaal vermogen van exact 107 kW bij de aftakasrem bij 1.600 toeren – zeer goed! _{Lees verder onder de foto}Achter de goed bereikbare koelers zit de zescilinder Deutz-motor verstopt. De prestaties en karakteristiek zijn prima, en dat combineert hij met een vrij laag brandstofverbruik. - Foto's: Stefan TovornikBijna 14% oververmogenOp nominaal toerental (2.100 tpm) is dat precies 94.1 kW. Dus de Crystal 170 HD komt tot bijna 14% oververmogen en een constant-vermogensbereik van meer dan 35%! Samen met de bijna 56% koppelstijging (met slechts 33% toerendaling) en 137% wegrijkoppel, zijn dit allemaal zeer goede scores. Ook in de praktijk leerden we een Deutz-motor nog niet eerder op deze manier kennen!Ook nog zuinigDeze rij complimenten kunnen we gelijk vervolgen met het dieselverbruik. Met slechts 237 g/kWh op maximaal aftakasvermogen doet de Crystal mee in de top wat betreft zuinigheid. Ook het bijbehorende AdBlue-verbruik is relatief laag (10,6 g/kWh). Kleine kanttekening: de AdBlue-tank kun je zoals gebruikelijk links volgooien, maar de (met 300 liter mooie grote) dieseltank moet je rechts tanken._{Lees verder onder de foto}De 170 pk zescilinder is niet vrijgegeven voor 42 inch banden. De maximale maat is 650/65 R 38, die zitten er in Nederland al standaard onder. Op 1,94 meter spoorbreedte meten wij, mede dankzij de zwenkbare voorspatborden, een draaicirkel van slechts 12,80 meter.Zelfde transmissie als in de Forterra 150 HDDe versnellingsbak heeft Zetor het minst doorontwikkeld; het is dezelfde als in de Forterra 150 HD. De bak kent 5 versnellingen en 3 powershifttrappen, en dat geeft in combinatie met 2 groepen 30V/30A. Van die 30 bevinden er zich er minstens 13 in het hoofdbereik. Om ze echt te benutten moet je wel van groep wisselen. Bovendien is het omgekeerde dubbele H-patroon even wennen en zit de knop voor activeren van de schakelautomatiek ver weg op de zijconsole verstopt. Opmerkelijk genoeg werkt ‘speedmatching’, waarbij de transmissie zelf de juiste powershifttrap kiest als je van versnelling wisselt, alleen als de schakelautomatiek aan staat.De Tsjech scoort nog steeds een plus met z’n complete aftakasuitrusting: 4 snelheden (540/540E/1000/1000E) biedt de transmissie standaard! En als alternatief zijn 2 snelheden (540/1000) plus een rijafhankelijke aftakas beschikbaar voor slechts € 150 meer. Krappe hydrauliekDe Crystal is alleen te krijgen met een tandwielpomp; een axiale plunjerpomp staat niet in de optielijst. We meten maximaal 81,3 l/min en dat is natuurlijk krap voor een trekker in deze klasse.Maximaal 4 dubbelwerkende ventielen is ook krap aan, temeer omdat je 1 ervan moet omleiden voor de fronthef als je deze optie kiest. _{Lees verder onder de foto}De instap naar de cabine is ruim, maar de achterwielen gooien wel modder op de trap. Deze mag ook iets steviger. De cabine zelf maakt een ruime indruk, al lijkt het dak wel laag, deels door de donkere bekleding. Ook rechts is er een grote deur.Prima hefWat betreft de hef blijft Zetor bij zijn vertrouwde bouwwijze met twee extra hulpcilinders. DLG meet 6.582 daN hefvermogen en dat is ruim genoeg voor een 3,7-tons zaaibedcombi – mooi! Niet per se mooi, wel zeer gemakkelijk te begrijpen, is het bedieningspaneel van de Bosch EHR. Het is alleen jammer dat je de diepteregeling makkelijk per ongeluk verdraait bij het bedienen van de snelhef; ook alle andere knoppen zitten erg dicht op elkaar.Cabine mechanisch geveerdDe cabine heeft standaard mechanische vering en een ruime opstap. De trap kan wel wat degelijker. Hij is ook slecht afgeschermd tegen vuil dat de achterwielen erop gooien. Ook de rechterkant heeft een grote deur, maar wel met een verticale klim omhoog. Voor zover je dat van een zesstijlencabine mag verwachten is het zicht rondom toch nog vrij redelijk. Het lage dak met de donkere bekleding geeft niet echt een ruimtelijk gevoel. De zonwering onder het dakraam helpt ook niet mee aan de kwaliteitsbeleving. Wat betreft opbergruimte is er verder weinig te klagen, al zou een gekoeld vak in de zomer welkom zijn._{Lees verder onder de foto}De zijconsole met vier elektrisch te bedienen ventielen maakt als geheel een moderne indruk. De versnellingspook vergt even gewenning vanwege het omgekeerde H-patroon.Airco is standaardNu het woord koeling is gevallen: de standaard (!) airco leek met buitentemperaturen rond 25 graden aan z’n max te zitten. Dat de ventilatie slechts 3 standen heeft en slechts 5 openingen alleen in het dak, daar konden we in praktijk goed mee leven. In het praktisch gebruik lijkt de cabine vrij stil. De forse 79,5 dB(A) die we onder vollast meten, verrassen dus enigszins.Een complete trekker voor net geen tonMet krap 7 ton in de volledige testuitvoering is de Crystal HD 170 niet zwaarder dan de meeste viercilinders in deze vermogensklasse. Op papier is de trekker maar tot 10 ton totaalgewicht toegelaten en dat is te weinig. Ook laag, en dat is in dit geval positief, is de aanschafprijs. Voor nog geen € 100.000 heb je een tamelijk complete trekker op het erf staan.Lees de complete test van de Zetor Crystal, inclusief alle meetgegevens, technische gegevens en beoordelingen in de digitale uitgave van Trekker!