Zesde mestactieplan Vlaanderen naar inspraakronde

Actieplan moet het oppervlakte- en grondwater tegen nitraatverliezen beschermen. Er wordt met de Europese Commissie onderhandeld over de inhoud ervan.Vlaanderen stelt een nieuw mestactieplan op voor de periode 2019-2021: MAP 6. Inspraak over de kennisgevingsnota van de milieueffectenbeoordeling (tot begin september) en het openbaar onderzoek (daarna) is nog mogelijk.‘De vooruitgang wordt straks afgemeten aan een gemiddelde van meetpunten in een bepaald gebied’MAP 6 bevat aanscherpingen ten opzichte van het huidige mestactieplan MAP 5. Doel is om meer vaart te maken met de verbetering van de waterkwaliteit. Éen van de meest opvallende wijzigingen is dat het percentage MAP-meetpunten met een overschrijding van de nitraatnorm niet meer geldt als indicator voor de impact die landbouw heeft op oppervlaktewater.De vooruitgang wordt straks afgemeten aan een gemiddelde van meetpunten in een bepaald gebied. De streefwaarde bedraagt 20 milligram nitraat per liter water in een, wat in Vlaanderen wordt genoemd, afstroomzone.Vlaanderen is druk bezig met het nieuwe mestactieplan: MAP 6.Gebiedsgerichte aanpak blijftDe gebiedsgerichte aanpak in het mestbeleid blijft en wordt zelfs nog uitgediept. In sommige afstroomzones worden streefdoelen al gehaald is zijn extra maatregelen niet nodig. Een aantal strenge bepalingen uit het huidige beleid wordt er mogelijk zelfs opnieuw tegen het licht gehouden.‘Een risicobeoordeling van mogelijke nutriëntenverliezen wordt de basis voor bemesting’Op andere plekken is de streefwaarde in zicht. Dat betekent dat het huidige beleid voortgezet kan worden of dat er nog veel werk aan de winkel is. Dan zijn bijkomende maatregelen nodig en krijgen boeren te maken met MAP 6 dat strenger zal zijn dan MAP 5. Een risicobeoordeling van mogelijke nutriëntenverliezen op het bedrijf – en in het afstroomgebied als geheel – zal de basis vormen voor bemesting.Reductie van stikstofverliezenHet zesde mestactieprogramma zet extra in op handhaving en het uitbouwen van bestaande maatregelen zoals het traject rond een meer correcte mestsamenstelling. Controle op mestverwerkingsinstallaties wordt verbeterd en het kunstmestgebruik op landbouwbedrijven wil de overheid beter in kaart brengen.‘Voor grondloze tuinbouw wordt samen met de sector nog een actieplan opgesteld’Boeren moeten hun kunstmestgebruik al langer rapporteren. Maar controles op de juistheid van deze gegevens ontbreken nog. Voor de grondloze tuinbouw wordt samen met de sector een actieplan opgesteld omdat nutriëntenverliezen uit kassen een grote impact kunnen hebben op de waterkwaliteit in een afstroomzone.De extra maatregelen zijn in de eerste plaats gericht op reductie van stikstofverliezen. Qua fosfaatverliezen is met MAP 5 al een belangrijke herziening van bemestingsnormen doorgevoerd.‘Geen aanvullende maatregelen voor fosforbemesting’Op percelen waar veel fosfaat in de bodem zit, gelden al zulke strenge bemestingsnormen dat gewassen dit nutriënt wel uit de bodem moeten halen omdat de bemesting alleen niet volstaat. Die aanpak werkt, maar het vraagt tijd voordat resultaten zichtbaar zijn in de kwaliteit van het oppervlaktewater. Daarom wordt het bestaande beleid voortgezet zonder aanvullende maatregelen voor fosforbemesting.Spanningsveld voor boerenBoeren voelen al langer een spanningsveld tussen de steeds strengere bemestingsnormen en het op peil houden van de bodemvruchtbaarheid. Het inzaaien van vanggewassen wordt gestimuleerd en zo nodig verplicht.‘Meerjarig grasland wordt gestimuleerd, evenals het gebruik van compost’Specifieke aandacht is er ook voor het gebruik van boerderijcompost. In MAP 6 staan nog meer maatregelen om de bodemkwaliteit te verbeteren. Zoals bijvoorbeeld het stimuleren van meerjarig grasland.Bijsturing van de teeltrotatie kan wenselijk zijn voor zowel bodem- als waterkwaliteit. Het ene gewas kan nutriënten uit bemesting immers beter benutten dan het andere.Zie ook het Boerderij-dossier over mest.