Welke trekker is winterproof?

Welke trekker houdt zich het best bij winterse omstandigheden? Als Nederlanders weten wij daar waarschijnlijk geen antwoord op. We tankten winterdiesel en sloten de trekkers op in een koelcel bij -15 graden. Alle trekkers startten, maar het verschil in (ventilatie)kachels blijkt erg groot. Een test.Als het een half jaar lang winter is, hecht je wel waarde aan een verwarmde cabine, ontdooide ramen en een stevige startmotor. In het verlengde van de Scandinavische trekkertest (edities 341 en 342 van TREKKER) waarin we negen 150-pk trekkers grondig aan de tand voelden, is daarom ook apart getest op kou. Drie zaken zijn daarin voor Scandinaviërs van groot belang: hoe snel ontdooit de voorruit, hoe snel warmt de cabine op en passen er sneeuwkettingen om de banden?Foto's: Ola TandeOm daar achter te komen sloten we de negen trekkers om beurten op in een koelcel. Dat kan bij het Finse testinstituut VTT Expert Services Oy (voorheen Vakola). In die koelcel vriest het 15 graden. De voorruit wordt met verneveld water bespoten. Medewerkers van het Finse testinstituut maten de oppervlakte van de voorruit en daarop stemden zij de hoeveelheid water af. De testtrekkers brachten 12 uur achtereen door in de koelcel. Stationair draaienNa een koude start begint dan de meting. Het motortoerental wordt verhoogd tot 1.200 toeren per minuut. De ventilatieopeningen staan in het begin alleen op de voorruit gericht. De prioriteit is immers om het ijs van de voorruit te smelten en zo vrij zicht te krijgen. De ventilatieopeningen achterin de cabine zijn dan dus dichtgedraaid.De temperatuursensoren hangen verdeeld in de cabine. Hier worden sensoren aan het raam gehangen met behulp van magneten.De ventilator staat de gehele test op de middelste snelheid. En alle hittebronnen staan aan. De extra kachel in bijvoorbeeld de Valtra en Massey Ferguson stonden aan. In de Scandinavische praktijk wordt de trekker niet ontdooid bij een stationair toerental. Een werkende trekker is immers veel sneller warm en ontdooit dus sneller. Maar op deze manier ontdekken we wel duidelijk de capaciteit van de motor, kachels en of de locatie van de ventilatieopeningen gunstig is.OmlijnenEen warm geklede Finse medewerker blijft gedurende de meting zitten op de stoel. Hij houdt constant bij hoeveel zicht er is door de voorruit. De Fin omlijnt iedere vijf minuten met stift hoe ver de voorruit is ontdooid. Bekijk de grafische uitwerking hiervan in TREKKER op pagina 52.Tegelijkertijd hangen er zes temperatuursensoren verdeeld over de cabine. Bijvoorbeeld rondom het hoofd, bij de voeten en bij het achterraam. De stijging van de gemiddelde temperatuur in de cabine lees je op pagina 50.De voorruit wordt met water bespoeid. Zo ontstaat er een uniforme ijslaag over het glas. Des te groter het glasoppervlak, des te meer water er word verspoten.Valtra snelst ijsvrij, Kubota het laatstDe Valtra-trekker heeft als eerste het ijs van de voorruit gesmolten. Na dertig minuten is de voorruit namelijk vrijwel ijsvrij. De Claas had daar 45 minuten voor nodig en komt daarmee op de tweede plaats. De stijging van de algemene cabinetemperatuur is echter gemiddeld in de Claas. In een eerdere wintertest vertoonde een Arion 400 problemen met de Visco-fan. Na een koude start koelde die namelijk op volle kracht de motor, wat een negatieve invloed had op de test. Dit heeft Claas nu in de Arion 500 opgelost. Na 45 minuten boden ook Case en John Deere voldoende zicht naar voren.De cabinetemperatuur is op verschillende plaatsen in de cabine gemeten. Hier wordt een temperatuursensor op het koppelingspedaal geplaatst. Uit de test blijkt dat de temperatuur rond de voeten het langzaamst opwarmt. In een grafiek zijn de meetresultaten van de negen trekkers tegen elkaar afgezet om te vergelijken (zie pagina 52). Dit is uitgewerkt in vierkante centimeters ijsvrij glasoppervlak. Niet in percentages, omdat de grootte van de voorruit een grote invloed zou hebben op de resultaten. De voorruiten van de Valtra en Massey Ferguson zijn het kleinst en Fendt en Kubota hebben het grootste glasoppervlak naar voren.Valtra het warmstDe gemiddelde cabinetemperatuur steeg het snelst in de Valtra-cabine. Het bleef het langst koud in de Kubota. Na een uur opwarmen zit er meer dan twintig graden verschil tussen de beide cabines. John Deere is na een uur opwarmen de op een na warmste en komt dus op de tweede plek. Bij het aanzetten van de kachels stijgt de middenmoot behoorlijk gelijk op, maar na ongeveer 25 minuten worden de verschillen duidelijk.Het ijs wordt van de voorruit gesmolten. Deze test duurt een uur. Iedere vijf minuten tekent een medewerker van Vakola een lijn om het gesmolten gebied.Voeten blijven het langst koudVolgens de zes sensoren, die verdeeld zijn in de cabine, steeg de temperatuur het meest gelijk in de John Deere, Claas en McCormick. In de Valtra-cabine bleek de temperatuur rond de voeten af te wijken van de gemiddelde temperatuur in de cabine. Maar toen na 30 minuten het ijs gesmolten was trok dit gelijk. De cabinetemperatuur in de Massey Ferguson steeg op de meeste meetpunten gelijk, maar bij de rechtervoet werd een duidelijk hogere temperatuur gemeten. Dat is te verklaren door de extra kachel die daar staat. De meest gevarieerde temperatuurcurve werd gemeten in New Holland en Case. De sensoren op de pedalen maten ook een lagere temperatuur dan elders in de cabine. De algemene temperatuur in de Fendt-cabine steeg gelijkmatig, maar de spreiding tussen de sensoren was hoger dan gemiddeld. De temperatuur rond de pedalen steeg namelijk langzamer dan het bovenste gedeelte van de cabine.De trekkers worden 12 uur lang in een koelcel geplaatst met -15 graden. Na een koude start begint de opwarm en ontdooi test. Hier een bevroren Claas-trekker.De grootste spreiding tussen de sensoren op verschillende plaatsen in de cabine maten we bij Kubota. De temperatuur rond de linkervoet steeg langzamer dan de rest, en de temperatuur rond het hoofd en rechts in cabine steeg sneller dan gemiddeld. De spreiding bij Kubota is wellicht te verklaren met het feit dat dit de enige trekker was zonder automatische klimaatregeling. Bovenal: alle trekkers startten na de koude overnachting bij -15 graden. De motor in de Fendt en New Holland moest echter wel een paar keer extra rond, voor deze aansloeg. Het motortoerental in de Massey Ferguson mocht pas na ongeveer een minuut omhoog, zo bepaalde de software.