Teelt blauwmaanzaad vraagt om fingerspitzengefühl

Boerderij neemt deze zomer kleinere teelten onder de loep. Deze keer blauwmaanzaad. De vooruitzichten voor de teelt zijn dit jaar zeer veelbelovend. Akkerbouwer Cees Wijk: “Met een beetje geluk kan de opbrengst wel eens richting 2.000 kilo gaan.”Al ruim 50 jaar heeft blauwmaanzaad een belangrijke plek in het bouwplan van Cees Wijk (69) in het Groningse Winsum. Wijk heeft in maatschap met zijn zonen Antony en Jan-Anco een akkerbouwbedrijf met in het bouwplan pootaardappelen, granen, karwij en blauwmaanzaad.Als kind is hij met de teelt van blauwmaanzaad opgegroeid. Hij verbouwt het als dekvrucht voor karwij. “Zonder goede dekvrucht kun je karwij pas het tweede jaar oogsten”, legt hij uit. Wijk teelt het ras Marianne. “Die heeft blauwe zaadjes. Bakkers geven hier de voorkeur aan omdat ze mooi kleuren op het brood.”
_{Artikel gaat verder onder de foto‘s}Cees Wijk groeide op met de teelt van blauwmaanzaad. "Het staat er heel goed bij." - Foto: Jan Willem van VlietNaast topjaren ook misoogstenWijk kende bij deze teelt topjaren, maar ook vaker misoogsten. In een doorsnee jaar haalt hij tussen 1.600 en 1.700 kilo van die minuscule blauwe zaadjes van 1 hectare.Een bijkomend geluk zijn de actuele hoge prijzen. Door de verwachte misoogst in Tsjechië, waar deze teelt een groot areaal beslaat, is de prijs gestegen tot circa € 2.000 per ton. Normaal schommelt de prijs rond € 1.600, maar daalt ook weleens richting € 1.100. Wijk beschikt over voldoende opslagcapaciteit om het zaad goed te bewaren. “Bij lage prijzen houd ik het zaad langer in de schuur. Wachten op betere tijden.”Oogst van blauwmaanzaad (archieffoto). - Foto: Peter RoekUitbetaalprijs hangt af van som van kenmerkenDe prijs die de handel uiteindelijk betaalt, is afhankelijk van een som van kenmerken. Van belang zijn onder meer: een homogene blauwe kleur, de fijnheid van het zaad dat bovendien vrij moet zijn van moeilijk verwijderbare onkruiden. Wijk is helemaal ingericht op de teelt van blauwmaanzaad en karwij. Naast de opslag en schoningsinstallatie ontwikkelde hij 25 jaar geleden zelf een precisiezaaimachine voor het zaaien van het blauwmaanzaad. Ook gebruikt hij een aparte trekker voor deze teelt. Daarvan is de breedte van de banden afgestemd op de rijpaden.‘Met de teelt van blauwmaanzaad zijn we helemaal aan de grillen van de natuur overgeleverd’Wijk onderstreept dat blauwmaanzaad geen gewas is wat je even snel bij gaat doen. “Het vraagt om fingerspitzengefühl.” De onkruidbestrijding is erg moeilijk. “Er zijn maar weinig chemische middelen voor beide gewassen toegelaten.” Door goed schoffelen probeert Wijk het perceel onkruidvrij te houden. Ander euvel is bladverbranding bij veel intensieve zonnige dagen. Dit zorgt voor kleinere koppen, wat resulteert in een lagere opbrengst. Vlak voor de oogst kan een storm funest zijn. Koppen komen dan op de grond terecht, waardoor deze niet meer zijn te oogsten. “Meeldauw kunnen we wel bestrijden, maar daarbij moeten we oppassen voor residuvorming. Samengevat: met deze teelt zijn we helemaal aan de grillen van de natuur overgeleverd.”Lees ook over andere kleine teelten