Superbiet opnieuw stap dichterbij

Geen gewas ontwikkelt zich zo snel als de suikerbiet. De veredeling is kien op innovatie en telers kiezen daar ook bewust voor. Herbicideresistentie is de volgende stap richting supersuikerbiet.De teelt van suikerbieten wordt steeds preciezer. Na resistenties tegen rhizomanie, rhizoctonia, bietencysteaaltjes, nieuwe varianten van rhizomanie en de drievoudige resistentie is de aankomende innovatie in suikerbietenland de resistentie tegen ALS-onkruidbestrijdingsmiddelen.Het voordeel van deze nieuwste resistentie is dat de bietenteler met één of twee bespuitingen toe kan in plaats van de gebruikelijke vier tot zes. Aangezien elke herbicidebespuiting het gewas terug zet in ontwikkeling, levert de resistentie een doorgroei en dus hoger opbrengstpotentieel op. Daarbij is het uiteraard ook makkelijker om minder vaak te hoeven spuiten. Schieters bestrijdenOok kunnen percelen waarop geen bieten meer worden gezaaid vanwege een hoog risico op schieters hiermee eenmalig worden schoongemaakt. Daarmee zijn die percelen dus weer geschikt voor de bietenteelt. Als nieuwe bieten dan weer gaan schieten, werkt het niet meer. Een bijkomend groot voordeel is het verlagen van de milieubelasting, aangezien er minder vaak hoeft te worden gespoten met relatief weinig middel. Dat is sowieso wenselijk, maar ook marketingtechnisch interessant. Duurzaamheid wordt steeds belangrijker in de keten, tot en met de consument. Verschillende veredelaars zijn bezig met ALS-resistente bieten. Het doel is dat de biet niet vatbaar is voor ALS-remmers; het schadelijke enzym moet geen effect hebben op de plant. De plant groeit dan door na een onkruidbespuiting. KWS Saat onderzoekt in het Duitse Einbeck jonge bietenplantjes met behulp van de modernste technieken. Foto: KWSRassen voor praktijk’s Lands marktleider in suikerbietenzaad KWS Benelux is hier erg ver mee en kondigt rassen aan voor de rassenlijst. Het bedrijf trekt samen met chemieconcern Bayer CropScience op in het onkruid beheersingssysteem voor suikerbieten: Conviso Smart, waar in 2001 de kiem al voor is gelegd. Het traject begon met één gevonden mutant die van nature tolerant is tegen de ALS-middelen. Hier kwamen door veredeling hybrides uit voort om de raseigenschappen te verbeteren. De kunst is een suikerbiet te kweken die met de herbicideresistentie in financiële opbrengst kan concurreren op de aanbevelende rassenlijst. Of zelfs beter presteert. Inmiddels is de weg van lab naar praktijk bijna afgelegd. KWS levert de biet, Bayer het middel om de bietenteelt te vereenvoudigen. Twee rassen, een rhizoctoniaresistente en een ras met tolerantie tegen bietencysteaaltjes, zijn onder nummer op de rassenlijst verschenen. Ze worden nog niet aanbevolen. Naar verwachting zijn die rassen in 2019 of 2020 praktijkrijp. De financiële opbrengst blijft nu nog achter, vertelt sales manager Marcel Arts van KWS. “Het inkruisen van resistenties kost nou eenmaal opbrengst. Dat zagen we ook bij bijvoorbeeld aaltjesresistente rassen, die presteerden in het begin ook in de 80 punten op financiële opbrengst. Nu zit dat rond de 100. De Conviso Smartrassen gaan we de komende jaren op het juiste niveau brengen. Ik hoop dat we in 2020 een resistent ras met topopbrengst hebben.”Over de middelen waarmee de rassen straks worden gecombineerd, kan Arts nog niets zeggen. “Dat is nu nog niet bekend. Er moet ook nog toelating voor komen.” Hij verwacht dat een groot deel van de markt er gebruik van maakt. “Hoe hoger de score bij financiële opbrengst, hoe meer het ras wordt toegepast. En op de lange termijn gaan we dit ook niet alleen doen. Na onze introductie is het concept ook beschikbaar voor andere kweekbedrijven.”Concurrent zit niet stilMaar de concurrentie zit ook niet stil. Veredelaar SESVanderhave ontwikkelt eveneens een herbicideresistent suikerbietenras, bevestigt sales manager Leendert Hanse. “De details ken ik nog niet en ik kan ook niet zeggen wanneer het ras in Nederland wordt geïntroduceerd. Het hangt er vanaf welke landen SESVanderhave deze primeur geeft. En hoeveel zaad er beschikbaar is.”Hanse heet de nieuwe biet graag welkom op Nederlandse bodem. “Het is tijd voor een beetje tegenwicht. KWS doet het goed, maar telers moeten keuze in veredelaars hebben op de rassenlijst.” Hoe meer keuzes en mogelijkheden, hoe beter de bietenteelt te sturen is. Dat bewijst de praktijk. De wortelopbrengst is in de loop der jaren flink gestegen. Waar rond het jaar 2000 gemiddeld 60 ton van een hectare werd geoogst, is 80 ton nu heel normaal. Het suikergehalte is ook gestegen; van zo’n 16% in 2000 naar de 17% van nu. Natuurlijk groeit het gewas niet zonder de juiste hoeveelheden van zonlicht, vocht en temperatuur. En de groene vingers van de teler zijn essentieel voor een goede oogst, hij moet de juiste keuzes maken. Lees ook: 'Voor hogere opbrengst stappen telers massaal over'Reuze rassenkeuzeMaar ook het effect van de veredeling valt niet uit te vlakken. Daarin kunnen telers keuzes maken: welke biet past het beste op mijn grond? Elk jaar komen er nieuwe rassen op de aanbevelende rassenlijst. Die rassen komen er alleen op als ze een verbetering zijn ten opzichte van de vier beste rassen in zijn soort òf als het ras onmisbaar wordt geacht vanwege een specifieke eigenschap. Dat leidt jaarlijks tot enkele procenten opbrengstverhoging. Voor de teelt van 2017 zijn weer acht nieuwe rassen bijgeschreven. De sterke opbrengststijging die de bietensector laat zien wordt aangestuurd door verwerker Suiker Unie. De coöperatie ambieert een opbrengst van 18% suiker uit 90 ton bieten per hectare in het jaar 2020. De Nederlandse suikersector moet op alle vlakken efficiënt werken om concurrerend zijn op de wereldmarkt. Hoe meer suiker er in de bieten zit, hoe beter de verwerking van veld tot in de fabriek verloopt. Suiker Unie motiveert veredelaars om bieten te kweken waarmee de sector het doel kan behalen. Deze nieuwe eigenschap, de herbicidetolerantie, wordt in het rassenonderzoek van bieteninstituut IRS geïntegreerd en komt als extra raseigenschap op de aanbevelende rassenlijst.