Romain Cools: ‘Grote onzekerheden vrije telers’

Een recordoogst aan aardappelen zou pas écht een drama zijn, zegt Romain Cools. Maar ook met een normale oogst ziet hij de crisis in de aardappelmarkt nog maanden voortduren.Secretaris Romain Cools van de Belgische aardappelorganisatie Belgapom is pessimistisch over de prijsvorming van de vroege fritesaardappelen. Ook hij heeft vernomen dat vanuit Duitsland al een tijdje vroege aardappelen overvloedig aanwezig zijn en tegen bodemprijzen aangeboden worden. Duitsland is in de regel wat vroeger, dus komt voor de verwerking daarom eerst aan de beurt. ‘Vroege aardappelen op vrije markt waardeloos’“In het kielzog hiervan zijn nu ook de Vlaamse vroege aardappelen op de vrije markt zogezegd waardeloos. Bijna 90% van de vroege aardappeloogst in België is gecontracteerd en deze contracten worden nagekomen. Er is geen vraag naar vrije aardappelen.”Zo lang mogelijk doordraaien op oude oogstCools stelt vast dat Belgische verwerkers zo lang mogelijk doordraaien op oude oogst van 2019, om ook die contracten te honoreren, en dat tot in augustus toe. Vaak zijn die aardappelen van goed bewaarbare variëteiten als Markies en van een uniforme goede kwaliteit. “Vroege aardappelen betreffen vaak kleinere partijen van diverse rassen. Daardoor moeten de verwerkingslijnen vaak bijgesteld worden.”Vroege aardappelen betreffen vaak kleinere partijen van diverse rassen. Daardoor moeten de verwerkingslijnen vaak bijgesteld wordenProblemen geen verrassingVoor telers van vroege aardappelen zal deze problematiek overigens niet als een verrassing komen. Maanden terug, voor het planten, hebben sommige verwerkers gepoogd contracten voor vroege aardappelen af te kopen. Met wisselend succes, aangezien al veel was gepoot. “Dat was al een vroeg eerste signaal dat er veel minder nood zou zijn aan vroege aardappelen en de prijsvorming van de vrije aardappelen moeilijk kon worden. Er is voor verse frites en andere producten wegens kwaliteitsredenen wel behoefte aan aardappelen van nieuwe oogst, maar die wordt ruimschoots in gevuld door wat de verwerkers nog wél hebben gecontracteerd.”Prijsvorming onder drukOok staat volgens Cools de prijsvorming van vroege fritesaardappelen onder druk nu duidelijk wordt dat de hoofdoogst niet lang meer op zich laat wachten. “Bintje en Fontane staan al weer bijna aan de poort.”‘Derde en vierde coronagolf’Ook over wat na augustus gaat gebeuren is Cools somber. Hij ziet de wereldwijde vraag naar frites nog niet meteen aantrekken. “We hebben het over een tweede coronagolf, maar ik hoor ook al praten over een derde en vierde golf. Een vaccin tegen het virus is er nog zomaar niet.”Volgens Cools is de vraag niet direct terug op het oude niveau. “Ik maak mij ook grote zorgen nu, na Nieuw-Zeeland en Australië, ook van boerenorganisaties in de Verenigde Staten de roep klinkt om een importheffing van 100% op diepvriesfrites afkomstig uit Nederland en België. Grote onzekerheden voor de vrije teler hier.”We hebben het over een tweede coronagolf, maar ik hoor ook al praten over een derde en een vierde golfContracttelers ook gedupeerdOok telers met contracten worden daarmee geconfronteerd. Belgische verwerkers sluiten met telers tonnencontracten. Telers vullen die zo in dat ze in het geval van een krappe oogst in ieder geval die contracten kunnen vol leveren. “Dat betekent bij een normale oogst dat er al veel echt vrije aardappelen zijn. Bij ons spreken we niet van meeleveraardappelen zoals in Nederland. Ik sprak pas nog een teler. Hij hoopt niet dat het serieus gaat regenen. Een recordoogst zou pas echt echt een drama zijn. Daar ziet het er nu niet naar uit, maar toch, de eerste maanden van het seizoen 2020-2021 beloven opnieuw moeilijk te worden.”