Politiek in de knel door knelgevallen

Coalitiepartijen sluiten de gelederen rondom de minister bij het fosfaatrechtendossier. Ze steunen pogingen om toch tot een oplossing te komen niet.Het was vorige week niet makkelijk voor minister Carola Schouten van landbouw. Ze moest in een zaal vol bezorgde en wanhopige boeren blijven zeggen dat ze echt geen oplossing heeft voor bedrijven die buiten de knelgevallenregeling vallen, maar wel een probleem hebben. Tweede Kamerleden konden onder toeziend oog van tientallen melkveehouders hun zorgen uiten en mogelijke oplossingsroutes bij de minister neerleggen. De minister moest met bedrukte toon aangegeven dat ze alle opties had onderzocht, maar dat er geen uitweg te vinden was. Geen oplossing in zichtOp verzoek van de Tweede Kamer zegde Schouten wel toe om nog eens in Brussel te gaan praten. Die handschoen pakte de minister gelijk op. Maandag had ze al contact met de Europese Commissie over de zaak. Tot een snelle oplossing leidde dit nog niet. Wel staan er nog wat pannetjes op het vuur, maar enige hoop wil het ministerie hiermee niet wekken. De angst om ondernemers te moeten teleurstellen is groot. De CBS-cijfers voor fosfaat- en stikstofproductie, waarbij het stikstofplafond nu wordt overschreden, werkt natuurlijk niet mee aan een oplossing.Moties van SGP en SPSGP en SP legden zich niet bij de uitlatingen van de minister neer. Ze stelden moties op om specifieke groepen bedrijven toch verder te helpen. Coalitiepartijen hadden het moeilijk. Hoewel ze de schrijnende gevallen graag zouden willen helpen, scharen ze zich achter het beleid van de minister. D66 en ChristenUnie leken hier tijdens het debat wel moeite mee te hebben. Na de motie van SGP-Kamerlid Roelof Bissschop, die pleit voor het benutten van alle ruimte die er is om knelgevallen tegemoet te komen, schoten Tjeerd de Groot (D66) en Carla Dik-Faber uit de slof. “Ik denk dat iedereen in deze Kamer deze motie wel had willen indienen en ondersteunen, maar het eerlijke verhaal is dat we fosfaatruimte nodig hebben als we deze motie gaan uitvoeren. Hoe krijgen we die? Door alle bedrijven met een nieuwe korting te confronteren. Dat is het eerlijke verhaal”, sprak Dik-Faber fel. Ze noemde de actie van SGP laf. Ook De Groot benadrukte dat de motie van SGP volgens hem niet kan zonder nieuwe generieke korting. VVD en CDA hielden hun mond. Ze zoeken meer heil in het optimaliseren van het bestaande systeem, door de invoering van een marktmeester voor de handel van fosfaatrechten of het kunnen verleasen zonder afroming om het stelsel wat flexibeler te maken. Aan de knelgevallen brandden ze hun handen niet. Bij CDA leidde het zelfs tot een scheur in het beleid: Europarlementariër Annie Schreijer-Pierik vindt dat de knelgevallen geholpen moeten worden en dringt in Brussel aan voor een oplossing, terwijl CDA in de Tweede Kamer een dergelijk verzoek van SGP niet steunt. Zij blijven achter de minister staan.Annie Schreijer-Pierik spreekt in het Europees Parlement tijdens een toespraak van Minister-president Mark Rutte over de Nederlandse visie op de toekomst van de Europese Unie. - Foto: Jonas RoosensJuridische houdbaarheidOf de problematiek echt bij de fosfaatruimte ligt, is de vraag. De juridische houdbaarheid van het verruimen van de knelgevallenregeling kan wel eens zwaarder spelen dan de fosfaatruimte zelf. Het is niet voor niets dat de minister fosfaatruimte reserveert voor de veehouders die rechtszaken aanspannen. Als er vertrouwen zou zijn in een goed systeem, zou deze extra ruimte niet nodig zijn.
Vooralsnog moeten de boeren het doen met begripvolle woorden van de politiek. maar daar koop je geen fosfaatrechten mee.