Plantenwortels groeien naar bodemschimmels toe

Plantenwortels reageren op bodemleven, door dit mechanisme kunnen ze zich beschermen tegen schadelijke insecten en aaltjes.Wortels van planten scheiden niet alleen zelf geuren af, maar blijken ook te reageren op geuren die nuttige en schadelijke schimmels in de grond afscheiden. Ze doen dit door naar de schimmels toe te groeien, of ze juist te negeren. Dit ‘reukvermogen’ heeft een positieve invloed op de uiteindelijke gezondheid van een plant. Blootstelling aan de juiste schimmels kan soms zelfs resulteren in bescherming tegen insecten en wormen die zich voeden met planten en hun wortels. Dat blijkt uit het proefschrift van Kay Moisan, van Wageningen University & Research, dat zij op 16 oktober 2020 verdedigde.Geuren waarnemenPlantenwortels zijn essentieel voor de gezondheid van planten. Toch weten we nog niet goed hoe ze in de bodem functioneren en welke factoren van invloed zijn op hun groei. Recente studies laten zien dat wortels de geuren van microben in de bodem kunnen waarnemen, en dat geuren van bodembacteriën of bodemschimmels bijvoorbeeld de vertakking en lengte van plantenwortels kunnen beïnvloeden.Tot nu toe was het echter onbekend of microbiële geurstoffen ook van invloed kunnen zijn op de ríchting waarin plantenwortels groeien. In haar proefschrift en de bijbehorende publicatie in Plant, Cel and Environment tonen Kay Moisan en haar co-auteurs van het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) en Wageningen University & Research aan dat dit het geval is. Planten nemen geuren waar die bodemschimmels produceren en reageren hierop vóór dat ze met de schimmels in contact komen.Bescherming van gewassenBlootstelling van plantenwortels aan schimmelgeuren kan planten minder aantrekkelijk maken als voedingsbron voor rupsen, aaltjes en insecten. In de zoektocht naar duurzame landbouwpraktijken zijn geuren van bodemmicroben volgens de onderzoekers veelbelovende kandidaten voor bescherming van gewassen of als groeistimulanten.De bevindingen roepen ook nieuwe vervolgvragen op over de vraag of planten actief kunnen ‘beslissen’ waar ze naartoe groeien en met welke micro-organismen ze moeten samenwerken.