Onkruid in uien volgend jaar lastiger te bestrijden

Door het wegvallen van middelen wordt onkruidbestrijding een grotere uitdaging voor uientelers. Proeven zijn te zien tijdens de uiendag.De onkruidbestrijding in uien is komend seizoen een grote uitdaging voor telers. Dat het bodemherbicide Pyramin en chloor niet meer beschikbaar zijn, was al langer bekend. Vanaf komend seizoen zijn ook bromoxynil-middelen niet meer toegestaan, al is er mogelijk nog een opgebruiktermijn. Dat maakt de onkruidbestrijding in uien een stuk lastiger, zegt Luc Remijn, accountmanager van onderzoeksplatform UIKC.Luc Remijn bekijkt tripsschade op uienplantjes. Ondanks bestrijding is er wel schade, maar minder dan in de onbehandelde veldjes. - Foto’s: Peter RoekIn de proefvelden op proefboerderij Rusthoeve is het verschil goed te zien tussen de tot nu toe gevolgde strategie en de strategie voor komend seizoen. In de proef waarbij op de uiendag uitleg gegeven wordt, zie je dat in een schema zonder de niet meer toegelaten middelen onacceptabel veel onkruid staat. Remijn tekent hier bij aan dat in beide strategieën een wekelijks schema is aangehouden. Een oplossing kan zijn om een kortere interval aan te houden. Het wachten is op nieuwe middelen, maar deze zijn nog niet voorhanden in het UIKC-onderzoek.Bestrijding van tripsAanpak van trips is een belangrijk onderwerp dat op de uiendag behandeld wordt. In het proefveld waar uien met verschillende strategieën tegen trips beschermd worden, is het duidelijk dat zonder bespuiting flinke schade op kan treden. De onbehandelde veldjes springen eruit door het grijze blad van de uien. Zo’n aantasting kan zomaar 40% opbrengst kosten. Daarnaast is te zien dat trips moeilijk te bestrijden is. Ook in de behandelde veldjes zijn overal aantastingen te zien, echter in mindere mate.In meerjarige proeven wordt onder andere het effect van het interval tussen twee bespuitingen onderzocht. In de praktijk houden telers vaak een interval aan van minimaal twee tot soms vier weken aan. Het onderzoek liet al zien dat bij een hoge tripsdruk een interval van veertien dagen te lang is en dus eerder gespoten moet worden. Op het proefveld ligt ook een zevendaags schema.Een wekelijks schema met de middelen die telers volgend jaar tot hun beschikking hebben, levert onvoldoende resultaat tegen onkruid.Een goed groeiend gewas uien blijkt geen garantie tegen aantasting door trips. In de praktijk wordt wel gezegd dat uien die goed groeien minder interessant zouden zijn voor trips en dat de opname van de middelen beter is. In de proeven zien we zeker dat de opname bij groeiende uien beter is, echter ook in de beregende uien zien we flinke tripsaantasting. Beregenen helpt een handje, maar is niet zaligmakend.Het moment van toepassing van de middelen is essentieel gebleken. ‘Vroeger’, bij gebruik van pyrethroïden, moest de trips geraakt worden om deze te doden. Toen was ’s avonds in de schemer, wanneer de trips uit de uienschacht komt, het beste moment. Met de modernere middelen, die de natuurlijke vijanden sparen en door de plant opgenomen worden, is ’s ochtends na een dauwnatte nacht een beter moment.In de proeven wordt ook gekeken of plakvallen een goede indicator zijn voor de tripsdruk. De praktijk had hier hoge verwachtingen van, maar het gebeurt te vaak dat er niet zoveel op de vangplaat zit, terwijl wel trips in het perceel zit. Het advies blijft dus om goed in het veld te blijven kijken. De tripsplakvallen zijn indicatief.Uiendag UIKC: nadruk op kennisuitwisselingDe jaarlijkse landelijke uiendag van UIKC op proefboerderij Rusthoeve in Colijnsplaat (Zld.) heeft vanwege de coronaregels een andere opzet dan in de voorgaande jaren. Dit jaar is er geen infomarkt, maar er zijn wel rondleidingen in het veld.Het wordt volgens Luc Remijn, accountmanager van onderzoeksplatform UIKC, een basic uiendag gericht op kennisuitwisseling. Kleine groepen krijgen een rondleiding langs actuele onderwerpen. Binnen deze kleinere groepen is ruimte voor discussie.De fysieke bijeenkomst helemaal afgelasten was voor de organisatie geen optie, omdat er veel interessante uienproeven zijn waarvan de organisatie de bevindingen graag met uientelers wil delen.In plaats van de laatste donderdag in augustus is de uiendag verplaatst naar donderdag 3 en vrijdag 4 september, dus twee dagen in plaats van één dag. Belangstellenden moeten zich aanmelden via www.uinovatie.nl. Opgave is verplicht. Inschrijven gaat per tijdslot van twee uur.Om onderling voldoende afstand te kunnen houden, bestaan de groepen uit maximaal tien personen. In de twee uur durende rondleiding komen zeven verschillende onderwerpen aan bod. Maximaal kunnen verdeeld over beide dagen 900 personen deelnemen.Beschikbaarheid van waterWater en, de laatste jaren vooral, de beschikbaarheid ervan is een belangrijk item. Reden voor ketenorganisatie Uireka om op de Rusthoeve een driejarige druppelirrigatieproef uit te laten voeren door UIKC. De proef ligt nu voor het eerste jaar. De resultaten zijn volgens Remijn erg goed. Als voorbereiding op de driejarige proef heeft UIKC in 2019 een object aangelegd met en zonder druppelirrigatie en leverde druppelirrigatie ten opzichte van niets doen ruim 20 ton meer uien per hectare op.Beschikbaarheid van water is een belangrijk item voor uien. Een proef met druppelirrigatie lijkt goede resultaten op te leveren.Naast de praktische kant van druppelirrigatie wordt ook gekeken naar het rendement van het druppelen. Zonder het met harde cijfers te kunnen onderbouwen, denkt Remijn dat bij uien en wellicht ook bij pootaardappelen rendement is te behalen uit druppelirrigatie.Grote verschillenOok dit jaar zijn de verschillen in de groei van uien erg groot. In het proefveld zijn de gedruppelde uien beduidend verder ontwikkeld dan de niet-gedruppelde.UIKC heeft voor het leggen van de druppelslangen op basis van ervaringen in het buitenland een eigen systeem ontworpen. Met een door Hegro gebouwde slangenlegger worden de druppelslangen voor het zaaien gelegd. Daar is voor gekozen om de slangen op 3 centimeter diepte te kunnen leggen. Dat voorkomt dat de slangen verwaaien en dat vogels en ongedierte ze beschadigen om water te kunnen drinken.UIKC werkt met bedden van 1,5 meter met daarop vijf rijen uien. De twee slangen liggen tussen de buitenste twee rijen van het bed. In de proef is duidelijk te zien dat het druppelwater wel bij de middelste rij komt, maar dat de uien in die middelste nog kleiner zijn. Om dat te ondervangen zijn op een paar bedden drie slangen gelegd.In een andere proef krijgen de uien alle meststoffen met het druppelwater toegediend. Dit lijkt een positief effect te hebben op de groei en zal door de opdrachtgever op de uiendag worden uitgelegd.Andere bemestingsproeven waar uitleg bij gegeven wordt, zijn een kali-bemestingsproef en een stikstofproef met slow-release meststoffen. Uiteraard zijn de zaadhuizen met hun rassendemo’s op de uiendag aanwezig en presenteert UIKC de nieuwe rassenlijst.