Mestmixen: hoe vaker, hoe beter

De mestmixer moet een paar keer per jaar in de kelder om de mest rond te krijgen en om die dikke korst er doorheen te mengen. Boerderij keek in de wereld van de mestmixers. Tips en advies.Het mixen van de drijfmest in de kelder is vaak een klusje wat ‘even’ tussendoor moet. Soms gebeurt het dat we zo druk zijn dat de loonwerker al op het erf staat, vóórdat de mixer in het gat staat. _{Tekst gaat verder onder de foto} De mixer is vaak een ondergewaardeerd werktuig. Toch levert de juiste mixer tijdsbesparing, efficiëntie en brandstofbesparing op. Zoveel mogelijk capaciteit is bij mixen van drijfmest altijd gewenst. - Foto: Roel DijkstraVeel te winnenVolgens drijfmestspecialisten Catharinus Bruinsma van Drijfmesttechniek.nl en Gilbert Jacobs van Milieusystemen Tiel valt er veel te winnen. Zo is het altijd veiliger en beter om vaker te mixen.Vaker is veiligerEen dikke korst op de drijfmest is niet alleen onhandig, het is ook onveilig. Tijdens de opstalperiode ontstaat er ammoniak in de kelder wanneer mest en urine met elkaar in contact komen. Vaker mixen zorgt niet voor meer ammoniakontwikkeling, omdat mixen geen invloed heeft op het proces.Wanneer je zelden mixt, ontstaat er een dikke korst. Tijdens het mixen breek je de korst en komen de schadelijke gassen vrij. Bij vaker mixen doseer je de vrijlating van de schadelijke gassen en is de kans kleiner dat er nare ongelukken gebeuren door de gassen. Dit neemt niet weg dat ze er nog steeds zijn, dus gordijnen en deuren open en ventileer zo veel mogelijk!Schuimoverlast verminderenDaarnaast kan vaker mixen schuimoverlast verminderen. Er zijn geen onderzoeken op verricht, maar de ervaring van Bruinsma leert dat het schuim door de mest heen gemengd wordt en zodoende, mits regelmatig gemixt wordt, minder snel de kop op steekt.Bij vaker mixen doseer je de vrijlating van de schadelijke gassen en is de kans kleiner dat er nare ongelukken gebeuren door de gassenHomogeen verhoogt efficiëntieNaast dat het vaker mixen de uitstootpiek van schadelijke gassen afvlakt, zorgt een homogeen product voor een hogere efficiëntie in het land. Wanneer de drijfmest niet homogeen is, is het onmogelijk om op het land een gelijkmatige hoeveelheid nutriënten toe te dienen. Door goed mixen zorg je ervoor dat de tank altijd een gelijke hoeveelheid voedingsstoffen meeneemt, en maak je de kans op pleksgewijze verschillen in het land door onder- of overbemesting kleiner. _{Tekst gaat verder onder de foto} Vaker mixen zorgt voor homogene drijfmest in de put. Naast dat het veiliger is doordat de mestgassen meer gedoseerd vrijkomen, zijn er ook voordelen bij het uitrijden. Drijfmest dat goed gemixt is heeft in elke kuub dezelfde nutriënten. Zo worden de voedingsstoffen beter verdeeld over het perceel tijdens het uitrijden. - Foto: Koos GroenewoldBrandstofbesparingDaarnaast verkort je de tijd die de trekker staat te draaien aan de mixer wanneer je vaker mixt. Dit levert brandstofbesparing op en ook hoef je niet een dag lang rond de kelders te blijven om te zien of alles goed gaat. Om de dag mixen is volgens de specialisten het beste, al zou eens per maand in veel gevallen al voor betere benutting zorgen. Een elektrische (dompel)mixer is een optie wanneer je nog vaker wil mixen, zonder extra arbeid. Doordat je dan geen trekker nodig hebt, kun je en ga je eerder mixen.Om de dag mixen is volgens de specialisten het beste, al zou eens per maand in veel gevallen al voor betere benutting zorgenStuwkracht zo hoog mogelijkEen goede mixer bespaart tijd en brandstof. Kies altijd een mixer met een zo hoog mogelijke stuwkracht. Vaak wordt bij het uitzoeken van een nieuwe mixer de keuze gebaseerd op de prijs. De gedachte ‘de goedkoopste mixer is toch ook een mixer?’ is vaak onterecht. _{Tekst gaat verder onder de foto} Het advies van de specialisten: ga niet voor de goedkoopste mixer. Een mixer die met scherp staande schoepen een hoge capaciteit kan halen is voor dit doel gebouwd. Dat wil zeggen dat de constructie zwaar genoeg is om dit te kunnen verdragen. Hier hangt een prijs aan, maar de mixtijd per keer verkorten kan brandstof en tijd besparen. - Foto: Roel DijkstraOppervlakte en scherpte schoepenDe opbouw van de mixer is gebaseerd op de kuubverplaatsing waarmee je niveauverschil creëert. De oppervlakte van de schoepen en hoe scherp de schoepen op de as staan, bepalen de capaciteit. Hoe scherper de schoep op de mixer staat, hoe meer verplaatsing. Dit vraagt wel om een stevige constructie, waar je meer voor moet betalen. Hoewel een hogere stuwkracht meer weerstand biedt, is de mest sneller rond. Dit levert volgens de specialisten tijdwinst en brandstofbesparing op, omdat de trekker minder lang staat te mixen. _{Tekst gaat verder onder het kader en de foto}6 tips tijdens het mestmixenMix regelmatig. Zo doseer je gevaarlijke gassen en voorkom je een piekuitstoot.Mix tot de korst verdwenen is, zo weet je zeker dat de mest homogeen gemixt is.Dunne mest vraagt om een hoger toerental dan dikke mest.Kies een mixer met een hoge stuwkracht voor tijds- en brandstofbesparing.Voorkom dat nageboortes of andere objecten de mixer kunnen blokkeren.Smeer de mixer na elke mixbeurt, zo duw je binnengekomen mest uit het lager.Een mixer krijgt het soms nogal eens zwaar te verduren. Geef de lagers het liefst ná het mixen een paar pompjes vet, zodat binnengedrongen mest weer uit het lager geduwd wordt. Dit verlengt de levensduur van de onderdelen. Hoe verleidelijk het ook is: smeer nóóit aan een draaiende machine! De mixer na het smeren kort laten draaien is veiliger. - Foto: Jacco van ErkelensSmeren na het mixenMeestal gebeurt er weinig met de gegalvaniseerde machines. Het echte venijn zit hem in wat er in de kelder zit. Vaak is het niet alleen mest, maar zitten er ook nageboortes, strotouwtjes en bijvoorbeeld stukken hout die door de roosters zijn gevallen in de put. De ogenschijnlijk onschuldige nageboorte kan zorgen voor het vastslaan van de mixer. Zonder een goede slipkoppeling riskeer je dan dat er wat afbreekt of dat de as tordeert. Het advies van de specialisten: laat uitsluitend mest in de kelder komen, en gooi dingen die een blokkade kunnen veroorzaken op de mesthoop of in de afvalbak. Ook luidt het advies: geef de mixers na het mixen een pompje vet in de lagers. Zo duw je de mest dat in het lager is beland, er weer uit, wat de levensduur van het lager verlengt.