Keizersnede duurt ruim 4 uur (1)

Noorse veeartsen hebben weinig ervaring met keizersnedes. Dat zie je terug in hoe ze te werk gaan. Deze horroroperatie kan zo in het Guinness Book of Records.De keizersnede werd uitgevoerd bij een vaars met een erg nauw geboortekanaal. Het feit dat de hele operatie ruim vier uur in beslag nam, zou in ‘het vergeetboek’ zijn gegaan, als de vaars niet ziek was geworden. Dit gebeurde nadat de hechtingen verwijderd waren en de veearts, die enorm in zijn sas was met de operatie en het voorspoedige herstel, een aantekening op de gezondheidskaart maakte met de woorden: ‘veldig bra’ (geweldig goed). Hij versierde zijn woorden met een smiley. Dat had hij beter niet kunnen doen!De dag na de smileyDe volgende dag was de vaars lusteloos en had een temperatuur van bijna 41 graden. Er kwam een andere veearts bij. Deze wist niets beters te doen dan de standaardantibiotica die de koe al had (Penovet), met een paar dagen te verlengen. Hij maakte de opmerking ‘dat een keizersnede in Noorwegen niet werkt’. Mede door deze opmerking, de operatie die zo lang had geduurd en de vreemd uitziende wond hadden wij er geen vertrouwen meer in. De hoogste tijd voor een telefoontje naar een veearts in België, het land van de dikbillen. Iemand met verstand van keizersneden. Hij keek niet eens zo heel erg op van mijn verhaal.Standaard drie uurHet verhaal is dat een veearts van tevoren niet aangeeft dat hij vrij weinig ervaring heeft in keizersneden (een keer per jaar met een totaal van zes) en er daarom gemiddeld drie uur over doet. Op zich is dit logisch. Het NRF kalft zo gemakkelijk af en een keizersnede komt zo weinig voor, dat die ervaring ook niet opgebouwd kan worden. Het zou echter tijd hebben gescheeld als hij wel de andere veearts erbij zou hebben gehaald - dat is standaardprocedure - in plaats van mij als operatieassistente te vragen.‘Ze wiebelt te veel’Waarom duurde het zo lang? Allereerst het getreuzel van de veearts om de juiste incisies te maken. En maar zeuren dat er te weinig licht was, terwijl er twee tl-buizen boven hem hingen die het prima deden! Ook zou de vaars te veel hebben gewiebeld. De vraag die ik een paar keer had gesteld: of er niets te doen was aan de weeën, beantwoorde hij ontwijkend. Ik voeg eraan toe dat de vaars al vanaf 19.00 stond. Vanaf het moment dat de voorbereidingen begonnen - ergens tussen 1.00 en 1.30 - tot hij ’s morgens 6 uur eindelijk klaar was, heeft het dier nauwelijks een poot verzet!Blind cut in baarmoeder
Het kalf was niet te vinden. Volgens de veearts lag het erg moeilijk, met de voorpoten en de kop naar rechts. Mijn vraag of het niet handiger zou zijn de achterpootjes van het kalf terug te schuiven in de koe, negeerde hij tot twee keer toe. De veearts zag geen andere oplossing dan het maken van een blind cut in de baarmoeder, en deze verder met zijn handen uiteen te scheuren. Daarna ging het gegraai naar het kalf verder. Toen er eindelijk een stierkalf op de grond lag, was ik verbaasd dat het nog leefde.HorrorverhaalMet twee tangen moest ik een bloederig stuk weefsel - waar ik niets van kon maken, maar dat de gescheurde baarmoeder bleek te zijn - op de juiste werkhoogte in een bepaalde positie houden. Zijn uitleg voorafgaand aan de operatie ‘dat het erg moeilijk is om een koe na een keizersnede weer opnieuw drachtig te krijgen’, zag ik nu in een ander licht. Is het toeval dat de vaars inderdaad niet drachtig is geworden en aankomende zomer (helaas) naar de slacht gaat? En dan het horrorverhaal over een mislukte, door hem zelf uitgevoerde keizersnede dat hij onder het hechten in geuren en kleuren vertelde. Het leek wel of er geen einde kwam aan deze lange, uitputtende nacht.Keizersnede uit een bananenrepubliek!Maar het ergste moest nog komen. Bij het hechten van de huid sloeg de veearts een leerpriem door de huid. Net als vroeger op school, toen ik een leren tasje moest maken. ,,Ze is toch verdoofd”, zei hij laconiek. Al het bloed en de pens die vaak uit de vaars bolde, waren geen probleem voor de ‘groene operatieassistente’, maar van het hechten werd ik flink misselijk. En dan dat dikke ijzerdraad dat gebruikt werd om te hechten. Tjongejonge, zijn we hier in de middeleeuwen beland? Of zoals iemand me later mailde: ‘het is een keizersnede uit een bananenrepubliek!’

(wordt vervolgd)Foto's: Vera Wijnveen