Kantendrukker zet de puntjes op de i

De kuilverdichtingswals is de laatste jaren in opmars. Dat geldt ook voor Holaras met de Stego-wals.Na het gepionier met eigen bouwconstructies op basis van afgedankte treinwielen is de markt voor kuilverdichtingswalsen in een paar jaar volwassen geworden. Er zijn nu meer dan 10 fabrikanten die allemaal min of meer dezelfde kuilwalsen bouwen.Holaras vernieuwde haar kuilwals en levert als optie een kantenverdichter. Deze pakkerwals moet de zijkanten van een kuil beter aandrukken. De verdichting is wel oppervlakkiger dan die van de wals - foto: Holaras.Diepere en betere kuilverdichtingDe diameter varieert, in de basis zijn het dichte rollen met opstaande kammen. De zware rol in combinatie met een klein contactoppervlak van de kammen geeft een hoge piekdruk.Een veel hogere druk per vierkante centimeter dan een band van een trekker of wiellader, hoe zwaar deze ook verzwaard is. Resultaat is een diepere en betere verdichting van de kuil, in zowel mais als gras.Naast de eenvoudige driepuntsversie voor in de hef werden de rollen al snel geavanceerder. Een sideshift of uitschuifbare zijdelen moesten de zijkanten van de kuil beter aandrukken. Het geeft de fabrikanten onderling ook nog enige mogelijkheid om zich van de massa te onderscheiden.Holaras ontwikkelde voor een betere verdichting van de kanten een ruim 4 meter brede driedelige rol waarvan de zijdelen 12 graden onder horizontaal kunnen klappen.Nadeel is dat deze machine ontwikkeld is voor de loonwerker en er gezien de werkbreedte en bouwwijze een fors prijskaartje aan hangt. Meer dan € 20.000 investeren in een kuilwals is voor veehouders een brug te ver.Technische gegevensMerk: Holaras. Type: Stego 200 Pro. Gewicht: 1205 kilo. Aantal walsringen: 9 (90 cm diameter). Standaardprijs: € 7.450. Ballastmogelijkheden: 470 liter water en 2 (beton-) gewichten à 325 kg (optie: € 400 per stuk). Op deze basismachine kun je kiezen voor de kantenverdichter zoals omschreven. Die kost compleet € 3.500 (per kant). Informatie: Holaras vernieuwde onlangs de Stego-kuilwals. Die is nu meer modulair gebouwd en heeft een beter geïntegreerde sideshift (optie: € 3.010). De kuilwals oogt zwaar en degelijk gebouwd. De verdichtingsringen zijn rondom iets afgefreesd. Zo snijdt de wals minder snel in de kuil en drukt die effectiever. Ook zou suikerrijk kuilgras er volgens de fabrikant minder snel aan blijven plakkenOm schade aan de zij-aandrukker te voorkomen, is de maximale druk op de cilinder instelbaar via een overlastventiel - foto: Holaras.Veehouder kan zelf extra verdichtenToch bestaat er wél een markt voor boerenmachines, zegt Jeroen te Lindert van Holaras. “Sneller en beter verdichten geeft meer capaciteit. De hakselcapaciteit van loonwerkers is de laatste jaren enorm toegenomen, terwijl de shovel of trekker om de kuil aan te rijden hetzelfde bleef.”Te Lindert ziet diverse oplossingen voor meer verdichtingscapaciteit, bijvoorbeeld door een kuilwals te integreren in kuilverdelers en maisschaven. Een andere optie is dat de veehouder zelf een kuilwals koopt en met de eigen trekker extra bijrijdt, naast de loonwerker.De basis moet eers in orde zijn: goed ruwvoer en een schone kuilplaat, een kuilwals kan dan de puntjes op de i zettenDat kan zowel in gras als in mais met dezelfde kuilwals. Voorwaarde is wel dat er voldoende ruimte is op de kuil. Zo’n boerenmachine is in de regel een eenvoudig model met 2 of 2,85 meter werkbreedte.Te Lindert vergelijkt de kuilwals met de functie van een kuiltoevoegmiddel. “Het zijn geen wondermiddelen om van slechte kwaliteit gras toch een mooie kuil te maken. Belangrijk is dat de basis eerst in orde is: goed ruwvoer, een schone kuilplaat. Een kuilwals kan dan de puntjes op de i zetten.”Een extra kantenverdichter doet daar nog weer een schepje bovenop, aldus de fabrikant. Holaras kan zo’n kantenverdichter dit seizoen voor het eerst leveren. De vraag is ontstaan vanuit de Duitse markt.AlternatievenDe Saphir SW 30-wals met zij-aandrukker vertoont sterke overeenkomsten met die van Holaras. Met 3 meter is de Saphir breder en zwaarder (1.980 kilo). De machine kost met 1,25 meter brede hydraulische zij-aandukker € 12.075.
Düvelsdorf biedt een zij-aandrukker die juiste werkt met één groter wiel. Een fors duurder alternatief is een bredere kuilwals waarvan de twee buitendelen onder een negatieve hoek kunnen werken. Zo’n 4,85 meter brede wals is een zware loonwerkersmachine en kost bij Holaras € 21.950.Naast de introductie van de zij-aandrukker vernieuwde Holaras ook de constructie van de kuilwals zelf - foto: Matthijs Verhagen.Basis moet in orde zijnDe kantenverdichter is een hydraulische arm aan de zijkant van het frame van de kuilwals. In de arm draait een gelagerde as met 6 luchtbanden. Zo ontstaat een 95 centimeter brede wals die onder een maximale hoek van 50 graden de zijkanten van de kuil extra aandrukt, zonder dat je met de trekker op of over de rand hoeft te rijden. Dubbellucht op de trekker is hiermee niet nodig.De zijverdichter kan zowel links als rechts op het frame geschroefd worden, ook achteraf. Aan beide zijden een verdichter kan ook. De opklapcilinder regelt tevens de (instelbare) druk op de wals.Mocht de druk té groot worden – bijvoorbeeld omdat je ongemerkt te ver naar het midden van de kuil rijdt – dan opent een overdrukklep op de cilinder. De olie stroomt dan in de vrije retour terug. Het systeem voorkomt schade aan de arm.Hoe effectief is het?Rest de vraag hoe effectief de extra verdichting van de zijverdichter in de praktijk is. Want het systeem met een hele rij kleine luchtbanden staat eigenlijk haaks op het basisprincipe van de kuilwals: extra verdichting door piekdruk.Dát is waar de kuilwals juist groot mee is geworden. Te Lindert: “De verdichting is inderdaad wel iets oppervlakkiger dan van de kuilwals zelf. Het is ook een stukje afwerking van de kuil.”“De kantenverdichter maakt de zijkanten van de kuil vlakker en strakker waardoor het kuilfolie ook beter aansluit. Ook voorkomt de kantenverdichter dat je een rijkuil te breed uit elkaar rijdt.”Eindoordeel+onbereikbare kanten beter afwerken+veiliger werken op de kuil+simpel, lange levensduur-ventielen pakkerbanden onbereikbaar-verdichting enkel oppervlakkig-direct rendement lastig te staven