‘Ik wil gezonde dieren in mijn stal’

John van Can heeft altijd al zijn zoogkoeien laten enten tegen IBR. Sinds enkele jaren gebeurt dat ook tegen BVD.In het glooiende Zuid-Limburgse landschap ligt het vleesveebedrijf van John en Marloes van Can. Daarnaast is er nog een tweede vleesveebedrijf in het Belgische Teuven. Van oorsprong was het een gemengd melkvee- en varkensbedrijf met akkerbouw. Van Can specialiseerde in 2000 in vleesvee. Eerst met Belgische Witblauwen en vanaf 2012 met alleen Limousin-zoogkoeien en -vleesstieren. “Ik wilde niet langer hoogwaardige grondstoffen voeren aan het vee, omdat deze ook geschikt zijn voor humane voeding. Limousinvee kan toe met een sober rantsoen, waarbij ik zoveel mogelijk natte en droge bijproducten kan verwaarden. Dat past beter bij een duurzame werkwijze”, zegt Van Can.
_{Artikel gaat verder onder de getoonde foto‘s.}Naam: John (45) en Marloes van Can (40). Woonplaats: Baneheide (L.) Bedrijf: De Van Cans houden in Baneheide en op een tweede locatie in België circa 200 zoogkoeien en bijbehorend jongvee en 800 vleesstieren. Daarnaast is er een loonwerktak. Sinds enkele jaren is het bedrijf omgeschakeld van Belgisch Witblauwen naar ­Limousins. Er is 160 hectare grond in gebruik, waarvan 
55 hectare mais. - Foto's: Twan WiermansIBR-entingenVan Can houdt een deel van zijn vee in België, dat een hogere IBR-status heeft dan Nederland. Daarmee ligt het enten van zijn zoogkoeien, kalveren en broutards tegen IBR, ook bekend als pinkengriep, voor de hand. Een andere belangrijke drijfveer is het toepassen van een preventief gezondheidsbeleid. “Ik wil geen zieke dieren in mijn stal en ik zie dat de kalveren het beter doen door de IBR-enting, omdat dit het immuunsysteem activeert.” Uitscheiding virusHet IBR-virus kan jarenlang in een eenmaal besmette koe aanwezig blijven zonder dat het ziekte veroorzaakt. Maar het kan ineens weer actief worden, bijvoorbeeld bij verminderde weerstand na transport, ziekte of afkalven. Het rund scheidt het virus dan gedurende enkele dagen weer uit en kan zo andere runderen besmetten. John van Can laat zijn zoogkoeien en kalveren enten tegen IBR en heeft daardoor minder antibiotica nodig.Slechte ervaringenDe Limburger heeft slechte ervaringen met IBR-besmette dieren in 2006 en 2007. “IBR is een sluimerend probleem dat veel schade oplevert. De dieren groeien minder goed, er is meer sterfte, de koeien witvuilen meer en blijven aan de nageboorte staan en je hebt meer antibiotica nodig. Voor ons reden genoeg om een strak entschema toe te passen.”Daarbij krijgen alle kalveren direct na de geboorte een IBR-neusspray en bij opstallen krijgen de dieren nog een IBR-enting in de nek. Ook de broutards die op een leeftijd van 8 tot 9 maanden uit Frankrijk komen, laat hij opnieuw enten tegen IBR. “Ik heb dat één keer niet gedaan bij een groep van 110 stieren. Die krijgen in de regel in Frankrijk al een eerste enting. Er bleken dieren besmet te zijn. Dat kostte toen € 2.800 aan antibiotica. Dat is veel geld en antibiotica gebruiken is maatschappelijk niet gewenst.” Alle kalveren krijgen direct na de geboorte een IBR-neusspray toegediend en bij opstallen krijgen de dieren nog een IBR-enting in de nek.Problemen voorkomenVan Can wil met preventief werken zoveel mogelijk gezondheidsproblemen bij zijn vee voorkomen. De omschakeling naar het robuuste ras Limousin helpt daarin ook. “Limousins zijn toch minder gevoelig voor ziekten dan Belgisch Witblauwen.” In maart 2018 is bij alle pinken – 92 stuks – bloed getapt voor de IBR-monitoring. Het Nederlandse bedrijf is IBR-vrij. “In België zijn we bezig om IBR-vrij te worden.” Volgens de GD is 1 op de 6 Nederlandse zoogkoeienbedrijven gecertificeerd vrij van IBR.‘Ik ben niet bang om dieren op te ruimen’Enten tegen BVDNaast IBR-entingen laat Van Can ook alle vrouwelijke dieren die een kalf krijgen enten tegen BVD (Bovine Virus Diarree) voor de BVD-vrije status. Een IBR-enting kost € 6,05, een BVD-enting € 6,65 en een gezamenlijke enting € 11. Alle bedragen zijn exclusief btw. Van Can aarzelt niet om BVD-besmet vee af te voeren. “Ik ben niet bang om dieren op te ruimen, want alleen daarmee blijft de gezondheidsstatus op mijn bedrijf hoog.” Een intensieve diercontrole is belangrijk om dieren met diarree of dieren die slecht groeien of in conditie teruglopen snel op te sporen. “Bij deze dieren laat ik bloed tappen en als er een besmetting uitkomt, BVD of para-tbc, laat ik het dier direct slachten om verdere besmetting te voorkomen.” Een andere, belangrijke preventieve maatregel is het verstrekken van voldoende mineralen. In de wei gebeurt dat met mineralenemmers en op stal door aanvulling van het gemengde rantsoen met een mineralenmengsel in korrelvorm. “Omdat het vee geen krachtvoer krijgt, is aanvulling met losse mineralen noodzakelijk.” De zoogkoeien op de locatie in Nederland schaart Van Can in de zomer in bij een akkerbouwer en ex-melkveehouder.Toekomstbestendig bedrijfVan Can houdt in Nederland circa 650 vleesstieren en in Teuven (B) circa 150 vleesstieren voor afzet van 2 sterren Beter Leven-rundvlees in de Bief Select-keten. De zoogkoeien op de locatie in Nederland schaart hij in de zomer in bij een akkerbouwer en ex-melkveehouder. Op termijn wil de Limburger de zoogkoeien naar België verhuizen en gaat hij in Nederland alleen vleesstieren afmesten. “Dat is financieel aantrekkelijk. Ik kan fosfaatrechten verkopen en in België is grond om zoogkoeien te weiden goedkoper.” Van Can is tevreden over het rendement van zijn vleesveebedrijf en ziet kansen voor groei. Zijn oudste zoon van 17 wil graag verder met het bedrijf. “Het is wel hard werken, maar ik heb een opvolger en de markt voor rundvlees afkomstig van vleesvee groeit. Ook haken veel kleine zoogkoeienbedrijven af.”Aangezicht van het bedrijf van John en Marloes van Can.Lees ook: Hoge levensproductie volgt op goede diergezondheid