Hongaarse aardappelteelt is moeilijk

Aardappelteelt in Hongarije is heel wat lastiger dan in Nederland of België. Dit is ook de reden waarom het teeltareaal in Hongarije nihil is.In onze streek in Noordoost-Hongarije zijn wij bijna de enige aardappeltelers, terwijl 25 jaar geleden vele kolchozen jaarlijks wel 80 hectare hadden staan. Die terugloop in areaal heeft verschillende oorzaken.

Ten eerste maakt het klimaat de aardappelteelt lastig. Bij het schrijven van deze blog (2 juni) is het in de zon 42 graden. Dan halen weinig telers nog een opbrengst van 35 ton per hectare. Door de gemiddeld lage opbrengst is er weinig winst, en dan verdwijnt de teelt snel. Daarmee is ook de teeltkennis afgenomen. Daarnaast is er op weinig plaatsen nog een passende mechanisatie. Andere zaken die spelen: de oogst vraagt vaak meer handwerk, de aardappelkleur is altijd anders dan in West-Europa en het drogestofgehalte van de aardappelen is vele malen hoger dan in de Benelux.Flinke doorwasDoorwas is hier niet tegen te houden door de hete zomers met hevig onweer. Die combinatie wil wel leiden tot flinke doorwas. Hoewel de doorwas de smaak niet beïnvloedt, moet je al vanaf half augustus met Reglone gaan spuiten om het gewas te doden. Dit terwijl de aardappels nog kunnen groeien. Doe je dit niet, dan heb je in september twee verschillende teelten in de rug.

Vorig jaar sproeiden we half augustus een demoveldje première-aardappelen dood met een dubbele dosis Reglone. We lieten ze in de grond zitten en klapten het loof af. Half oktober had het ‘nieuwe’ aardappelloof de rijen alweer gesloten. Alle aardappelen moeten hier weg zijn tegen half september. Bewaring levert weinig voordeel met de hoeveelheid doorwas in deze aardappelen.Investeren in machinesLoonwerk in de aardappelen is hier onbekend. Dat betekent dat je alle machines zelf moet kopen. Je moet dus investeren zonder dat je vooraf ook maar weet of de teelt zal lukken. Ach ja, ondernemerschap is risico’s lopen.

De opbrengstprijs van de aardappelen is in Hongarije misschien wel een stuk hoger dan in Nederland en België, maar dat is appels met peren vergelijken. Onderaan de streep, in de eindafrekening, kun je de Hongaarse teelt van vroege aardappelen vergelijken met een prijs van veldgewas in België van €0,74 per kilo.

Zijn er dan positieve dingen te melden over de aardappelteelt in Hongarije? Zeer zeker wel, maar de weg is nog niet af om dit al positief te kunnen noemen.Foto: Patrick Feliers / Szolt & Norbert Maté