Grond tekort

Technische ontwikkeling kan de dieet-verandering in de wereld niet bijhouden.Op de Groningse universiteit werken maar weinig landbouwkundigen. Toch haalde een van die weinigen, Sanderine Nonhebel, recent alle kranten met een onderzoek naar de vraag naar voedsel in de wereld op lange termijn. Op basis van heel veel gegevens over heel veel gebieden in de wereld over een periode van bijna vijftig jaar concludeerde ze samen met collega’s het volgende.Als het inkomen stijgt, daalt de bevolkingsgroei. Tegelijk neemt de productiviteit van landbouwgrond sterk toe door betere kennis en technieken. Dat wordt mede veroorzaakt door de trek vanuit het platteland naar de stad, waar de inkomens het eerst stijgen. Boeren die overblijven krijgen meer grond – hun buurman is immers naar de stad vertrokken – ze gaan mechaniseren en ruilverkavelen, daardoor stijgt de productie. Oftewel, als in arme landen de inkomens stijgen, hebben ze daar minder grond nodig, want ze gaan efficiënter produceren voor naar verhouding minder mensen.Het feest wordt echter verstoord door veranderingen in wat we eten. Bij toenemend inkomen werken we een rijker dieet naar binnen: minder rijst en graan, meer karbonade en biefstuk. We gaan ook meer koffie, thee, bier en wijn drinken en cacao gebruiken. Dat soort producten vergt nu al 7 procent van alle akkerland in de wereld. Een rijker dieet vergt dus meer grond. De conclusie van het onderzoek is dat rond 2050 wellicht 70 procent meer landbouwgrond nodig is dan nu.Niet de bevolkingsgroei, maar de dieetverandering gaat de druk op landbouwgrond veroorzaken. Chinezen en Afrikanen gaan vanwege stijgend inkomen efficiënter produceren, maar ook luxer eten. Dus landbouwproducten en -grond worden op termijn duurder. Voor voedselproducenten is dat goed nieuws. Het is dus wellicht niet zo slim om in te zetten op de productie van biobrandstoffen, maar op biefstuk en kaas. En koffie. Ik koop binnenkort aandelen Douwe Egberts.Dirk Strijker, Mansholtleerstoel Rijksuniversiteit Groningen