‘Elke euro schade-uitkering was ooit € 1 premie’

De brede weersverzekering lijkt aantrekkelijker te worden. De belasting is geschrapt en de schadedrempel verlaagd, maar Agriver waarschuwt. “Meer en vaker uitkeren, betekent dat de premie omhoog moet.”De brede weersverzekering is met het wegvallen van de assurantiebelasting en het verlagen van de schadedrempel van 30 naar 20% aantrekkelijker geworden in 2020. Voor een agrarisch ondernemer over een brede weersverzekering nadenkt, moet hij zijn bedrijfsvoering wel onder de loep nemen: wat kun je zelf doen om risico’s in te perken, om je aan te passen aan de weersextremen die het veranderende klimaat met zich meebrengt. Dat zegt Marien Boersma, directeur van verzekeraar AgriVer.Geen bronnen? Daar zou ik dan toch maar ernstig naar op zoek gaanDat betekent feitelijk: water tijdig aan- en afvoeren. “Als je niet beregent, terwijl dat wel een mogelijkheid is, dan kun je problemen die daaruit voortvloeien niet bij de brede weersverzekering neerleggen. Dus als je kunt beregenen, moet je beregenen. Anders krijg je een hoger eigen risico in de brede weersverzekering. Dat is zo 20% extra. Geen bronnen? Daar zou ik dan toch maar ernstig naar op zoek gaan. Als de situatie verandert, moet een ondernemer dat accepteren en er wat mee doen.”Beregenen wordt meer en meer noodzaak in de akkerbouw. - Foto: Bert JansenEen akkerbouwer heeft veel om over na te denken, blijkt uit de visie van Boersma. Past je bouwplan, met hoog salderende gewassen, in deze tijd nog bij je grond of moet je voor veiliger opties kiezen? Zijn huurpercelen niet een te groot risico anno 2020? Vervolgens moet je afwegen of je het risico dat uit je analyse rolt zelf kunt dragen of dat er een verzekering nodig is.“Elke boer kent zijn risico’s”, weet Boersma. “Een ondernemer moet op basis van zijn risicomanagement onderzoeken wat hij structureel kan doen om zijn risico’s te verkleinen. Wellicht blijft hij dan zitten met iets dat hij niet zelf kan oplossen. Voor dat restrisico kan hij een verzekering afsluiten, waarmee hij dat restrisico matigt.”Het was al vreemd dat je subsidie kreeg waar vervolgens weer belasting vanaf moestEen (brede weers)verzekering kan nooit de structurele oplossing zijn, vindt Boersma. “In die rol houdt de verzekering op termijn geen stand.” Nadenken over je risico’s leidt ertoe dat je voor de minder grote of gereduceerde risico’s een brede weersverzekering kunt afsluiten, zegt de Agriver-directeur. “Voor een blijvend groot risico na je analyse, moet je je verzekeren. Blijft een risico klein, dan kun je kiezen voor een hoger eigen risico in de verzekering en daarmee een lagere premie. Op die wijze loont preventie ook nog.”Brede weersverzekering goedkoperSchadedrempel verlaagd van 30 naar 20%De brede weersverzekering is gewijzigd. Dit moet de regeling aantrekkelijker maken voor boeren om zich te verzekeren tegen grote schade als gevolg van extreem weer.De Tweede Kamer heeft na de regen- en hagelschade in 2016 en extreme droogte in 2018 via een motie aan het kabinet gevraagd om de brede weersverzekering vrij te stellen van assurantiebelasting van 21%. Die belasting hoeven telers vanaf dit jaar niet meer te betalen.Daarnaast wilde de overheid de aantrekkelijkheid van de brede weersverzekering vergroten door de verplichte schadedrempel in de regeling te verlagen van 30% naar 20%. “Met deze wijzigingen beoogt de regering om de voor risicomanagement als belangrijk aangemerkte brede weersverzekering voor een aanmerkelijk grotere groep ondernemers bereikbaar te maken”, aldus landbouwminister Carola Schouten.Boeren krijgen een deel van de verzekeringspremie vergoed, maximaal 63,7% van de premie. Voor deze subsidie is € 17,5 miljoen beschikbaar in 2020. Ze kunnen de brede weersverzekering aanvragen van 1 maart tot en met 15 mei 2020 in de Gecombineerde opgave.Goedkoper dan hagelverzekeringUitgaand van een ‘voorbeeldbedrijf’ in Lelystad met 10 hectare zaaiuien, 10 hectare consumptieaardappelen, 10 hectare tarwe en 10 hectare mais was de premie voor de brede weersverzekering bij AgriVer vorig jaar € 3.395. Na aftrek van de subsidie op de brede weersverzekering bedroeg de premie € 1.570. In 2019 moest over de bruto-premie toen nog 21% assurantiebelasting worden betaald. Dat hoeft sinds dit jaar in elk geval niet meer. En ook de premie die moet worden betaald, is lager.In 2020 is de premie voor de brede weersverzekering op dit voorbeeldbedrijf € 2.745. Na aftrek van de subsidie blijft daar € 996 van over. Daarmee is de basisverzekering (zonder toeslagen voor een bredere schadedekking) nu al goedkoper dan de gewone hagelverzekering bij Agriver. Die kost het voorbeeldbedrijf dit jaar namelijk € 1.029.Bij de brede weersverzekering van Agriver wordt uitgegaan van een eigen risico van 30%. Het is ook mogelijk om te kiezen voor een lager eigen risico van 20%. In dat geval is de premie voor subsidie op dit voorbeeldbedrijf € 3.500 en na subsidie € 1.270. Als de teler het eigen risico verhoogt, wordt de premie lager. Als de ondernemer kiest voor de maximale uitkering van 70% bij schade door neerslag, wordt de premie hoger. Anders wordt maximaal 25% van de schade bij neerslag vergoed. Er kan ook nog gekozen worden voor een ander neerslagcriterium. Standaard is een neerslagcriterium van 71 millimeter bij de neerslagdekking. Dat kan worden verlaagd naar 50 millimeter, maar dan gaat de premie weer wel omhoog.21% belasting van weersverzekering afBoersma wil telers niet ontmoedigen, maar stof geven tot nadenken, benadrukt hij. Positief is hij sowieso over het afschaffen van de assurantiebelasting. “Het was al vreemd dat je subsidie kreeg waar vervolgens weer belasting vanaf moest. Een deel van het cadeau werd dus weer afgenomen. Dus, ja, dat die 21% belasting niet meer hoeft te worden betaald, is eigenlijk niet meer dan logisch.”Wie wil deelnemen, moet dit op 15 mei hebben aangevinkt op de Gecombineerde opgaveHij waarschuwt echter: voor niets gaat de zon op. De lagere schadedrempel betekent dat de verzekeraar eerder en vaker moet uitkeren. Dat betekent dat de premies hoger worden en dat kan volgens Boersma het voordeel van de assurantiebelasting wel eens tenietdoen. “In het land van verzekeraars kom je geen filantropen tegen. Elke euro schade-uitkering is ooit een euro premie geweest. Wij hebben als onderlinge maatschappij geen winstoogmerk, maar we moeten natuurlijk wel rondkomen.”Door dat geschuif met kosten vindt de AgriVer-directeur het lastig om te voorspellen hoeveel boeren in 2020 gaan deelnemen aan de brede weersverzekering. “De animo zal wat toenemen, maar ik verwacht hier geen bussen vol geïnteresseerde boeren voor de deur. Beter is het als de sector anticipeert op het klimaat dat lijkt te veranderen. De impact op de bedrijfsvoering heeft menigeen inmiddels aan den lijve ondervonden.”Marien BoersmaFoto: Ruud PloegMarien Boersma (65) uit Zwolle is directeur van de onderlinge verzekeringsmaatschappij AgriVer in Hasselt, Overijssel. Boersma gaat op 1 juni 2020 met pensioen. Zijn opvolger moet nog benoemd worden door het bestuur, maar moet daaraan voorafgaand worden getoetst door de Nederlandse Bank. Op de ledenvergadering op 26 mei wordt de nieuwe directeur voorgesteld aan de leden.Doel: continuïteit ondernemingDe brede weersverzekering is in 2010 opgericht als calamiteitenverzekering, met als doel: continuïteit van de akkerbouwonderneming borgen. Om in aanmerking te komen voor uitkering moest je eerst 30% schade hebben. De schadedrempel is verlaagd naar 20%.Boersma: “Daar was de prijs van de verzekering ook op gebaseerd. Het begrip calamiteiten verdwijnt naar de achtergrond. Boeren wensen echter een zo laag mogelijke premie. Dat moet je afzetten tegen het product dat je biedt.”Eigenlijk hebben telers een misplaatst gevoel bij de verzekering, zegt de AgriVer-directeur. “Probleem is eigenlijk dat de markt in 1998 is verpest doordat de overheid schade vergoedde die boeren opliepen door overmatige neerslag in oktober. Dat kreeg je als boer. Als je eenmaal zo’n cadeau hebt geschonken, is elke premie te hoog. Daarom deed amper 10% mee aan de brede weersverzekering. Het is verstandig om die afweging te maken, maar klop niet bij de overheid aan als het mis gaat.”Je bepaalt zelf, binnen een bepaalde bandbreedte, voor welk bedrag je je verzekertSubsidie op de premieMet een brede weersverzekering verzeker je je tegen schade aan gewassen door alle extreme en ongunstige weersomstandigheden; hagel, regen, vorst, storm, droogte, sneeuw, ijzel en brand door blikseminslag. Voor de premie geldt een subsidie: tegemoetkoming premie brede weersverzekering.Wie wil deelnemen, moet dit op 15 mei hebben aangevinkt op de Gecombineerde opgave. Het is nu nog rustig aan het front, zegt Boersma. “De akkerbouwer moet nog uit zijn ‘winterslaap’ komen. Het kan nog gaan vriezen.”Aardappelen en uien zijn de meest verzekerde gewassen, maar ook vollegrondsgroenten, suikerbieten en mais worden regelmatig verzekerd. Je bepaalt zelf, binnen een bepaalde bandbreedte, voor welk bedrag je je verzekert. Boersma: “Het uitgangspunt is de gemiddelde opbrengst in tonnen van de laatste vijf jaar en de financiële verwachting op basis van het voorgaande jaar. Maar je bepaalt veel zelf.”Vereinigte Hagel: 20% meerJan Schreuder, directeur van de andere verzekeraar met een brede weersverzekering Vereinigte Hagel, verwacht voor 2020 een sterke stijging in het aantal deelnemers. “De eerste tekenen wijzen op plus 20% deelname bovenop de 1.900 verzekerden van 2019”, zegt Schreuder. “Het zit echt in de lift. De brede weersverzekering is betaalbaarder geworden en telers willen de risico’s op een goede manier afdekken. Dat is mooi. We vinden meer deelnemers belangrijk, zodat het risico wordt gespreid.”Schreuder ziet deelnemers met een hagelverzekering overstappen naar de brede weersverzekering. “Het is goed om dat te vergelijken. Soms is de brede weersverzekering goedkoper dan de hagelverzekering, soms ook iets duurder, terwijl je een veel bredere dekking hebt. Dus ik zou zeggen: vraag een offerte aan. Laat je informeren, zodat je weet hoe het voor jou in elkaar zit. Dit jaar is er ook meer keuzevrijheid. Er is veel veranderd, dus dit is het beste moment om de voorwaarden te bekijken.”