Bodem langs de Waddenkust zouter dan gedacht

De bodem langs de Waddenkust is zouter dan veel akkerbouwers in het gebied zich realiseren. Dat bleek woensdag 7 maart op de kennisavond verzilting van SPNA proefboerderij de Kollumerwaard.Door klimaatverandering – weersextremen, bodemdaling en een stijging van de zeespiegel – neemt de druk van zoute kwel steeds verder toe. Een gebrek aan zoet water vergroot het risico op gewasschade, vooral in het voorjaar, een seizoen waarin het de laatste jaren vaker lang droog is. De juiste drainage en eventueel opslag van zoet water in de bodem zijn mogelijke oplossingen, blijkt op de akkerbouwavond in Munnekezijl. Praktijkproef om verzilting te monitorenDat verzilting een grote rol speelt in het gebied, bleek uit de verhalen van akkerbouwer en Delphy-adviseur Sigrid Arends en Jouke Velstra van Acacia Water. Dat het onderwerp de aandacht heeft van agrariërs, bleek uit de stroom vragen. Om aan de vragen uit de praktijk tegemoet te komen, wil SPNA op de locatie nabij het Lauwersmeer een praktijkproef aanleggen om het effect van – mogelijke – verzilting te monitoren. De drainagetechniek heeft veel effect op de verzilting, legt Velstra uit. Simpel gezegd: drains trekken kwel aan, dat is aan schadepatronen vaak goed te zien. Als de drains te dicht op elkaar liggen, heeft zoet water te weinig kans om daartussen een dikke lens te vormen. ‘Ik dacht altijd: ik zit nog best ver van de kust af, dus verzilting raakt mij niet’In het project Spaarwater zoekt Acacia Water naar verschillende oplossingen. “Voor elke situatie is dat anders. Hier in de regio hebben we gezien dat we binnen 5 jaar al grote vooruitgang kunnen boeken door drains van 1,10 naar 1,60 meter diepte te verleggen. Dat creëerde op dat perceel een grotere zoetwaterzone.”“Ik dacht altijd: ik zit nog best ver van de kust af, dus verzilting raakt mij niet”, vertelt Arends, die vlakbij SPNA, rechtsonder het Lauweersmeer, boert. Zij schrok echter van de EC-waarden, die aangeven hoe zout de bodem is, die op haar bedrijf zijn gemeten. “Op 1,5 meter diepte zijn de EC-waarden al 12. Ter referentie; zeewater is 45 EC.” Verzilting serieuze factor van bodembeheerDat verklaart waarom bijvoorbeeld de spinazieteelt voor zaaizaad mislukte op haar bedrijf. “Sinds ik dit weet, is verzilting een serieuze factor van mijn bodembeheer geworden. Mijn doel is om het beetje zoete water in mijn bouwvoor vast te houden en liefst te vergroten. Met druppelirrigatie kan ik dat water toedienen aan de gewassen.”Hoewel de plannen vooralsnog zijn uitgesteld, houdt Arends het verhogen van het waterpeil in het Lauwersmeer (EC in slootwater vanuit het meer is maar liefst 7) met argusogen in de gaten. “Dat is een serieuze bedreiging voor mijn akkerbouwbedrijf.”