‘Bieten(nep)nieuws’

Ook de suikerbiet is onderworpen aan nepnieuws en boude voorspellingen.Wat misschien niemand had verwacht is gebeurd: in de aanloop naar het verbod op neonicotinoïden verschijnt er opeens een heel andere hoofdpersoon op het strijdtoneel: de biet. Over dat eeuwenoude gewas is al heel wat afgepraat, zowel zinnig als onzinnig. De eerste vermelding van de biet is bij de Babyloniërs, 700 jaar voor Chistus, maar ze werd al veel langer genuttigd. Men at zowel het blad als de wortel. Volgens Plinius was gekookte witte biet met knoflook goed tegen lintworm. Rond 1750 ontdekte een Duitse chemicus de sacharose in de biet. En dat was geen fabeltje. Door het verbod op import van Engelse rietsuiker ging heel Europa over op de suikerbiet en ze werd daarmee de belangrijkste zoetproducent.Misinformatie of nepnieuws?De populariteit van de biet is altijd wisselend geweest. De teelt was makkelijk voor de boer maar er deden ook waarschuwingen de ronde. Een middeleeuwse schrijver meende dat uit bieten makkelijk kikkers konden ontstaan en nog in 1753 had een Duitse tuinder bietenzaad zien veranderen in zaad van witte kool of zelfs onkruid. Nepnieuws? Nee, misinformatie. De mensen waren nog niet goed geïnformeerd. Een landbouwkundige kwam eraan te pas om de ‘waarneming’ te ontkrachten.‘Boeren zeggen dat het verbod op neonicotinoïden helemaal geen zin heeft’Nog steeds is de suikerbiet niet gevrijwaard van mythes. Maar de wetenschap heeft er minder goed een antwoord op. Zo zeggen boeren dat het verbod op neonicotinoïden helemaal geen zin heeft want bijen vliegen niet op bieten. Ze hebben immers geen bloemen. Anderen wijzen op het bloeiende onkruid in bieten. Zo zouden bijen alsnog vergiftigd worden. Volgens wetenschappers gaat het middel niet via de biet maar komt het via het ecosysteem of verontreinigd water in de bij. Maar dat doen boeren weer af als nepnieuws.AlternatievenBoeren zeggen ook dat alternatieven slechter zijn voor het milieu. Maar dat weet ik zo net nog niet. Dat zou betekenen dat er standaard gespoten gaat worden zonder te kijken of het nodig is – net zoals de neonicotinoïden werden toegepast zonder te kijken. Het maakt een weinig specifieke indruk. Ik heb het volgende alternatief nog niet gehoord: als eerst eens gekeken zou worden of een bestrijding wel noodzakelijk is, met luizenvallen of vluchtmonitoring, dat lijkt me veel milieuvriendelijker. Een ander boerenargument is dat de bietenteelt heel moeilijk wordt zonder de neonics. De opbrengst zou dramatisch kelderen. Dat doet me denken aan de ophef over het verbod van propachloor in 2000. Het zou het einde van de uienteelt in Nederland betekenen. Maar wat blijkt? Vorig jaar is een recordareaal aan uien gezaaid... Is zo’n voorspelling dan eigenlijk ook nepnieuws? Vrijwel iedereen wist dat die niet uit ging komen.