Behoud bouwplan onder druk

Behoud en verbetering van bodemvruchtbaarheid, het financieel zeker stellen van de toegang tot grond (voor bedrijfsopvolgers) en het slimmer gebruikmaken van data zijn de belangrijkste opdrachten voor de akkerbouw.Dat staat in de toekomstvisie die de Brancheorganisatie Akkerbouw en Rabobank dinsdag hebben gepresenteerd.Het Nederlandse akkerbouwcomplex is (inclusief verwerking van ingevoerde grondstoffen) nationaal verantwoordelijk voor een toegevoegde waarde van € 22 miljard en ongeveer 225.000 arbeidsjaren. Ongeveer een derde van de afzet vindt in Nederland plaats, de rest in het buitenland. De sector omvat 12.000 bedrijven, waarvan driekwart gespecialiseerd is in akkerbouw.‘Integrale aanpak grondgebonden landbouw ontbreekt’Harry Smit, Senior Analist Farming en Farm Inputs van de Rabobank, zei in een toelichting dat het niet vanzelfsprekend is dat de Nederlandse akkerbouw zijn huidige intensieve bouwplan in stand kan houden. De opbrengsten per hectare groeien niet zo sterk meer, met uitzondering van de suikerbietenteelt, aldus Smit. Krappere bemestingsnormen en restricties op de gewasbescherming maken het lastig om het huidige bouwplan met de hoge productie te handhaven.Smit doet een oproep aan de overheid om schotten tussen de akkerbouw en de melkveehouderij weg te nemen. “Stimuleer het uitruilen van grond”, zegt hij. De grondgebonden landbouw moet volgens hem in een bredere scope worden beschouwd. “De bodemvruchtbaarheid zal in de melkveehouderij en de akkerbouw kunnen verbeteren, wanneer meer vruchtwisseling plaatsvindt tussen grasland, snijmaisland en akkerbouwgrond.” Smit signaleert dat een integrale aanpak voor de grondgebonden landbouw ontbreekt.‘Versnelling van schaalvergroting’De structuur van de Nederlandse akkerbouw is ook een punt van aandacht. De schaal van de akkerbouwbedrijven in Nederland is klein ten opzichte van omringende landen. Dure grond is daar mede een oorzaak van. “De afwezigheid van de mogelijkheid om het bouwplan te intensiveren, in combinatie met de hoge grondprijs en de komst van moderne technologie die kostbaar is, leiden tot een versnelling van de schaalvergroting”, aldus Smit.De financieringsstructuur van akkerbouwbedrijven zal veranderen, waarbij bedrijven relatief minder grond in eigendom zullen hebben, is de verwachting. Banken zullen de financiering meer koppelen aan de omzet, kosten en geldstroom. Beschikbaarheid van krediet gaat meer afhangen van de efficiëntie van machines en personeel, het gebruik van kunstmest en zaaizaden en de productiviteit van de grond.Coöperaties en slim datagebruikDe visie stelt voor dat akkerbouwbedrijven gezamenlijk coöperaties opzetten om hun eigen data te verwerken, beheren en beschikbaar te maken voor andere partijen. Slim datagebruik kan boeren helpen bij het nemen van de juiste teeltbeslissingen.