Akkerbouw: verbod neonicotinoïden is onverantwoord

Foto: Jan Willem Schouten
De akkerbouw is bezorgd en geschokt over het afschaffen van de insectenbestrijders die neonicotinoïden bevatten. De sector vreest nieuwe beperkingen. IRS meldt dat er geen kant-en-klare alternatieven zijn voor neonicotinoïden in gepilleerd bietenzaad. Organisaties als Greenpeace zijn blij met het besluit.De akkerbouw vindt het verbod op neonicotinoïden onverantwoord. Dat zeggen zowel LTO Nederland als akkerbouwvakbond NAV. Het verhoogt het gebruik van andere insecticiden. De opbrengsten van gewassen dalen. Bovendien geldt het verbod niet voor producten die de EU importeert. En de sector is bang dat dit verbod een stimulans is om andere gewasbeschermingsmiddelen aan banden te leggen.De insectenbestrijders imidacloprid, clothianidin en thiamethoxam mogen niet meer worden gebruikt in buitenteelten. Dat besluit viel vrijdag 27 april in Brussel. Het verbod wordt binnen enkele weken gepubliceerd, waarna een opgebruiktermijn geldt van een halfjaar.LTO: zoeken naar alternatief voor insecticidenLandbouwminister Carola Schouten moet de sector helpen, zegt Jaap van Wenu, voorzitter van LTO-vakgroep Akkerbouw. “In het verleden is onderzoek door het Topsectorenbeleid naar alternatieven voor neonicotinoïden afgewezen, omdat er geen zicht was op een verbod. Er is nu dringend onderzoek gewenst naar alternatieven voor de insecticiden. Daar moet de minister aan meewerken. Ook gaan we praten met producenten van gewasbeschermingsmiddelen welke alternatieven er zijn voor deze middelen.”NAV: onbegrijpelijk dat verbod niet geldt voor importproductenTeun de Jong, voorzitter van de Nederlandse Akkerbouw Vakbond, vindt dat Brussel met twee maten meet. “De EU sluit vrijhandelsakkoorden met andere landen, waarbij elkaars standaarden worden geaccepteerd. De EU bemoeilijkt de teelt van akkerbouwgewassen met dit verbod, terwijl het verbod niet geldt voor importproducten. Dat is onbegrijpelijk.”De Jong vreest dat het hek van de dam is. “De emotie regeert over de ratio. Dat zag je bij de discussie over het onkruidbestrijdingsmiddel glyfosaat en nu zie je dat weer. Het toelatingsbeleid is gepolitiseerd. Het hek is van de dam. Als andere middelen ter discussie komen te staan, hebben we bij voorbaat al verloren.”Copa Cogeca: met juiste maatregelen was nieuwe toelating mogelijkDe koepel van Europese boerenorganisaties en coöperaties, Copa Cogeca, is zwaar teleurgesteld, met name over het gebruik van neonicotinoïden in zaadbehandeling zoals in de suikerbietenteelt. De organisatie wijst op het belang van honingbijen en andere bestuivers voor zowel de productie van gewassen als voor de biodiversiteit. Copa Cogeca is er van overtuigd dat met de juiste set maatregelen een nieuwe toelating mogelijk was geweest.Greenpeace: geen ander schadelijk middel als vervanger neonicotinoïdenGoed nieuws voor bijen is de reactie van milieuorganisaties als Greenpeace, die het Brusselse besluit toejuichen. Greenpeace noemt het ook goed nieuws voor ‘voorlopende boeren en telers’ en verwijst daarbij naar de ‘Milieukeur certificering’. De organisatie gaat meteen een stap verder door te stellen dat het verbieden van de neonicotinoïden niet ‘mag betekenen dat ze worden vervangen door andere schadelijke bestrijdingsmiddelen’.IRS: verbod op neonicotinoïden bedreigt bietenteelt“We krijgen een moeilijke periode als dit doorgaat. Er zijn voor bieten geen kant-en-klare alternatieven voor neonicotinoïden in gepilleerd zaad.” Dat zegt Elma Raaijmakers van het instituut voor suikerbietenonderzoek IRS in reactie op de aankondiging van het verbod op het gebruik van neonicotinoïden in open teelten.
Met name de door luizen overgebrachte vergelingsziekte kan volgens de onderzoeker zonder neonicotinoïden een groot probleem worden. Door infecties met vergelingsvirussen werden in het Verenigd Koninkrijk opbrengstdervingen tot 50% gemeten. “Ook in Frankrijk is het afgelopen jaar mis gegaan met bietenpercelen, waarop geen behandeld zaad was gebruikt. En let op: daar is wel geprobeerd met andere middelen luizen te bestrijden.”Lees ook: Opbrengst daalt fors bij verbod neonicotinoïdenEen literatuurstudie afgelopen jaar naar de effecten van een eventueel verbod op neonicotinoïden voor de suikerbietenteelt geeft een tamelijk dramatisch beeld. De conclusie is dat zolang er geen alternatieven zijn voor de bestrijding van bladluizen, een algeheel neonicotinoïdenverbod een toename van vergelingsvirussen teweeg zal brengen. Daarbij opgeteld de schade door andere insecten, komt het er op neer dat het wegvallen van neonicotinoïden grote negatieve gevolgen zal hebben voor de Nederlandse bietenteelt. Voor de bestrijding van vergelingsvirussen is het verhinderen van het ontstaan van bladluiskolonies essentieel, zo blijkt uit de literatuurstudie. Tegen een chemisch alternatief als Pirimor is onder perzikbladluizen al volop resistentie aangetroffen.‘Zoektocht naar alternatieven voor beheersing schadelijke insecten in bietenteelt wordt nu urgent’“De zoektocht naar alternatieven voor de beheersing van de diverse schadelijke insecten in de bietenteelt is al een aantal jaren geleden in gang gezet, maar wordt nu heel urgent”, zegt Raaijmakers, die aan de studie meewerkte. “We moeten opnieuw gaan kijken naar schadedrempels, monitoringssystemen, virusresistente rassen en nieuwe insecticiden. We hebben al onderzoek lopen om te zien of we natuurlijke vijanden kunnen stimuleren.” De onderzoeker benadrukt dat het meestal om betrekkelijk fundamenteel onderzoek gaat, waarvan niet op korte termijn voor de praktijk resultaat mag worden verwacht. “Goede alternatieven die vergelijkbaar zijn met neonicotinoïden, zijn er niet.”
Dit artikel is alleen voor abonnees
Al geabonneerd?
Lees onbeperkt Premium artikelen met een abonnement
Boer beter met onbeperkte toegang tot alle artikelen
Speel beter in op jouw markt met actuele prijzen
Vorm je eigen mening met opinies en analyses









