Prima maisjaar zorgt voor lage prijs

Platgeslagen mais en drijfnatte akkers. De maisoogst van 2017 zal door veel melkveehouders niet snel worden vergeten. Wat het meest blijft hangen, is waarschijnlijk toch de ruime opbrengst en de relatief lage maisprijs die daaruit voortvloeide. De prijs lag tijdens de oogst tussen de € 1,20 en € 1,40 per procent droge stof. Beduidend lager dan vorig jaar.De storm van woensdag 13 september is al drie maanden geleden. In verschillende delen van het land werd code oranje afgegeven. De harde wind veroorzaakte veel overlast. Rukwinden legden in sommige gevallen enkele percelen mais volledig plat. Vooral de late maisrassen met veel massa en een hoge kolfaanzet bleken niet bestand tegen deze extreme weersomstandigheden. Druppel op een gloeiende plaatHoewel de stormschade voor de getroffen melkveehouders een flinke aderlating is, heeft dit geen tot nauwelijks effect gehad op de handel in verse mais. Volgens handelaren heeft dat vooral te maken met het feit dat er zo ontzettend veel mais beschikbaar was en is, dat de tekorten bij de getroffen melkveehouders moeiteloos konden worden ingevuld. Bovendien schatten handelaren dat de hoeveelheden die door de getroffen boeren zijn gekocht een druppel op een gloeiende plaat zijn. Behoorlijk regionale verschillenDe opbrengsten van de maisoogst verschillen dit jaar behoorlijk per regio. In Brabant en de Achterhoek lag de opbrengt per hectare op zo’n 47 ton. Uit maiswegingen van loonwerkers die aangesloten zijn bij ruwvoerteeltadviesorganisatie Groeikracht blijkt dat de opbrengsten fors kunnen verschillen. Er zijn percelen waar amper 20 ton werd geoogst, terwijl er ook uitschieters zijn die de 70 ton naderen. Volgens de metingen ligt het drogestofpercentage zo’n 10% hoger dan in andere jaren. Inkuilen van mais bij melkveebedrijf De Brouwer in Goirle. De maisopbrengsten waren dit jaar veelal uitstekend, al waren er wel regionale verschillen en werden sommige percelen in september zwaar getroffen door stormschade. Foto: Bert JansenKleinere rol voor de handelDe rol van de handel wordt bij een goede opbrengst een stuk kleiner. Na de oogst van vorig jaar, toen in het Zuiden door de vele regenval de oogst flink tegenviel, werd veel mais vanuit het Noorden naar het Zuiden getransporteerd. Daarin speelde de handel een grote rol. Die rol is dit jaar niet of nauwelijks nodig. Melkveehouders die mais willen kopen, kunnen in de meeste gevallen in de buurt terecht. Hetzij bij de buurman, hetzij via een loonwerker in de buurt. Er is mais zat in alle delen van Nederland. Het transporteren van mais van Noord naar Zuid of vice versa gebeurt dit jaar maar nauwelijks tijdens de oogst.Minder mais geteeldHoewel de opbrengsten dit jaar zeer goed zijn, is er wel minder snijmais geteeld. Uit voorlopige areaalcijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat in heel Nederland bijna 1.700 hectare minder mais is geteeld dan vorig jaar. Vooral in Drenthe is beduidend minder mais gezaaid. Ten opzichte van 2016 was het snijmaisareaal daar 916 hectare kleiner. Ook in Overijssel (-471 hectare), Groningen (-429 hectare) en Noord-Brabant (-429 hectare) werd minder maisareaal geteld. Vreemde eend in de bijt is Friesland. In deze provincie werd juist 715 hectare mais meer geteeld. In Noord-Brabant wordt nog altijd de meeste snijmais verbouwd. Dit jaar schat het CBS het aantal hectares op ruim 53.000. Gelderland en Overijssel volgen met respectievelijk 38.181 en 35.043 hectare. In Flevoland is de minste snijmais geteeld: 3.411 hectare.In de provincie Noord-Brabant werd dit jaar minder mais geteeld. In Noord-Brabant wordt nog altijd wel de meeste snijmais verbouwd. Foto: Bert JansenGekrompen veestapelDat er minder vraag naar verse mais is dan voorgaande jaren kan niet los worden gezien van de gevolgen van het fosfaatreductieplan en de stoppersregeling. Melkveehouders die zijn gestopt, zijn logischerwijs niet meer in de markt voor verse mais. Het fosfaatreductieplan heeft ervoor gezorgd dat bij veel melkveehouders de veestapel aanzienlijk is gekrompen. Zij hebben op hun beurt dan ook minder mais nodig dan voorgaande jaren. Handelaren merken dat deze groep veehouders in plaats van bijvoorbeeld 10 hectare, nu 8 hectare mais bijkoopt. Het zijn, volgens de handelaren, kleine verschillen. Toch, als meerdere melkveehouders besluiten tot zo’n aankoopbeleid, scheelt dat een behoorlijke slok op een borrel in de hele maishandel. Goede ruwvoerpositieNaast de krimp van de veestapel zijn de goede ruwvoerposities van de veehouders debet aan de mindere vraag naar mais. Bij heel veel melkveehouders zit nog veel gras in de kuil. Deze voorraden hebben zich in de groeizame zomer verder uitgebreid. Om deze voorraden niet te groot te laten worden, wordt meer gras met eiwitrijk bijproduct gevoerd. Hierdoor is ook weer minder mais nodig. Handelaren verwachten dat deze ontwikkeling zich richting de maisoogst van 2018 doorzet, vanwege de goede ruwvoerposities die bij de meeste melkveehouders aanwezig zijn. Geduld is een schone zaak, geven handelaren aan. Zeker in de maishandel na de jaarwisselingDe maisprijzen liggen op dit moment tussen de € 50 tot € 60 per ton ingekuilde mais. De verwachting is dat die prijs niet lang stand zal houden als de handel naar kuilmais echt op gang komt na de jaarwisseling. Handelaren houden er serieus rekening mee dat de prijs een aantal euro gaat zakken komend voorjaar. Hoewel door het ruime aanbod bij de meeste rundveehouders de vraag niet groot zal zijn, is er tegelijkertijd een zeer ruim aanbod aan kuilmais beschikbaar. Dat zorgt voor druk op de prijzen. Nu mais kopen lijkt dan ook niet verstandig. Geduld is een schone zaak, geven handelaren aan. Zeker in de maishandel na de jaarwisseling.Bierbostel duur, aardappelproduct daalt in prijsDe handel in bijproducten krijgt bij de start van maisoogst ook een impuls. Bietenperspulp, aardappelpersvezels en bierbostel zijn de belangrijkste afdek- of bijproducten binnen de rantsoenen bij rundveehouders.
De vraag naar aardappelpersvezels leefde op toen de maisoogst in volle gang was. De prijs voor dit product lag in die periode op € 30 per ton. Het aanbod was ruim voldoende om in de vraag te voorzien. De afgelopen weken is hier wel een prijsdaling zichtbaar. Nu de mais in de kuil zit, ebt de vraag weg, terwijl het aanbod ruim is. De prijs ligt nu op € 26 per ton bij een doorvoercontract.
De prijsontwikkeling van bierbostel laat goed zien dat de vraag eind september, begin oktober een impuls krijgt. In een paar weken tijd stijgt de notering van maximaal € 2,30 per procent drogestof, naar € 2,45 per procent drogestof. Hoewel dat in verhouding tot andere jaren een stuk hoger is, blijft de vraag naar bierbostel goed. Toch is het aanbod niet al te ruim, omdat de productie bij de bierbrouwers op een wat lager pitje staat deze maanden.Hoe de markt voor bijproducten zich na de jaarwisseling ontwikkelt, durven handelaren nog niet te zeggen. Historisch gezien laten de prijzen voor bijproducten pas in de zomermaanden duidelijk mutaties zien. Handelaren zien geen reden om aan te nemen dat dit volgend jaar anders is.