‘Niet luisteren, maar sparren’

Er zijn talloze boerenprojecten over kringloop- en natuurinclusieve landbouw. Prima, zegt Eline Ringelberg, maar meestal is er weinig ruimte voor het bespreken van de eigen praktijk. Zij pakt het anders aan. Met voorboeren.nl organiseert zij bedrijfsbezoeken bij boeren, voor boeren. “Laarzen aan en een perceel in. Kijken, een kluit grond voelen, erover praten.”Eigenlijk is het heel simpel, zegt Eline Ringelberg. Ze zoekt een boer die experimenteert met verduurzaming. Strokenteelt, niet-kerende grondbewerking, beregenen met behulp van zonnepanelen, maakt niet uit. Ze vraagt vervolgens of hij een groep belangstellende collega’s wil ontvangen. “Krijg ik altijd een positief antwoord op. En dan gaan we met een groep belangstellenden op bezoek. Gewoon sparren met elkaar, aan de rand van een perceel of in de schuur. Wat gaat goed, wat niet? Wat zijn de kosten en de baten? En hoeveel uren moet je er extra in steken?”Eline Ringelberg - Foto: Hans BanusRingelberg heeft samen met haar partner een akkerbouwbedrijf in Muntendam (Gr.). “Ik kom niet van een boerderij. Twaalf jaar geleden kwam ik mijn man tegen. Nu maak ik mee waar boeren allemaal mee bezig zijn. Hier thuis experimenteren we met methoden om de biodiversiteit in de bodem te verbeteren. We proberen robuuste rassen uit, gebruiken minder bestrijdingsmiddelen. Dat is een kwestie van vallen en opstaan. Zo is iedereen bezig met zijn eigen zoektocht.”Alles mag worden gevraagd, alles gezegdBoeren op excursie bij boerenBoeren kunnen veel van elkaar leren. Om die reden is Ringelberg met www.voorboeren.nl begonnen. Het komt erop neer dat ze excursies voor boeren bij boeren organiseert. “Ik kwam erachter dat dat maar weinig gebeurt. Natuurlijk, er zijn projecten over duurzaam telen, er zijn subsidieregelingen, de landbouwmedia besteden er aandacht aan. Meestal is er een deskundige die de bijeenkomst leidt. Boeren luisteren en stellen vragen. Nuttig, maar boeren hebben ook behoefte om met elkaar te praten over hun eigen praktijkervaringen, over wat goed en wat niet goed gaat. Laarzen aan en een aardappelperceel in. Kijken, een kluit grond voelen, erover praten.”In januari heeft ze twee van zulke bedrijfsbezoeken in Groningen georganiseerd. Toen kwam de coronacrisis en lag het tijdje stil. Ze pakt de draad weer op. Deze maand staan twee excursies op haar programma. Ze wil ook elders in het land actief worden. Friesland en Noord-Holland zitten in de pijplijn. Bedrijfsbezoeken zijn uitsluitend voor collega‘sProvinciale ambtenaren en journalisten tonen belangstelling. Ze willen graag meemaken hoe boeren denken over kringlooplandbouw of natuurbeheer. “Daar is niks mis mee, sterker nog, ik vind het prijzenswaardig. Maar ze mogen niet mee. Want hun aanwezigheid leidt af. Wat ik doe, is alleen voor en met boeren.”De landbouw is vaak negatief in het nieuws, terwijl boeren steeds duurzamer bezig zijnVan de deelnemers aan de bedrijfsbezoeken krijgt ze positieve reacties. “Ze zeggen er veel van op te steken. Alles mag worden gevraagd, alles gezegd. Niet-kerende grondbewerking is mooi, maar heeft ook best nadelen. Met collega’s onder elkaar is het makkelijker om daar over te praten dan in een zaaltje.”Hulp voor voorboeren.nl van LTO en UrgendaRingelberg krijgt bij de publiciteit voor haar activiteiten steun van LTO en van agrarische natuurverenigingen. Zij leveren namen en adressen van mogelijk geïnteresseerden. Ze krijgt financiële steun van Urgenda, de organisatie die bekend is van de rechtszaak tegen de klimaataanpak van de regering.Ringelberg doet daar niet geheimzinnig over. “Hier op ons eigen bedrijf krijgen we veel bezoek. Marjan Minnesma van Urgenda was er ook een keer. Ik vertelde over voorboeren.nl en zij bood aan te helpen, omdat ze dit een zinvol initiatief vindt. Urgenda betaalt nu de lunches tijdens de bedrijfsbezoeken en ik krijg een uurvergoeding. De organisatie laat mij volledig vrij, de club heeft geen enkele invloed op wat ik doe.”Gegrepen door de landbouwRingelberg heeft lang gewerkt in de sector zorg- en welzijn, vooral op het terrein van kwaliteitszorg. Nu is ze actief in de landbouw. “Ik ben echt gegrepen door deze sector. De landbouw is vaak negatief in het nieuws, terwijl boeren steeds duurzamer bezig zijn. De sector verandert echt en die beweging help ik een handje.”