Naar 20.000 koeien op 50 hectare

In mijn blogs wil ik de lezers van Boerderij.nl laten meegenieten en meehuiveren van alles wat je meemaakt bij het opstarten en in gang zetten van grootschalige melkveehouderijprojecten in Oekraïne en Turkije.Ik werk als projectmanager voor investeerders in de melkveehouderij in Oost-Europa, en dan met name Slowakije, Rusland en Oekraïne. Ik moet zeggen dat de tijd in Slowakije, zo’n vier jaar geleden, zeer aangenaam was. De mentaliteit is daar zeer relaxed, we noemden het dan ook ‘Oost-België’. Aangezien Slowakije zich destijds al klaarmaakte voor toetreding tot de EU, was het scherpe pionieren er wel vanaf.

Omdat het bloed kruipt waar het niet gaan kan, wilde ik wel eens verder kijken. Op de jaarlijkse landbouwbeurs in Kiev werd ik uitgenodigd om een bedrijf in het oosten van Oekraïne door te lichten en aan te scherpen.
Als je daar komt, vallen onmiddellijk de enorme velden en vervallen boerderijen op. Maar wat een potentieel! Wat een kansen liggen daar voor het oprapen! Logistiek gezien is het land beter ontsloten dan Rusland en de mentaliteit is wat gemoedelijker dan in Mother Russia. Om in Rusland goed te kunnen werken, moet je kunnen omgaan met de legersfeer die daar heerst. Aangezien ik nooit in dienst heb gezeten en ook niet heb gewerkt als beroepsmilitair, is dat dus niet aan mij besteed.

Ook Turkije is vanuit economisch oogpunt gezien ook een zeer aantrekkelijk land voor de grootschalige melkveehouderij. Het land heeft zeer goede banden met de Arabische wereld en er zijn substantiële subsidies aanwezig om de agrarische ontwikkeling te steunen. Nu ben ik geen voorstander van projecten die alleen maar slagen als er subsidie binnenkomt. Subsidies zijn heel ongezond voor de melkveehouderijsector, nee, voor elke sector. Maar subsidies maken het leven wel makkelijker en aangenamer!OmvangWelke omvang moet een grootschalige melkveebedrijf nu hebben? Dat heeft me een paar jaar beziggehouden. Ik heb veel rondgekeken in Californië en Illinois. Wat opvalt is dat er meerdere bedrijven omstreeks 3.000 koeien melken. Dat is vanuit het oogpunt van melkstalcapaciteit de optimale omvang. Maar er zijn nog andere factoren die succes bepalen, zoals voerproductie en uitvoeren van het werk. En uiteraard moeten de zaken ook gefinancierd worden.

Ik heb vreselijk slechte ervaringen met banken in Oost-Europa. We kennen het allemaal wel, een paraplu geven als het mooi weer is en o wee als het een beetje begint te regenen... Daarom werk ik liever met institutionele investeerders. Deze beste mensen komen hun bed niet uit voor een paar miljoen euro. Ik heb de opmerking gehad van investeerders uit de Golfstaten “We komen voor een investering van 25 miljoen euro niet naar de kou van Oekraïne.”
De projecten moeten dus een substantiële omvang hebben. Na veel discussies, berekeningen en ander saai werk zijn we uitgekomen op het starten van een bedrijf Kazanka, in het oosten van Oekraïne (400 km ten Oosten van Kiev en 200 km Noordoost van Odessa) met 20.000 melkkoeien, een melkverwerking en een biogasinstallatie. En dat alles op een bouwlocatie van 50 hectare. Dit is volgens ons de vorm die een melkveehouderij moet hebben om tegen wereldmarktprijs te melken en niet afhankelijk te zijn van de grillen van supermarkten en FrieslandCampina of Arla Foods