Juridische strijd over fosfaatplan is nog lang niet afgelopen

De uitspraak van het Haagse hof over het fosfaatreductieplan maakt voor even een eind aan juridische procedures. 51 melkveehouders kregen in het hoger beroep geen gelijk, ze zullen ook moeten voldoen aan het fosfaatreductieplan 2017.In mei zag het er voor die groep een stuk zonniger uit. Toen kreeg ze gelijk van de rechtbank en werd deze groep vrijgesteld van het fosfaatreductieplan. In augustus gebeurde hetzelfde met nog eens 400 boeren. Ook zij werden vrijgesteld vanwege onomkeerbare investeringsverplichtingen op 2 juli 2015, waardoor ze minder melkvee hadden dan waar de investering op berekend was. Met een belangrijke toevoeging: ze moesten wel voldoen aan de zogenoemde lichte toets. Dat betekende dat ze met vergunningen, aannemingsovereenkomsten en allerlei andere bewijsstukken aan moesten tonen dat ze net als de 51 bedrijven in de eerste procedure onomkeerbare investeringen hadden gedaan voor 2 juli 2015 of een biologisch bedrijf hadden. In hun kielzog konden ook melkveehouders die niet hadden geprocedeerd vrijstelling vragen via die lichte toets met dezelfde voorwaarden. Circa 3.000 bedrijven hebben een lichte toets ingediend, inclusief de 400 bedrijven in de uitspraken van augustus. Hoeveel precies heeft RVO.nl nog niet bekendgemaakt.Ook de vrijstelling voor de bedrijven die niet procedeerden maar wel de toets aanvroegen, is nu vervallenMet de uitspraak van dinsdag 31 oktober heeft het Haagse hof niet alleen een streep gehaald door de vrijstelling van de 51 bedrijven van de mei-uitspraak. Ook de vrijstelling voor de bedrijven die niet procedeerden maar wel de toets aanvroegen, is nu vervallen. Voor de 400 bedrijven van de augustus-uitspraak geldt in principe de vrijstelling nog. Maar ook daartegen is hoger beroep ingediend door de Staat, al is er nog geen datum vastgesteld voor behandeling. Het is niet waarschijnlijk dat in de nog volgende beroepsprocedures het hof anders zal oordelen.Geen vrijstelling fosfaatplan meer op grond van proceduresKortgezegd komt het er op neer dat er geen vrijstelling meer is voor het fosfaatreductieplan op grond van de procedures. Daarmee lijkt de fosfaatreductie voor dit jaar wel gered, en daarmee ook een belangrijke stap richting nieuwe derogatie. Onzeker is nog in hoeverre de overschrijders alsnog de eventuele boetes moeten betalen. Het hof is ervan uitgegaan dat partijen daarover in overleg gaan. Ook hier zullen grote verschillen aan het licht komen. Bedrijven die wel procedeerden maar binnen de grens van de regeling bleven, en bedrijven die nu tegen boetes aanlopen die in sommige gevallen meer dan € 100.000 bedragen. Alleen al daarover zijn nieuwe procedures te verwachten. Dat kan nog jaren gaan duren. En dan moeten procedures over de volgende fase, de invoering van fosfaatrechten, nog beginnen. Lees ook: Advocaten over fosfaat: rampzalig en teleurstellend en Schouten: fosfaatuitspraak met ingrijpende gevolgen