Dramatisch seizoen voor fritesfabrieken
Fritesfabrieken verwerkten afgelopen seizoen bijna 330.000 ton minder aardappelen dan een jaar eerder. De tegenvallende export en toenemende concurrentie drukten de productie tot het niveau van de coronaperiode.
Fritesfabrieken worden geconfronteerd met een tegenvallende afzet van diepvriesfrites en toenemende concurrentie. Foto: Jan Willem Schouten
Seizoen 2025-’26 is voor fritesfabrieken net zo dramatisch verlopen als de coronaperiode. Toen stortte de vraag naar frites in als gevolg van alle maatregelen om verspreiding van het virus tegen te gaan. Afgelopen seizoen zat de export buiten de EU tegen door toenemende concurrentie uit onder andere China en India, de dure euro en het nieuwe Amerikaanse handelsbeleid. De oorlog in het Midden-Oosten verergerde de afzetproblemen.
Verwerking bijna 330.000 ton lager
Uit nieuwe cijfers blijkt dat de fritesfabrieken afgelopen seizoen, van juli 2025 tot en met juni 2026, 3.566.900 ton aardappelen verwerkten tot frites en andere aardappelproducten. Dat is vergelijkbaar met 2019-’20, toen dit nog een fractie lager was. In maart 2020 werden ingrijpende maatregelen genomen om corona in te dammen, met vergaande gevolgen voor de sector.
Nu zijn de oorzaken totaal anders, maar de gevolgen zijn net zo ingrijpend, blijkt uit de jongste cijfers van de Vereniging voor de Aardappelverwerkende Industrie (Vavi). Vorig seizoen, 2024-’25, lag de aardappelverwerking namelijk nog op 3.896.700 ton. Dat is bijna 330.000 ton meer dan in seizoen 2025-’26.
De afgelopen maanden werd de productie door de aardappelverwerkende industrie nog iets opgeschroefd. Maar dat was bij lange na niet voldoende om de lagere productiecijfers van de maanden daarvoor goed te maken.
Lees verder onder de grafiek
Vrijwel alle maanden onder niveau
Het hele seizoen verliep sinds de start in juli 2025 al slecht. Alleen in december draaiden de fabrieken op volle toeren, maar in vrijwel alle andere maanden bleef de productie ver achter bij andere jaren. In januari draaiden ze al op zomerstand en verwerkten de fritesfabrieken 279.400 ton aardappelen. In februari werden nog minder aardappelen verwerkt: 275.400 ton. Dat werd in maart iets opgekrikt naar 301.800 ton, maar daarmee werd nog steeds niet het productieniveau van voorgaande seizoenen gehaald. In april deden de fabrieken opnieuw een stap terug.
In mei verwerkten ze weer meer aardappelen, 319.900 ton. In de laatste maand van het seizoen, juni, was dat 313.600 ton.
Crisis in de aardappelsector
De slechte verwerkingscijfers zijn tekenend voor de crisis in de aardappelsector. Fritesfabrieken werden geconfronteerd met een tegenvallende afzet van diepvriesfrites en toenemende concurrentie, terwijl het aardappelareaal in Nederland en andere belangrijke aardappelproducerende landen in 2025 aanzienlijk werd uitgebreid. Dit resulteerde tot voor kort in extreem lage prijzen voor vrije fritesaardappelen.
Prijzen stijgen
Die prijzen zijn sinds kort hard aan het stijgen als gevolg van de droogte die de groei van de nieuwe oogst belemmert. Daardoor worden lagere opbrengsten verwacht. Daarnaast hebben telers in reactie op de lage prijzen het mes gezet in het aardappelareaal van 2026.
Inmiddels is sprake van een forse prijsstijging voor vrije fritesaardappelen. PotatoNL noteerde maandag 20 juli maximaal €15 per 100 kilo voor fritesgeschikte aardappelen. Een week eerder was dat nog maximaal €2.
